ويليام هورزلی تحليلگر امور اروپا در بی بی سی

	اسرائيل مصمم است که حزب الله را ناحيه مرزی به عقب براند

آيا کليد صلح در خاورميانه در دست فرانسه است؟

اکنون فرانسه همراه با آمريکا نقش اساسی را در به ثمر رساندن قطعنامه آتش بس لبنان در شورای امنيت بر عهده دارند.

ديپلمات های فرانسوی می گويند در قطعنامه آتش بس بايد مخالفت های لبنان و ديگر کشورهای عرب با برخی مواد اين قطعنامه و همچنين درخواست های اسرائيل مد نظر قرار داده شود. اما برقراری سازش ميان دو طرف لبنانی و اسرائيلی وظيفه ای بسيار سنگين برای اعضای شورای امنيت خواهد بود.

شرايط کنونی همچنين بزرگترين آزمونی است که سياست خارجی فرانسه با آن روبروست. سياست خارجی فرانسه همواره گفته است که آمريکا با خطاهايی که مرتکب شده - مانند حمله نظامی به عراق - منطقه خاورميانه را متزلزل کرده اما فرانسه قادر است که با تکيه بر يک استراتژی اروپايی وضعيت خاورميانه را بهبود بخشد.

وجهه ژاک شيراک، رييس جمهور فرانسه، نيز در خطر است. سياست های او از حمايت زيادی در ميان مردم فرانسه برخوردار نبوده است با اين حال موضع دولت آقای شيراک در قبال بحران لبنان باعث شده که محبوبيت وی افزايش يابد.

موفقيت يا شکست وی در مورد بحران لبنان می تواند برای وی حامل افتخار يا شرم در صحنه سياسی باشد.

به چالش گرفتن آمريکا

در حالی که جهان با نگرانی نظاره گر تازه ترين دور از يک جنگ ريشه دار ميان اسرائيل و لبنان است، يک رقابت سابقه دار ميان آمريکا و فرانسه نيز احيا شده است.

	آقای دوست بلازی در گفتگوهای رم در مورد لبنان نقش اساسی داشته است

فيليپ دوست بلازی، وزير امور خارجه فرانسه، به تازگی افشا کرد که اين رقابت تا چه حد برای دولت فرانسه اهميت دارد.

وی موافق بودن وزيران خارجه اتحاديه اروپا با نظر فرانسه را، که خواسته است درگيری ها در لبنان فورا پايان يابد، يک "پيروزی برای ديپلماسی فرانسه" توصيف کرده است.

فرانسه تاکيد کرده که بحران لبنان راه حل نظامی ندارد و اسرائيل و حزب الله بايد حملات خود را فورا متوقف کنند. فرانسه همچنين رهبری اعتراضات اروپائيان به آنچه که واکنش "نامتناسب" اسرائيل به تحريکی از سوی حزب الله خوانده شده، را در دست داشته است.

اما در صدر اولويت های آمريکا، که از پشتيبانی بريتانيا هم برخوردار بوده، فرصت دادن به اسرائيل برای تضعيف کامل حزب الله بوده تا اسرائيل بتواند امنيت طولانی مدت خود را تامين کند. با در نظر گرفتن چنين منطقی بنابراين اسرائيل پيش از دستيابی به هدفش وادار به آتش بس فوری نخواهد شد.

همين شرايط، که در واقع وضعيتی منحصر به فرد را ايجاد کرده، باعث شده است که بسياری موافق نقش محوری فرانسه در حل بحران لبنان باشند:

• فرانسه از قدرت های استعماری سابق در لبنان بوده و از جمله "دوستان اعراب" به شمار می آيد؛ فرانسه تنها کشور غربی است که توانسته با دولت های مختلف عرب ارتباط نزديک برقرار کند، از جمله رژيم سابق صدام حسين در عراق.

• آمريکا به لحاظ سياسی تضعيف شده است: نيروهای نظامی اين کشور در عراق تحت فشار هستند و به طور گسترده ای اين تصور وجود دارد که آمريکا اختيارات اخلاقی لازم برای هدايت وقايع در خاورميانه را از دست داده است.

• نگرش جهان عرب به بريتانيا، که يکی ديگر از قدرتهای سابق در منطقه خاورميانه است، به خاطر نزديکی اين کشور با آمريکا مکدر شده است. بريتانيا حاضر نشده بخشی از صلحبانان بين المللی در نظر گرفته شده برای اعزام به جنوب لبنان باشد و به اين ترتيب فرانسه رهبری اين نيروها را بر عهده خواهد گرفت.

در هر صورت فرانسه در موقعيت خوبی قرار گرفته است. ديپلماسی اين کشور در قبال لبنان همچنين به ترميم رابطه اش با آمريکا کمک خواهد کرد.

با اين حال، وزير خارجه فرانسه علنا گفته است که کشورش به دنبال رسيدن به يک آرزوی ديرينه و گرفتن قدرت امور جهانی از يد آمريکاست.

وی گفته است که رخدادهای اخير نشان داده که "اروپای سياسی زنده است" و ما در "جهانی چند قطبی" زندگی می کنيم. اين همان اظهاراتی است که ژاک شيراک در مخالفت با حمله نظامی آمريکا به عراق در سال 2003 بيان کرد.

حمايت اروپا

اتحاديه اروپا از موضع فعالی که فرانسه در مورد بحران لبنان در پيش گرفته استقبال گسترده ای کرده است. بسياری از رهبران اروپا از آنچه که آنها آن را شکست آمريکا در پيشبرد روند صلح ميان اسرائيليان و فلسطينيان - عنصر اصلی در ثبات دراز مدت خاورميانه - می دانند يا مايوس شده اند يا خشمگين هستند.

غالب کشورهای عرب نيز از حضور و نقش بزرگتر اروپا در امور منطقه خاورميانه استقبال می کنند.

در ضمن اروپا بار ديگر پيشنهاد کرده که آماده کمک به بازسازی لبنان پس از خاتمه درگيری هاست.

به طور غيررسمی گفته شده که فرانسه پس از آتش بس احتمالا 5000 سرباز در اختيار نيروهای حافظ صلح بين المللی برای استقرار در جنوب لبنان قرار خواهد داد.

اما، فرانسه بايد ريسک های نظامی و ديپلماتيک در دست داشتن رهبری تلاش های خارجی برای حل بحران لبنان را نيز در نظر بگيرد:

• صلحبانان بين المللی: صرف نظر از مواد درج شده در قطعنامه آتش بس ميان اسرائيل و لبنان، برعهده گرفتن ماموريت حفظ صلح در لبنان پرخطر خواهد بود. در بمبگذاری های 1983 لبنان، 58 سرباز فرانسوی، که از جمله نيروهای حافظ صلح در آن زمان بودند، کشته شدند؛ آمريکا در همان حادثه 241 سرباز خود را از دست داد.

• کشورهای ديگر، از جمله ترکيه، نروژ و ايتاليا، مانند فرانسه، می گويند که هر گونه تعهد به اعزام نيرو به لبنان مشروط خواهد بود. آلمان، بزرگترين کشور اتحاديه اروپا، به دليل تعهدات ديگر و حساسيت تاريخی در مورد رفتار حکومت نازی با يهوديان در جنگ دوم جهانی، از مشارکت در تشکيل نيروی بين المللی حافظ صلح در جنوب لبنان کناره گرفته است.

• سوريه: پس از آن که ادعا شد سوريه در سوءقصد به جان رفيق حريری، نخست وزير پيشين لبنان، دست داشته است و نيروهای نظامی اش را از اين کشور خارج کرد، ارتباط سوريه و فرانسه به رغم سابقه طولانی آن، تضعيف شد. با اين حال، بدون رضايت سوريه توافق درازمدت ميان لبنان و اسرائيل ميسر نخواهد بود.

• تناقض در مورد ايران: فرانسه در کنار اتحاديه اروپا و آمريکا، در مورد برنامه هسته ای ايران موضعی سخت گيرانه اتخاذ کرده است. اما چون ايران، به عنوان يکی از حاميان حزب الله، اين قدرت را دارد که هر توافقی در مورد لبنان را برهم بزند و برای اسرائيل خطرآفرين باشد، فرانسه موضعی متفاوت را با ايران در پيش گرفته است. اين تناقض در ملاقات وزير امور خارجه فرانسه با همتای ايرانی اش در بيروت مشهود بود. وزير خارجه فرانسه پس از اين ملاقات، ايران را به عنوان "قدرتی ثبات بخش" در منطقه مورد ستايش قرار داد.

• اوضاع داخلی فرانسه: آقای شيراک می گويد که او بيم دارد که احساسات خشمگينانه مسلمانان در ارتباط با خاورميانه به داخل فرانسه سرايت کند؛ اين خطر اگر فرانسه رهبری نيروهای حافظ صلح را بر عهده بگيرد می تواند افزايش يابد. استقرار صلحبانان بين المللی در جنوب لبنان در ميان مسلمانان بحث برانگيز بوده است.

فرانسه به خاطر تمايلش به رهبری تلاش های صلح در مورد بحران لبنان به طور عمومی مورد ستايش بوده اما دشوارترين بخش از اين تلاش ها هنوز در راه است.