احمد زیدآبادی کارشناس مسايل خاورميانه

	تسخیر اردوگاه نهرالبادر می‌ تواند موقعیت ارتش لبنان را در افکار عمومی این کشور به عنوان نیرویی کارآمد ارتقاء دهد

در آخرین روز نبرد، ارتش لبنان توانست شاکر العبسی رهبر گروه فتح ‌الاسلام را به همراه ده ها تن دیگر از اعضای این گروه، به قتل برساند و با دستگیری باقی‌ مانده اعضای این گروه به حیات آن خاتمه دهد.

با آنکه گروه فتح الاسلام اینک از بین رفته است، اما اختلاف نظر بر سر ماهیت این گروه و ارتباطات آن، در داخل و خارج لبنان همچنان ادامه دارد.

میشل سلیمان، فرمانده ارتش لبنان، پس از تسخیر کامل اردوگاه نهرالبارد اعلام کرد که اکنون ماهیت گروه فتح‌ الاسلام برای وی آشکار شده است. آقای سلیمان، فتح الاسلام را شاخه‌ ای از گروه تروریستی القاعده نامید. با این حال، هنوز برخی از محافل سیاسی نسبت به رابطه فتح الاسلام با القاعده تردید دارند.

وزارت امور خارجه آمریکا، فتح الاسلام را شاخه ‌ای از فتح انتفاضه به رهبری سرهنگ ابوموسی از رهبران فلسطینی مقیم دمشق اعلام کرده است. ائتلاف ۱۴ مارس (گروههای حامی دولت فواد سینیوره نخست وزیر لبنان) فتح الاسلام را دست پروده دستگاههای امنیتی سوریه برای اخلال در نظم و امنیت لبنان می ‌داند و گروه های مخالف دولت آقای سینیوره نیز احتمال دست داشتن سعودی‌ها در تقویت فتح الاسلام را برای مقابله با نفوذ گروه شیعه حزب‌ الله در لبنان مطرح کرده‌اند.

صرف نظر از ماهیت گروه فتح الاسلام، آنچه اکنون مهم به نظر می ‌رسد، تاثیر پیروزی ارتش بر این گروه در صحنه سیاسی لبنان است.

به نظر می‌ رسد ائتلاف ۱۴ مارس می‌ کوشد تا از پیروزی ارتش در نبرد علیه فتح الاسلام برای گسترش اقتدار خود در صحنه لبنان بهره گیرد و گروه های مخالف خود را تضعیف کند.

شرایط سیاسی لبنان همچنان پیچیده وبغرنج است و بعید است که پیروزی ارتش بر فتح‌الاسلام، به سرعت بن بست سیاسی لبنان را بگشاید

از همین رو، فواد سینیوره تسخیر اردوگاه نهرالبارد را "بزرگترین پیروزی ملی" نامیده و ولید جنبلاط، رهبر دروزی‌ های لبنان و از سران ائتلاف ۱۴ مارس، نیز در دیدار با نصرالله صفیر اسقف مسیحیان مارونی لبنان اعلام کرد که با پیروزی ارتش در اردوگاه نهرالبارد "خط قرمزها" کنار رفت و دولت لبنان اقتدار خود را بر سراسر خاک کشور گسترش خواهد داد.

تاکید آقای جنبلاط بر کنار رفتن «خط قرمزها» اشاره او به اظهارات حسن نصرالله دبیر کل حزب‌الله است، که چندی پیش حمله به اردوگاه نهرالبارد را «خط قرمز» اعلام کرده بود.

در واقع، پیروزی ارتش لبنان بر گروه فتح الاسلام که ۱۵۵ قربانی از نیروهای ارتش گرفت، نخستین تحرک نظامی موثر این ارتش در رویدادهای امنیتی این کشور در سال‌های اخیر است.

این پیروزی می‌ تواند موقعیت ارتش لبنان را در افکار عمومی مردم این کشور به عنوان نیرویی موثر و کارآمد برای مقابله با تهدیدهای امنیتی ارتقاء دهد و سبب بسط نفوذ آن در سراسر کشور شود.

در واقع، ائتلاف حامی دولت آقای سینیوره در صدد است تا پیروزی ارتش بر نیروهای فتح ‌الاسلام را به معنای افزایش توانایی ارتش برای دفاع از لبنان اعلام کند و شاید خواستار خلع سلاح حزب ‌الله شود.

پیش از این حسن نصرالله در برابر درخواست ائتلاف حامی دولت برای خلع سلاح نیروهای حزب ‌الله، اعلام کرده بود که به دلیل ضعف ارتش در برابر تهدید نظامی اسراییل، مجبور به حفظ و تقویت سلاح حزب‌ الله است و در صورتی که توانایی ارتش تا حد دفاع از خاک لبنان ارتقاء یابد، وی اقدام به خلع سلاح حزب‌ الله خواهد کرد.

در واقع، ائتلاف حامی دولت آقای سینیوره در صدد است تا پیروزی ارتش بر نیروهای فتح ‌الاسلام را به معنای افزایش توانایی ارتش برای دفاع از لبنان اعلام کند و شاید خواستار خلع سلاح حزب ‌الله شود.

چنین درخواستی، حزب‌ الله را در وضعیت دشواری قرار خواهد داد، زیرا اگر حزب ‌الله پیروزی ارتش بر گروه فتح الاسلام را به عنوان افزایش قدرت و توانایی آن بپذیرد، دیگر توجیه مناسبی برای حفظ سلاح‌های خود نخواهد داشت، اما اگر در صدد بی‌اهمیت جلوه دادن پیروزی ارتش در اردوگاه نهرالبارد برآید، در آن صورت، با نارضایتی ارتش که ۱۵۵ کشته داده و در بین افکار عمومی محبوبیت بالایی کسب کرده است، روبرو خواهد شد.

پیروزی ارتش که به گفته جنبلاط با کمک نظامی کشورهایی مانند عربستان، مصر، امارات متحده عربی، آمریکا و فرانسه صورت گرفت، می تواند موضع تهاجمی ائتلاف ۱۴ مارس را در مقابل ائتلاف مخالف دولت ‌افزایش دهد.

	انتخاب میشل سلیمان، فرمانده ارتش لبنان، به ریاست جمهوری این کشور مستلزم تغییر قانون اساسی است

در حقیقت همزمانی تسخیر اردوگاه نهرالبارد با شروع بحث‌ های مربوط به انتخاب رئیس جمهور جدید لبنان، این امکان را برای طرفداران دولت فراهم کرده است که بر سر انتخاب رئیس جمهور از قدرت چانه زنی بیشتری برخوردار شوند.

شاید پیشنهاد تازه نبیه بری رئیس مجلس لبنان و از متحدان حزب ‌الله مبنی بر انصراف مخالفان دولت از تشکیل دولت وحدت ملی در ازای انتخاب رئیس جمهور آینده بر مبنای اجماع جناح‌های سیاسی، نشانه ‌ای از ضعف گروههای مخالف دولت در شرایط تازه باشد.

با این همه، شرایط سیاسی لبنان همچنان پیچیده وبغرنج است و بعید است که پیروزی ارتش بر فتح‌الاسلام، به سرعت بن بست سیاسی لبنان را بگشاید.

در این میان البته تردیدی نیست که موقعیت میشل سلیمان فرمانده ارتش در نزد افکار عمومی ارتقاء یافته است و او ممکن است بخواهد از این موقعیت برای شکستن بن بست سیاسی در لبنان بهره برداری کند.

آقای سلیمان اخیرا آمادگی خود را برای دستیابی به مقام ریاست جمهوری اعلام کرده است، اما انتخاب او مستلزم تغییر قانون اساسی است که نظامیان را موظف به استعفاء از مقام خود چند ماه قبل از زمان انتخابات ریاست جمهوری می‌کند.

در واقع آقای سیلمان فرصت را برای استعفاء از دست داده است و نامزدی او در انتخابات مستلزم تغییر قانون اساسی است، چیزی که آمریکا و برخی احزاب حامی دولت با آن مخالفت کرده و سایر گروهها نیز در برابر آن سکوت کرده اند.