“ฉันเสพติดการออกกำลังกาย”

เมื่อไหร่ที่สิ่งที่ดีต่อสุขภาพ เช่น การออกกำลังกาย กลับกลายเป็นการเสพติด ขณะที่บรรดาแอปพลิเคชันออกกำลังกายทั้งหลายก็ยิ่งทำให้สถานการณ์เลวร้ายลงอีก

เรื่องราวของวาลารี สเตฟาน นักวิ่งไตรกีฬาสมัครเล่น เป็นตัวอย่างหนึ่งของผู้ที่เคยตกอยู่ในสถานการณ์เช่นนั้น

"เวลาวิ่ง ฉันรู้สึกว่าได้ทำอะไรสำเร็จลุล่วง " วาลารี บอก "ฉันวิ่งเร็วขึ้นเรื่อย ๆ และรู้สึกแข็งแรงขึ้น รู้สึกว่าประสบความสำเร็จเป็นระยะ ๆ

เมื่อสิบปีก่อน วาลารีเริ่มวิ่งเพื่อสุขภาพ เธอสมัครวิ่งระยะทาง 5 กม. แล้วค่อย ๆ เพิ่มเป็น 10 กม. จนในที่สุดเธอก็ร่วมวิ่งมาราธอน

เธอตื่นเช้าทุกวันเพื่อไปซ้อมวิ่ง และให้ความสำคัญกับกีฬามากกว่าทุกสิ่งทุกอย่าง

"ฉันเริ่มรู้สึกว่าการออกกำลังกายกำลังควบคุมชีวิตฉัน แทนที่ฉันจะเป็นคนควบคุมมัน จากนั้นก็กลายเป็นความหมกมุ่น"

"การออกกำลังกายเริ่มส่งผลกระทบอย่างมากต่องาน ครอบครัว และทุกอย่างในชีวิต" วาลารีกล่าว "เมื่อเวลาผ่านไป การออกกำลังกายกลับกลายเป็นสิ่งที่ทำลายสุขภาพไปเสียแล้ว"

วาลารีเสพติดการออกกำลังกายมากขึ้น ถึงขั้นแยกตัวออกจากคนใกล้ชิด

"มันทำลายความสัมพันธ์ส่วนตัวของฉัน" เธอบอก "คนบางคนไม่เข้าใจ หรือไม่เห็นความจำเป็นว่าทำไมฉันต้องออกกำลังกาย พวกเขาเห็นว่าฉันบ้าไปแล้ว"

วาลารีกลายเป็นคนผิดเวลา เลื่อนนัด หรือยกเลิกนัดไปเลยอยู่บ่อย ๆ เธอจะนัดเจอเพื่อนก็ต่อเมื่อจะไปออกกำลังด้วยกัน อย่างว่ายน้ำหรือ เล่นสควอช เพื่อให้เธอได้บรรลุเป้าหมายของการออกกำลังกายในวันนั้น

การออกกำลังกายอย่างหนักยังส่งผลกระทบต่อความสัมพันธ์กับคนในครอบครัวด้วย

"ฉันไม่เคยจะพักผ่อน แต่คอยจะหนี ไม่อยากอยู่บ้าน" วาลารีเล่า "สิ่งที่อยากทำคือแสดงให้ทุกคนเห็นว่า ฉันเป็นยอดมนุษย์ที่ควบคุมสถานการณ์ได้ทุกอย่าง ฉันไม่อาจเปิดเผยความรู้สึกได้ว่าจริง ๆ แล้วมันยากแค่ไหน"

วาลารีกดดันตัวทั้งทางร่างกายและจิตใจเป็นเวลาหลายปี เธอเริ่มมีอาการซึมเศร้า หมดไฟและเริ่มต้องการการพักฟื้น เธอต้องพักงานเป็นเวลา 4 เดือนเพื่อรักษาตัว

นักจิตวิทยาบอกว่า การเสพติดการออกกำลังกายถือเป็นพฤติกรรมเสพติด โดยเกิดขึ้นเมื่อคน ๆ นั้นเริ่มหมกมุ่น กดดันตัวเองหรือถึงขั้นใช้ชีวิตอย่างผิดปกติ

มีการประเมินว่าอาการนี้เกิดขึ้นกับคนราว 3% แต่เกิดกับนักวิ่งประเภทสมรรถนะสูงถึงราว 10% ดร.เช็ทนา แคง แห่งโรงพยาบาลไพรออรี ในกรุงลอนดอนบอกว่าอาการนี้มักเกิดกับนักกีฬาสมัครเล่นอย่างในกรณีของวาลารี ที่พยายามหาทางออกจากความกังวลใจที่เผชิญอยู่

"มีบ่อยครั้งที่คนไข้มาขอรับคำปรึกษาเพราะมีปัญหาเรื่องความสัมพันธ์ร้าวฉาน ความกลัดกลุ้มกังวล หดหู่…แต่เมื่อค่อย ๆ หาสาเหตุดูก็พบว่าเป็นเพราะการออกกำลังกายนั่นเอง" ดร.แคงกล่าว

"กรณีนี้แบบนี้ไม่ได้พบบ่อยนัก แต่ก็เริ่มเกิดมากขึ้นแล้ว"