احمد زیدآبادی تحلیلگر مسائل خاورمیانه

	ادامه حیات دولت مالکی تا حد زیادی به موفقیت اجلاس رهبران فراکسیون های مختلف وابسته است

درخواست آقای مالکی از رهبران گروههای عراقی در حالی مطرح می شود که جبهه توافق، که ائتلافی مرکب از گروههای سنی عراق است، از دولت عراق کناره گیری کرده و وزیران وابسته به گروه العراقیه به رهبری ایاد علاوی نخست وزیر سابق عراق نیز در نشست های کابینه حضور پیدا نمی کنند.

در حقیقت جبهه توافق و گروه العراقیه با کناره گیری از کابینه، آقای مالکی را تحت فشار گذاشته اند تا به درخواست آنان برای سرعت بخشیدن به اجرای طرح "آشتی ملی" در عراق تن در دهد.

آنچه در عراق به عنوان آشتی ملی شهرت یافته است، خلع سلاح گروههای شبه نظامی شیعه، تجدید نظر در قانون بعث زدایی و مشارکت موثرتر سنی ها در امور سیاسی عراق، تصویب نهایی قانون مربوط به توزیع عادلانه درآمدهای نفتی در استانهای مختلف و فاصله گرفتن دولت از گرایش های فرقه ای را شامل می شود.

به نظر می رسد که دعوت آقای مالکی از رهبران گروههای مختلف برای مذاکره به معنای آمادگی وی برای سازش بر سر مسائل مورد اختلاف بین فراکسیون های حاضر در مجلس است. از همین رو احتمال دستیابی به توافق در نشست مورد نظر نخست وزیر عراق، بین جناح های قومی و مذهبی عراق وجود دارد.

در واقع می‌توان گفت که ادامه حیات دولت آقای مالکی تا حدود زیادی به موفقیت اجلاس رهبران فراکسیون های مختلف مجلس وابسته است و چنانچه این اجلاس به شکست انجامد، دولت آقای مالکی به سختی خواهد توانست به کار خود ادامه دهد.

البته تا هنگامی که ائتلاف عراق یکپارچه و دو گروه عمده کرد از آقای مالکی حمایت کنند، دولت وی اکثریت خود را در مجلس از دست نخواهد داد و از نقطه نظر قانونی، مشکلی برای بقا نخواهد داشت، اما از نقطه نظر سیاسی، بعید است دولتی در عراق بدون حضور اقلیت سنی در آن، شانسی برای ادامه حیات داشته باشد.

تقریبا تردیدی نیست که عدم حضور گروههای سنی عراق در دولت، آنها را به مقابله شدید با دولت و حمایت گسترده از گروههای مسلح ترغیب خواهد کرد و این مساله نیز به مفهوم فرو رفتن کامل عراق در باتلاق جنگ فرقه ای خواهد بود.

روند آشتی ملی در عراق، نه فقط برای ایجاد ثبات و امنیت در این کشور ضروری است، بلکه سرنوشت حزب جمهوریخواه آمریکا در انتخابات آینده ریاست جمهوری آن کشور نیز تا اندازه زیادی به این موضوع وابسته است.

جنگ فرقه ای تمام عیار در عراق نیز درست همان چیزی است که دولت جورج بوش رئیس جمهور آمریکا برای جلوگیری از آن، شمار نظامیان کشورش را در عراق افزایش داده است، آن هم در حالی که برای عقب نشاندن نیروهایش از آن کشور تحت فشار شدید افکار عمومی و کنگره آمریکا قرار دارد.

در حقیقت، روند آشتی ملی در عراق، نه فقط برای ایجاد ثبات و امنیت در این کشور ضروری است، بلکه سرنوشت حزب جمهوریخواه آمریکا در انتخابات آینده ریاست جمهوری آن کشور نیز تا اندازه زیادی به این موضوع وابسته است.

جنگ عراق به موقعیت جمهوریخواهان در بین افکار عمومی مردم آمریکا به شدت آسیب رسانده است و آقای بوش می کوشد تا با سرکوب شورشیان و کمک به روند آشتی ملی در عراق، چشم انداز مثبتی از تحولات عراق به مردم کشورش ارائه دهد.

مقامهای دولت آقای بوش در روزهای اخیر از پیشرفت نظامی در عراق تا حدودی اظهار رضایت کرده اند، اما نسبت به عدم پیشرفت سیاسی بین گروههای عراقی، نظر متفاوتی داشته اند.

از نظر دولت آمریکا جناح های عراقی برای دستیابی به توافق، تحرک اندکی از خود نشان می دهند و حاضر به انعطاف لازم برای اجرای طرح آشتی ملی نیستند.

حزب دمکرات آمریکا، تعهد نامحدود دولت آقای بوش برای حفظ امنیت عراق را سبب عدم جدیت جناح های عراقی بخصوص دولت آقای مالکی برای تفاهم با یکدیگر می داند و بر این باور است که تهدید به عقب نشینی نظامیان آمریکایی از عراق، به روند آشتی ملی در آن کشور سرعت خواهد بخشید.

دولت آقای بوش اما اعتقادی به استفاده از تهدید عقب نشینی از عراق ندارد و ترجیح می دهد که از حضور نظامی خود در عراق برای تحت فشار گذاشتن جناح های مختلف در جهت تفاهم و آشتی استفاده کند.

در حال حاضر به نظر می‌رسد که دولت آمریکا، از یک سو، دولت آقای مالکی را برای نشان دادن انعطاف در برابر گروههای مخالف آن تحت فشار گذاشته و از دیگر سو، از متحدان عرب خود در خاورمیانه خواسته است که گروههای سنی عراق را برای تعدیل مواضع خود در روند آشتی ملی ترغیب کنند تا بدین وسیله امکان سازش بین جناح های عراقی فراهم شود.

در هر صورت، سرنوشت دولت آقای مالکی و نیز سرنوشت عراق، به نتیجه اجلاس گروههای عراقی وابسته است. این مساله، سرنوشت حزب جمهوریخواه آمریکا را نیز رقم خواهد زد. به همین سبب، تلاش‌های علنی و پشت پرده بسیاری برای موفقیت اجلاس جناح های عراقی در جریان است.