Y Talwrn - Criw'r Ship vs Llanrug

Gerallt Lloyd Owen yn pwyso a mesur cynnyrch dau dim o feirdd yn y rownd gyntaf o'r Talwrn.

Cwpled caeth ar yr odl -ach

Ai cerddor yntau corrach
Oedd Johann Sebastian Bach?

Arwel Roberts
8 1/2 pwynt

Cwpled caeth ar yr odl -ach

Rhywsut rhyw ddiawl o gawlach
welaf i ar sianel fach.?

Dafydd Williams
8 pwynt

Pennill ymson- Cyn cysgu

Mae rhai'n cyfri defaid cyn cysgu
Ond fel bugail, mae'n yng ngwneud i yn flin.
Mae cysgu cyn cyfri'r ddiadell i gyd
Yn dipn o boen yn y... (chwyrnu).

Arwel Roberts
8 1/2 pwynt

Pennill ymson- Cyn cysgu

Dwi wedi dweud fy mhadar
Roedd y gwin na'n gry' oedd wir.
Argol, dwi eisio cysgu
Fedrai'm cadw'n effro'n hir.
Dwi wedi dechrau hepian
Rhyw dair neu bedair gwaith,
Gobeithio y caf i heno
Rhyw bregath ddistaw, faith.

Dafydd Williams
8 pwynt

CYWYDD: IONAWR

[50 mlynedd er dyfodiad J.F.K. fel Arlywydd America.]

Rhodiodd yng ngwawr delfrydau
yr oes. Ei nod oedd parhau
i wella byd. Lleihau bai
yn wylaidd. Ni ragwelai
anrhaith ein hanner canrif
o drais rhyfeloedd di rif.

Ei Ionawr fu'n ddau wyneb
i'n harwain ni i dir neb.
Ei dduw fu'n agor dorau
bore oes moderniaeth brau.
Duw chwit chwat democratiaeth
a duw chwant ein byw di chwaeth

Gari Wyn
9 pwynt

CYWYDD: IONAWR

Hwn yw'r ffin â'r flwydd ar ffo,
Hwn esgus sythu'n osgo.
Hwn dynged addunedau,
Hwn a'i bris i lwydd barhau.
Hwn yw cist cyfrinach cof,
Hwn hanes newydd ynof.
Hwn ar dân i gynnau'r daith,
Hwn wybu fy anobaith.
Hwn heb air yn y barrug,
Hwn yw'r un ffals a'r wên ffug.
Hwn wêl oen celain ar lawr,
Hwn a'i boen yw pob Ionawr.

Richard Lloyd Jones
9 pwynt

Englyn yn cynnwys y llinell "Heno yr ydwyf innau"

Arferwn gyfrif oriau'n wahanol,
a'u trin fel munudau.
Heno yr ydwyf innau'n
mynd yn hyn,nid mynd yn iau.

Gari Wyn
9 pwynt

Englyn yn cynnwys y llinell "Heno yr ydwyf innau"

Heno yr ydwyf innau - ar y clwt,
rhoir clo ar fy sgiliau.
Dwed nodyn mewn pecyn pau,
' rhy hen i'r oes peiriannau'.

Richard Lloyd Jones
9 pwynt

Cân: Y Gyfrinach

Os yw'th ganeuon di fel arfer
Yn cael llai na naw a hanner,
Gwranda di ar fardd gwybodus
A chei dithau'r deg hudolus.

Rhaid osgoi ypsetio'r Meuryn -
Un crintachlyd ydi'r cochyn.
Paid â sgwennu mewn iaith lafar,
Na sarhau trueiniaid jinjar.

Mi dynnith farciau yn ddidostur
Os na gadwi at y mesur,
Ac os yw dy farddoniaeth braidd yn sych,
Mae soned bob tro'n myned lawr yn wych.

Cadwa at linellau byrion - nid oes lle'i linellau hirion
Sydd weithiau yr un hyd â thrigain, er mwyn parchu'r rheol ugain.
Be bynnag wnei di, paid ag odli
"i" a "u" - mae'n casáu hynny.

Tria gynnwys gwers neu ddameg,
Ac osgoi hen eiriau Saesneg.
Bydda'n gywrain efo'r odl
Ac mae marciau llawn yn dodl.

Arwel Roberts
9 pwynt

Cân: Y Gyfrinach

Bedwar diwrnod yn ôl roedd fy nosbarth Wlpan
Yn trafod idiomau, a chael hwyl ar y clebran;
Roedd cyfieithu llythrennol yn dipyn o sbri
Ond camddallt a wnaeth un, mae'n rhaid, dybiwn i.

Roedd ' laugh on your head' a 'lifting a hare'
Yn ddiniwad ddigon - neu 'saethu sêr',
Ond aeth petha'n 'pigs feet' efo un o'r idioma
A dyna pam dwi ar 'y nghefn yn fan'ma.

Tair llathan o Sais a thyrti tŵ stôn
Rhyw greadur go ffeind, ddylis i, yn y bôn;
Erbyn meddwl, mae'n siŵr ei fod yn beth ffôl
I ddweud wrtho fo am " swallow your ass whole".

Dafydd Whiteside Jones
8 1/2 pwynt

Limrig yn ymwneud ag adduned

Dim ond am ychydig dros ddeuddydd
Y parodd adduned Meredydd
I stopio hel merched
A smocio ac yfed.
Bu farw ar fore y trydydd.

Arwel Roberts
8 1/2 pwynt

Limrig yn ymwneud ag adduned

Eleni, fy nôd oedd creu soned,
Y llynedd bodlonais ar faled,
Pan ddaw'r flwyddyn newydd
Mi setla'i am gywydd;
Dowch 'nôl ym mhen blwyddyn i'w glywed.

D. W.Thomas
8 pwynt

Ateb llinell ar y pryd

Rwan a hithau'n rhewi
poen ydy mynd i bi-pi.

1/2 pwynt

Ateb llinell ar y pryd

rwan a hithau'n rhewi
mi drof i'r gwely am dri.

1/2 pwynt

Englyn Cywaith - Pram

Yn hawlio ei gofalon y mae her
fwy na'r meuryn tirion
Heno mae ein Nia Mon
yn nhelyneg d'olwynion.

Gari Wyn
8 1/2 pwynt

Englyn Cywaith - Pram

Fy maban clyd symudol - a wthiaf,
a'r teithiwr breuddwydiol
yn saff ym mhlygiad y siol,
fo ydy'r holl ddyfodol

Dafydd Williams
8 1/2 pwynt

Telyneg- Fflam

Un noson ddigwsg felys
a ninnau'n llawn gwenau,
daeth y wawr
i sbecian rhwng llenni.

Ein tynnu lawr grisiau
i ddianc yn dawel
hyd palmentydd cwsg,
law yn llaw
at lannau'r Fenai.

Ac yno,
croesi cae
dan hud
a gosod ein hanes
yn llwybr perffaith
hyd y glaswellt.

Nia Môn
8 1/2 pwynt

Telyneg- Fflam

(Stadiwm y Mileniwm, Tachwedd 27, 2010)

O'm blaen
heb weld yr awyr,
drwy'r fflamau ffug
mentra'r coch a'r du
i wres y ffâs â bôn braich
i geisio ceibio'u lle
yn oriel yr anfawrolion.

Wrth fy ochr
yn unsyth
drwy funud urddasol o dawelwch
saif yr henwr o'r Amman.
Tu ôl i'w lygaid caedig
mae'r uniaethu
sy'n ail-danio'r fflam
sy'n fythol fud-losgi.
Y fflam na ddiffoddwyd gan
Churchill, Robens na Thatcher.
Y fflam eirias o ddeall
sy'n uno gwewyr
Senghenydd, Gresford,
Six Bells a Pine Valley.

Richard Lloyd Jones
9 pwynt

Englyn ar y pryd

Gwahoddiad arbennig i Abaty Westminster

' Dwi angen wyneb enwog, o anian
Gwerinwr mawreddog.
Pleser eich gwadd, ger'rhen gog
Yn 'was' i mi'ch tywysog.

Gari Wyn
8 pwynt

CYFANSWM PWYNTIAU: 78

Englyn ar y pryd

Gwahoddiad

Er i oleuad yr heulwen-ein hudo
i rodio'rbro glaerwen
Gwell na'r oer darth, yw carthen.

o fewn tŷ i ysgyfaint hen.

Dafydd Williams
9 1/2 pwynt

CYFANSWM PWYNTIAU: 77

Amserlen

Ar yr awyr nawr

05:00Richard Rees

Richard Rees yn cyflwyno'r gerddoriaeth orau o bob cyfnod, o'r 70au a'r 80au hyd heddiw.

Amserlen llawn

Her Pum Copa

Her Pum Copa

Noddwch Dafydd a Caryl yn dringo pum copa Cymru mewn pum diwrnod.

BBC © 2014Nid yw'r BBC yn gyfrifol am gynnwys safleoedd allanol.

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr presennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.