ام الیاس خان سایت خبری بی بی سی، کراچی

	بی نظیر بوتو در ماه اکتبر نیز هدف سوء قصد قرار گرفته بود

این رهبر مخالفان و نخست وزیر سابق پاکستان در حمله ای انتحاری به هنگام ترک یک تجمع در مبارزات انتخاباتی به قتل رسید.

به خاطر ترور او انتخابات ممکن است اکنون در خطر باشد.

این انتخابات از سوی تحلیلگران پاکستانی و غربی به عنوان راهی برای ایجاد ثبات سیاسی در پاکستان تلقی می شد.

رای گیری همچنین در بسیج افکار عمومی برای به حاشیه راندن پیکارجویان تندرو اسلامگرا که با القاعده همفکری نشان می دهند، حیاتی فرض می شد.

در چند سال گذشته، پیکارجویان اسلامگرا در مناطق قبیله نشین در طول مرز افغانستان برای خود مامن ایجاد کرده اند، و اخیرا درگیر نبردهای سنگینی با نیروهای امنیتی در چند ناحیه شمال غرب پاکستان شده اند.

همچنین یک شورش کم شدت ملی گرایانه در بلوچستان، بزرگترین ایالت پاکستان، در جریان بوده و همزمان خشونت های فرقه ای بافت ملی را در پرجمعیت ترین ایالات این کشور، پنجاب و سند، گسیخته است.

این بدان معنی است که از نظر سیاسی، کشور بیش از پیش دچار انشعاب است، و رشته ای از مراکز ناهمگون قدرت از جمله ارتش، احزاب سیاسی و گروه های پیکارجو وجود دارد.

نا آرامی و انتخابات

اکنون با ترور رهبر بزرگترین حزب مخالف، مردم از خود می پرسند آیا انتخابات باید طبق برنامه در ژانویه برگزار شود یا خیر.

حتی اگر پرویز مشرف، رئیس جمهور پاکستان، تصمیم به برگزاری انتخابات بگیرد، در این مورد تردید وجود دارد که آیا رای گیری خواهد توانست آن نوع حسن نیت ملی را که کشور برای خروج از بحران به آن نیاز دارد، ایجاد کند یا نه.

در صورت شورش هواداران حزب مردم پاکستان - حزب بوتو - علیه دولت، وضعیت امنیتی ممکن است بدتر شود.

این امر احتمالا جنبش ضد مشرف در میان وکلای پاکستانی و فعالان مدنی را که می گویند برکناری او از قدرت پیش نیاز احیای دموکراسی است، به حرکت در خواهد آورد.

خانم بوتو با آن حمایت سیاسی عظیم در سطح جامعه، نقشی حیاتی در کنترل و مهار این طرز تفکر بازی کرد.

بدون او، آقای مشرف باید حمایت افراد بیشتر اما کم نفوذتری را برای حفظ نظم جلب کند.

به احتمال زیاد او ترجیح می دهد انتخابات را برگزار کند و هر چه زودتر، دولتی را مستقر کند.

اما او تحت فشار خواهد بود وضعیت امنیتی را با ثبات نگاه دارد و مانع آن شود که ترور خانم بوتو به بحران دیگری در زمینه عدم مشروعیت حکومت او بدل شود.

انگشت اتهام بسوی دولت پاکستان نشانه رفته که چطور نتوانسته از ترور یک نخست وزیر سابق در شهر راولپندی یعنی شهری که نیروهای نظامی به شکل گسترده ای در آن حضور دارند، جلوگیری کند.

اعتبار رئیس جمهور پاکستان هم زیر سوال رفته چون بزرگترین حزب مخالف دولت در آستانه انتخابات به آشفتگی افتاده و به این ترتیب خلائی در نظام سیاسی کشور ایجاد شده است.

شاید برقراری مجدد وضعیت فوق العاده که اخیرا با فشار شدید احزاب مخالف دولت و کشورهای غربی لغو شد، در حال حاضر یک گزینه باشد.

اما ممکن است با این کار مخالفتها با پرویز مشرف شدت گیرد. همچنین مشخص نیست که ارتش در وضعیت حاضر از چنین اقدامی حمایت کند.

انگشت اتهام

در هر صورت پرویز مشرف روزهای سختی در پیش دارد.

گرچه در داخل و خارج از کشور چنین تصور می شود که او زندگی خود را برای غلبه بر تندروها به خطر انداخته، اما از طرف دیگر متهم است که برای جلوگیری از گسترش افراط گرایی اقدام کافی نکرده است.

همچنین این تصور عمومی وجود دارد که عواملی در داخل دولت پرویز مشرف به پیکارجویان کمک کرده اند که مناطقی از پاکستان را مامن خود سازند تا بتوانند از آنجا افغانستان را بی ثبات کنند.

به لحاظ سیاسی، نزدیک ترین همپیمانان او بدون استثنا عواملی بوده اند که با پیکارجویان و اهداف آنها همدردی داشته اند. این عوامل مجال آن را یافته اند که در طول حکومت پرویز مشرف در ساختار سیاسی پاکستان قدرت و نفوذ داشته باشند.

در روزهای آینده این عوامل احتمالا مسئول مرگ خانم بوتو خوانده خواهند شد چون از دید اغلب تحلیلگران، مرگ خانم بوتو به نفع این عوامل خواهد بود.

این تصورات احتمالا باعث طرح مجدد این بحث ها می شود که آیا پرویز مشرف شایسته حکومت است یا نه و آیا ارتش برای هدایت روند سیاسی پاکستان از کفایت برخوردار است یا نه.