C?ps v Taeogion
Gerallt Lloyd Owen yn pwyso a mesur cynnyrch dau dîm o feirdd yn rownd gogynderfynol y Talwrn.
CWPLED CAETH AR YR ODL 'OM':
Yn y dafarn rhad arnom
A dau beint yn costio bom.
Huw Meirion Edwards
8½ pwynt
CWPLED CAETH AR YR ODL 'OM':
Gwledd haws i'r t? a gawsom -
Têc-a-wê yw'r bwyd dot.com.
Emyr Davies
8½ pwynt
PENNILL YMSON MEWN LLYFRGELL
Tawelwch sy'n clecian gan eiriau
Ein mil o flynyddoedd o hud
A thra maen nhw'n dawnsio ar dafod
Ni fydd y tawelwch yn fud.
Arwel Jones
8½ pwynt
PENNILL YMSON MEWN LLYFRGELL
Mae gen i bennill ymson.
Rwy'n barod nawr i'w ddweud.
Ond rheol aur y llyfrgell
sy'n f'atal i rhag gwneud!
Ceri Wyn Jones
8½ pwynt
CYWYDD SERCH (HEB FOD DROS 12 LLINELL)
Tra bydd Llanddwyn, myn Dwynwen,
A'r Frenni'n fawr dan wawr wen,
Tra halen yn lli'r Fenai
A chân Teifi'n moli Mai,
Fe fydd (o bob rhyfeddod
Ym mhen bardd y mwya'n bod)
Rhyw ran fach o'r hyn a fu
Yn aros. Deil, yfory,
Ein geiriau'n atgo oerias
Yn sisial hesg Ynyslas;
Deil ôl ein troed hyd lan traeth
A'r môr yn drwm o hiraeth.
Huw Meirion Edwards
9½ pwynt
CYWYDD SERCH (HEB FOD DROS 12 LLINELL)
(I Mam)
Hi'r fynwes gynnes i gyd,
a Mai bob mis o 'mywyd,
hi siarad lawn cysuron,
hi wawr liw, ac ar y lôn
hi ddal llaw pob taith lawen
yn dynn iawn... cyn mynd yn hen.
Mae Mai yn dawel mwyach
hyd lôn hir y feidir fach,
ond yma â'i gwên daw i'm gwydd,
dod i dorri'r distawrwydd
yn awr gan rannu'r stori:
y mae fy Mam efo mi.
Tudur Dylan Jones
9½ pwynt
ENGLYN YN CYNNWYS Y LLINELL "HENO Y MAE'N WAHANOL
I'r Taeogion
Neithiwr 'doedd neb mwy 'tebol - yn y tir,
Y tanc yn llawn petrol
A'u hyder nhw'n ddi-droi'n-ôl.
Heno y mae'n wahanol.
Huw Meirion Edwards
8½ pwynt
ENGLYN YN CYNNWYS Y LLINELL "HENO Y MAE'N WAHANOL
T. Llew (ar draeth Llangrannog)
Dywedai'i stori'n dadol, a'r ogof
rugl, fel merch ysgol,
oedd yn hoff o'i hadrodd 'nôl -
heno y mae'n wahanol.
Ceri Wyn Jones
8 pwynt
CÂN (HEB FOD DROS 20 LLINELL): YR OCSIWN
'Tai i bobol leol' oedd y slogan
A frithai ei ddadleuon pan yn iau,
Nid oedd arwerthwyr ond rhyw genfaint aflan
Na faliai am barhad ein bröydd brau.
Y dyddiau hynny 'rhaid rheoli'r farchnad'
I atal y mewnlifiad, doed a ddêl,
Ac wrth herio'r gyfalafiaeth anfad
Fe ddaeth yn agos iawn at fynd i'r jêl.
Ond nawr, ac yntau'n hen fe gymedrolodd,
(Mae'r frwydr wedi'i cholli, dyna'r ffaith).
Ac ar ei bensiwn pitw sylweddolodd
Fod angen pres i fyw hyd ben y daith.
A dyna pam na theimlodd fawr o gwbwl
Pan aeth ei etifeddiaeth dan y morthw'l.
Dafydd Morgan Lewis
9 pwynt
CÂN (HEB FOD DROS 20 LLINELL): YR OCSIWN
Mi es i safle ocsiwn, y gorau ar y we,
Ac mae pawb yn sôn amdano, o'r gogledd lawr i'r de.
Safle i brynu cerddi, rhai'n rhad, rhai'n costio bom,
Cewch afael ar drysorau yn cerddic?l.com.
Mae'n safle i werthu cerddi yn gain mewn llawysgrifen,
Aeth 'Fy Ngwlad' am ugain mil gan y Prifardd G. Lloyd Owen.
Ymweld mae Dafydd Pritchard â'r safle ar adegau,
Ddim i brynu yn yr ocsiwn, dim ond i ddwyn syniadau.
Ond mewn sesiwn wythnos dwytha' aeth pethau'n reit annifyr,
Caed rhegi a chaed ffraeo er mwyn ennill 'Y Tangnefeddwyr'.
A rwan mae 'na ocsiwn am wreiddiol 'Y Gododdin'
Wedi'i arwyddo ar y gwaelod yn gymen gan Aneirin.
Meddai Dafydd Morgan Lewis, dwi ddim am fidio gormod
Gan fod llun gan Aneirin gen i ar wal y lownj yn barod.
Er gwario ar Dinistr Jeriwsalem, mae Oernant dal am ennill,
Mae am fynd a'i siswrn ati, a'i gwerthu fesul pennill.
Mae trysorau o gerddi yno gan feirdd o wir arddeliad,
Ac mae un o rigymau Rocet yno mewn camgymeriad.
Tudur Dylan Jones
9 pwynt
LIMRIG YN YMWNEUD Â THORRI'R GYFRAITH
Clywais ddoe o le dibynadwy
Fy mod i o dras Gwyllied Mawddwy
Tra bod y Meuryn
I'r Barwn yn perthyn -
Gall heno droi'n noson gofiadwy.
Dafydd Morgan Lewis
8½ pwynt
LIMRIG YN YMWNEUD Â THORRI'R GYFRAITH
Am gafflo a gwneud 50p
o Dalwrn y Beirdd BBC
drwy hawlio'r cost teithio
o Blwmp i Langeitho,
gobeithio ca'i fynd yn MP.
Ceri Wyn Jones
9 pwynt
ATEB LLINELL AR Y PRYD:
Nid y dryll ydyw'r allwedd
Drwy yr oen y daw yr hedd
ATEB LLINELL AR Y PRYD:
Nid y dryll ydyw'r allwedd
Na nid y dryll, ond yr hedd
1 pwynt
ENGLYN CYWAITH: SAT NAV
Yn arf ar siwrnai hirfaith, - a oes Llyw,
A oes llais Cydymaith
Yn dy gynnal di ganwaith
Hyd y doi i ben dy daith?
Iwan Bryn James
9 pwynt
ENGLYN CYWAITH: SAT NAV
Er gwbod gwerth adnode swrth y llais
wrth y llyw, dwi withe'n
gwbod yn iawn fod fy ne'
ffor' go whith i'w phregethe.
Ceri Wyn Jones
9 pwynt
TELYNEG: GORWEL
Rhywle yn fan'cw ar fôr dychymyg
tu hwnt i afael emosiynau ffyrnig
rhyw gerdd sy'n stwyrian, mae'r geiriau'n styfnig;
yn rhy ystyfnig. Ym mrig y tonnau
eu gweld nhw'n codi, gostwng, diflannu weithiau,
yn boddi fallai hwnt i'r ymchwyddiadau;
yn rhy bell i'w cyffwrdd, rhy amwys i'w nabod
na'u cystrawennu. Ond yn s?n gwylanod
y mae blas yr heli yn hallt ar dafod,
a phawb ym myd eu prysurdeb yn pasio,
a'u cotiau'n dynn, fel cysgodion heibio
i synfyfyrion stond yr un fynnodd stopio ...
A rhywle rhwng fan'cw a'r gwynt a'i rethreg
yn chwip ar wyneb, a diferion aestheteg,
yn ochenaid rhyw don fe ildir telyneg.
Dafydd John Pritchard
10 pwynt
TELYNEG: GORWEL
(wrth edrych o ysbyty Aberteifi tua'r afon)
Daw haid o elyrch o hyd i hwylio
Ar hyd y d?r dan y ceir didaro;
A thua'r aber dan lithro heibio,
Daw'r elyrch fel gwarchodwyr i wylio
Un lan sy'n annwyl yno, yn encil
I frwyn eiddil rhag llif yr heneiddio.
Mae llygaid araf yn gwylio'r afon
O'u hencil hafaidd yn ward y cleifion,
Er gwael eu gafael ar ffrâm atgofion
Fel adlais, adlais... maent eto'n fodlon
Unwaith daw'r elyrch gwynion - i'w dychwel
Oddi yno'n dawel at orwel tirion.
Emyr Davies
9½ pwynt
ENGLYN AR Y PRYD:
Canlyniad
I Nick Griffin
A siwt ei glochdar garw'n - rhy raenus
Ar sgriniau, fe glywn
Am eiliad y chwe miliwn
Yn fud o hyd ym mhen hwn.
9 pwynt
ENGLYN AR Y PRYD:
Canlyniad
"Fy ngwlad, fy ngwlad", eu pader: am hynny,
er meined eu baner,
y mae, yn nüwch ein mêr
BNP 'n rhannu p?er.
9½ pwynt
CYNIGION YCHWANEGOL:
CWPLED CAETH AR YR ODL 'OM':
CANGÁRW (fel naid drwom!) -
CANGAR? heb acen grom.
Huw Meirion Edwards
Erys sen a llawer siom
Ein hanes yn boen ynom.
Iwan Bryn James
Yn y dre rôl noson drom,
Huno wna rhai ohonom.
Iwan Bryn James
I bob un sydd am wneud bom,
Hitiwch a holltwch atom.
Iwan Bryn James
PENNILL YMSON MEWN LLYFRGELL
Mae dyn 'fo mwstash fatha brwsh
Sy fodfedd o nghyrru o ngho'
Â'i gytgan ddiddiwedd o 'SHWSH'! -
Dwi jyst a deud 'SHWSH wrtho fo!
Arwel Jones
Tawelwch sy'n clecian gan leisiau
Ein mil o flynyddoedd o lên
A thra maen nhw'n dawnsio 'r fy nhafod
Ni fydd run cymeriad yn hen.
Arwel Jones
Yma mae dysg a dychymyg
Yn plethu trwy'i gilydd yn lli
Yn rhedeg dros greigiau'r ymwybod
I hebrwng yr awen i ni.
Arwel Jones
CYWYDD SERCH (HEB FOD DROS 12 LLINELL)
(Hyder)
O dan ei gôt, dyn i gyd,
Yfwr heb ei ail hefyd.
Yn ddihareb o rebel
Yn un jarff dan haen o jel.
Ryw adyn tra siaradus
Yn Russle Brand crand mewn crys.
Ond â Gwen yn llgadau'i gyd
A'i gwen fel hufen hefyd
Yn dwyn ei awen, Gwen gu
Aflonydd ... gwêl diflannu
Y mae'r ffrwd o hiwmor ffraeth,
Y llew yn troi'n oen llywaeth.
Gruffudd Owen
ENGLYN YN CYNNWYS Y LLINELL "HENO Y MAE'N WAHANOL
Er ffyniant ein gorffennol, - yn erwau
Mieri'n presennol,
Ni ddaw i ni ddoe yn ôl,
Heno y mae'n wahanol.
Iwan Bryn James
LIMRIG YN YMWNEUD Â THORRI'R GYFRAITH
Fe glywodd fy hen Wncwl Pitar
Fod Gwynedd yn si?r o gael carchar.
Mynte fe: "Ma' North Wêls
Bob wan jac off ddy rêls
Os yw pawb 'no'n y jêl, ie myn yffar."
Geraint Williams
CYNIGION YCHWANEGOL:
CWPLED CAETH AR YR ODL 'OM':
Erys holl fileindra'r Somme
A'i riddfannau'n reddf ynom.
Emyr Davies
PENNILL YMSON MEWN LLYFRGELL
Ym mhabell geiriau (ac ambell gorryn),
pan fo s?n gorchest yn inc pob testun,
twrw dinodedd ymhob troednodyn,
a bloedd fel miloedd gan hen ddail melyn;
na holl frawl y llyfrau hyn yn fy nghlyw,
huotlach ydyw tawelwch wedyn.
Ceri Wyn Jones
LIMRIG YN YMWNEUD Â THORRI'R GYFRAITH
Cael fy ngwneud am lên ladrad wnes i
ond dwedais wrth y Barnwr o fri,
"Duw cariad yw,
a gwae fi fy myw,
ac felly - Beth yw'r ots gennyf fi."
Tudur Dylan Jones
Chwilio
Amserlen
Ar yr awyr nawr
05:00Richard Rees
Richard Rees yn cyflwyno'r gerddoriaeth orau o bob cyfnod, o'r 70au a'r 80au hyd heddiw.
