تشييع جنازه آقای نيازاف با تدابير شديد امنيتی همراه است

آقای نيازاف، 66 ساله که خود را پدر تمام ترکمن ها می ناميد، به طور ناگهانی و در اثر ايست قلبی روز پنجشنبه 21 دسامبر در گذشت.

پيشتر دهها هزار نفر برای ادای احترام به پيکر صفرمراد نيازاف در کاخ رياست جمهوری ترکمنستان برای ساعات متمادی صف کشيده بودند.

تابوت حامل آقای نيازاف توسط يک تانک به روستای زادگاه وی و آرامگاه خانوادگی او در نزديکی عشق آباد منتقل شده است.

صفرمراد نيازاف مدت دو دهه بر ترکمنستان حکومت و در اين مدت مخالفان خود را سرکوب کرد. او همچنين به نوعی کيش شخصيت تبديل شده بود.

ناتاليا آنتلاوا، گزارشگر بی بی سی در آسيای مرکزی، می گويد مرگ آقای نيازاف به طور بی سابقه ای آينده سياسی اين کشور را نامعلوم کرده است.

به گفته اين گزارشگر قدرت های منطقه ای و همچنين آمريکا نيز از نامعلوم بودن سرنوشت سياسی ترکمنستان نگران هستند چون آقای نيازاف در بيست سال گذشته کنترل کامل يکی از بزرگترين ذخائر گاز طبيعی جهان و قلب و ذهن پنج ميليون نفر جمعيت اين کشور را در دست داشت.

اما، گزارشگر بی بی سی می گويد آنچه آقای نيازاف از خود باقی گذاشته ميراثی ترسناک است: او مخالفان سياسی خود را يا به تبعيد فرستاد يا زندانی کرد؛ هيچ نهاد فعال سياسی ايجاد نکرد؛ و جانشينی برای خود تعيين نکرد.

در ترکمنستان و سراسر منطقه اين ترس وجود دارد که تعيين جانشنين برای صفرمراد نيازاف به يک بحران تبديل شود که می تواند در اين کشور باعث بی ثباتی شود.

گزارشگر بی بی سی می گويد صدور گاز به اروپا، درگيری های خشونت بار در افغانستان و وضعيت متزلزل منطقه آسيای ميانه همگی ممکن است به اين بستگی داشته باشد که بعد از مراسم تشييع جنازه چه اتفاقی بيافتد.

صفرمراد نيازاف در سال 1985 رييس حزب کمونيست ترکمنستان شد خود را ترکمن باشی يا پدر ترکمن ها خواند با اختصاص دادن نامش برای شهرها، فرودگاه ها و ماه های سال، برای خود کيش شخصيت ايجاد کرد قوانين عجيب و غريب وضع می کرد مثلا مردان جوان را از گذاشتن ريش منع کرد و گوش کردن به راديو را در اتومبيل ممنوع کرد در دوره حکومت او، فقر در کشوری سرشار از منابع انرژی، همچنان رايج بود خود او گفته بود که به دليل ناراحتی قلبی، دارو استفاده می کند

در حال حاضر قربان قلی وردی محمداف، معاون نخست وزير ترکمنستان، به عنوان کفيل رياست جمهوری اين کشور منصوب شده است.

بنابر قانون اساسی ترکمنستان رييس پارلمان بايد رياست انتقالی اين کشور را برعهده می گرفت اما وی در حال حاضر با بازجويی پليس روبروست.

مرگ ناگهانی

آقای نيازاف که از چندين سال قبل دچار ناراحتی قلبی بود، به طور رسمی به ترکمن باشی يا پدر ترکمن ها شهرت داشت. خود وی گفته بود که به دليل ناراحتی قلبی، دارو مصرف می کند.

آقای نيازاف از زمان اتحاد جماهير شوروی سابق اداره امور ترکمنستان را که کشوری با منابع غنی گاز است، بر عهده داشت. وی در سال 1985 رهبر حزب کمونيست ترکمنستان شد.

صفرمراد نيازاف در سال 1991 به عنوان اولين رييس جمهور ترکمنستان مستقل انتخاب شد. در سال 1999 نهاد عالی قانونگذاری ترکمنستان، آقای نيازاف را رييس جمهور مادام العمر اين کشور کرد.

وی در ترکمنستان دارای نوعی کيش شخصيت بود و بسياری از شهرها و فرودگاه ها به نام اوست.

فعاليت سياسی آقای نيازاف در سن 22 سالگی و از زمانی که وی به حزب کمونيست پيوست، آغاز شد.

آقای نيازاف در دوران کودکی والدين خود را از دست داد و در يک پرورشگاه در شوروی سابق بزرگ شد.

وی پس از ملحق شدن به حزب کمونيست با سرعت پلکان ترقی را طی کرد.

با آنکه ترکمنستان پنجمين ذخاير بزرگ گاز طبيعی جهان را دارد، برنامه های آموزشی، بهداشتی و رفاه اجتماعی اين کشور در دوران حکومت او وضعيتی نامناسب داشت.

صفر مراد نيازاف، که رئیس جمهور یکی از فقیرترین جمهوری های آسيانه ميانه بود، خصوصيت های فردی و رفتار مخصوص به خود را داشت مثلا ریش گذاشتن را قدغن و کتابخانه ها را در سراسر ترکمنستان تعطیل کرد.

تغيير نام ماه های سال و روزهای هفته نيز از جمله اقدامات عجيب و غريب آقای نيازاف بود. وی ماه های سال را به اسامی قهرمانان ملی و اعضای خانواده اش، از جمله مادر خود، نامگذاری کرد.

بخش اول کتاب روحنامه، نوشته صفرمراد نيازاف، تا پيش از مرگ وی در ترکمنستان جايگاهی هم ارز قرآن، کتاب آسمانی مسلمانان، داشته است.