نگرانی از خشونتهای جنسی در بازداشتگاههای سوریه

هشدار: ممکن است خواندن برخی جزئیات این گزارش برایتان آزاردهنده باشد.

در گوشه زیرزمین اولین چیزی که به چشمش خورد یک زن بود. "داشتند به او تجاوز می‌کردند. واضح بود که دارند به او تجاوز می‌کنند. از بدنش خون می‌آمد و او همان گوشه افتاده بود."

کسی که شهادت می‌دهد به هنگام دستگیری در دسامبر گذشته فعال حقوق بشر بود و با یک گروه حقوق بشری مسیحی همکاری می‌کرد.

او می‌گوید بازداشت‌کنندگانش می‌خواستند از او درباره قاچاق اسلحه و ارسال تصاویر تظاهرات به رسانه‌های خارجی اعتراف بگیرند.

"کتکتم می‌زدند، با چک و لگد. رفتارشان بد و توهین‌آمیز بود... می‌دانم که وقتی کسی را می‌گیرند چه احساسی دارد. حس من این بود که به آخر خط رسیده‌ام."

به گفته او، اول یکی از ماموران امنیتی با حالتی شهوانی به لمس کردن بدن او پرداخت. مامور دیگری هم بود که می‌دید چه اتفاقی می‌افتد، ولی کاری نکرد. سپس سه نفر از ماموران دسته‌جمعی به این بازداشتی حمله کردند.

"سه نفر بودند، رفتارشان مثل حیوانات بود. خواستم از خودم دفاع کنم، ولی جثه من قوی نیست. موقع تجاوز می‌گفتم تو را به خدا این کار را نکنید!"

او می‌گوید حین تجاوز مسخره‌اش هم می‌کردند. "دلت می‌خواهد اسد برود؟ این هم بابت این که بشار اسد را دوست نداری."

'کسی خبردار نمی‌شود'

پسر نوجوانی را هم به سلول آوردند که به او هم تجاوز شده بود. موقع تجاوز زار می‌زد و مادرش را می‌خواست.

اما آن طوری که یک نجات‌یافته دیگر می‌گوید، در سلول‌های شکنجه سوریه صدای کسی به جایی نمی‌رسد و کسی خبردار نمی‌شود.

شاهدی دیگر، یک زن، به من گفت که دو ماه در ساختمان شاخه بدنام اطلاعات نظامی در دمشق اسیر بوده است. ساختمانی که شورشیان در ماه مه با بمب به آن حمله کردند.

او را سال گذشته در یک ایست بازرسی بازداشت کرده بودند.

او ادعا می‌کند برای آزار و شکنجه زنان هنگام بازجویی از موش استفاده می‌شود. او می‌گوید شاهد تجاوز به یک زندانی زن دیگر بوده است.

"موشی درون واژنش کردند. او جیغ می‌زد. بعد دیدیم که روی زمین خون ریخته است. مامور به او گفت: 'حسابی کیف می‌کنی؟' تحقیر و مسخره‌اش می‌کردند. به وضوح داشت عذاب می‌کشید. در دیدرس ما بود و دیدیم بعد از مدتی دیگر تکان نمی‌خورد."

در غیاب شاهدان دیگر و همچنین عدم حضور بازرسان حقوق بشر سازمان ملل در سوریه، تایید مستقل ادعاهای تجاوز ممکن نیست. تعیین شمار موارد تجاوز هم به همین ترتیب دشوار است.

گزارش 'جانبدارانه'

آنچنان که گروه دیدبان حقوق بشر می‌گوید، در چنین مواردی بسیاری از قربانیان از ترس رسوایی مایل به طرح مساله نیستند.

بعضی از موارد تجاوز ادعایی توسط شاخه اطلاعات نظامی سوریه انجام گرفته است.

گروه دیدبان حقوق بشر می‌گوید: "در بسیاری از موارد قربانیان به دلیل احساس شرم نمی‌خواسته‌اند که خانواده یا دیگر اطرافیان از وقوع تجاوز باخبر شوند."

به گفته این گروه خشونت جنسی برای توهین و تحقیر زندانی‌ها به کار گرفته می‌شود. نه این گروه و نه سازمان ملل تا به حال ادعای مشابهی را علیه مخالفان مسلح اسد طرح نکرده‌اند.

بنا بر تازه‌ترین گزارش سازمان ملل خشونت جنسی بخشی از روند جنایات علیه بشریت است که شهروندان سوریه قربانی آن می‌شوند.

حکومت سوریه همواره این اتهامات را رد کرده و گزارش اخیر را "غیرمنصفانه و غیرعینی" دانسته است.

تجاوز یکی از کهن‌ترین مصیبت‌های جنگ است. اما اخیرا تلاش‌هایی انجام گرفته که جامعه جهانی واکنش شدیدتری به آن نشان دهد.

تصور می رفت که تصمیم‌گیری های شاخص قضایی در محاکم ویژه رسیدگی به جنایات جنگی در یوگوسلاوی سابق و رواندا نشانگر پایان یافتن فرهنگ مصونیت در مقابل جنایت باشند.

ناوی پیلای کمیسر حقوق بشر سازمان ملل متحد خواستار رسیدگی به ادعاهای خشونت جنسی علیه مقامات دولتی سوریه در دادگاه کیفری بین المللی شده است اما با توجه به اختلاف نظر در میان اعضای شورای امنیت، ارجاع موضوع به آن دادگاه بعید به نظر می رسد.