مهاجرت: مهم‌ترین موضوع در مبارزات انتخاباتی ایتالیا

گروهی از مردان سیاه پوش، مقابل طاقی که مظهر آزادی ایتالیا از فاشیسم در پایان جنگ جهانی دوم است، زیر یک آلاچیق جمع شده‌اند. آنان از طرفداران حزب خانه پاوند (کاسا پاوند) هستند که حزب سیاسی کوچکی است که ازرا پاوند، شاعر آمریکایی قرن بیستم الهام بخش اعضای آن است.

ماسیمو ترفیلتی، خود و حزبش را با افتخار فاشیست می‌خواند. جالب اینجاست که او در مقابل ساختمانی ایستاده که به مناسبت شکست فاشیسم در ایتالیا بنا شده. آقای ترفیلتی این شکست را از یاد نبرده ولی می‌گوید ۲۵ آوریل سال ۱۹۴۵ روز افتخار ملی نیست بلکه روز شکست ملی است. اما او اضافه می‌کند تا آنجا که به آینده مربوط می‌شود می‌خواهد ایتالیا به اتحادیه اروپا پشت کند، مرزهایش را ببندد و تمام مهاجران را اخراج کند.

گر چه طرفداران حزب خانه پاوند، اقلیت کوچکی از ایتالیایی‌ها هستند، در آستانه انتخابات عمومی این کشور که ۴ مارس برگزار خواهد شد لفاظی‌های ناسیونالیستی و ضد مهاجرت اعضای این حزب بر سایر احزاب نیز اثر گذاشته است.

در طی چهار سال گذشته، حدود ۶۰۰ هزار نفر سفر پُر خطر عبور از دریای مدیترانه را به جان خریده و وارد خاک ایتالیا شده‌اند. اکنون سیاستمداران ایتالیایی از همه جناح‌ها در رقابت با یکدیگر وعده می‌دهند که در مقابل پناهجویان تازه‌ای که وارد این کشور می‌شوند و به طور فزاینده ای با عدم استقبال ایتالیایی ها مواجه می‌شوند، شدت عمل به خرج خواهند داد.

از آنجا که انتخابات آینده با سیستم رأی گیری جدید برگزار می‌شود، باید با نظرسنجی‌ها محتاطانه برخورد کرد- ولی به هر حال بنا بر نظرسنجی‌ها ائتلاف راست میانه که رهبری‌اش با سیلویو برلوسکونی، از حزب "فورزا ایتالیا" است، از سایر احزاب جلوتر است.

آقای برلوسکونی مهاجران غیرقانونی را که در ایتالیا زندگی می‌کنند یک "بمب ساعتی اجتماعی آماده انفجار" خوانده و قول اخراج گسترده این دسته از مهاجران را داده است.

لیگ، که قبلا حزب لیگ شمالی (لگا نورد) نامیده می شد، یک عضو اصلی دیگر این ائتلاف است. ماتئو سالوینی، رهبر این حزب مخالف دولت، از دوستان مارین لوپن رهبر حزب راست افراطی فرانسه است. او همچنین از کسانی است که ولادیمیر پوتین رهبر روسیه را تحسین می‌کند و شعارش این است "اول، ایتالیایی‌ها".

در دفتر محلی این حزب در میلان به دیدن پائولو گریمولدی، معاون حزب لیگ رفتم که در حال حاضر برای انتخاب مجدد در پارلمان تلاش می‌کند. او در اطاق کار پرُ از دود سیگارش به من گفت که ایتالیا باید حق انتخاب کسانی را می‌خواهند به این کشور آمده و اینجا زندگی کنند، داشته باشد:

"بهتر است مهاجرینی را قبول کنیم که از اوکراین می‌آیند...آنها مسیحی هستند، یا از بلا روس، آنها مسلمان نیستند و نمی‌توانند تروریست باشند. من باید حق انتخاب داشته باشم. به عقیده من در حال حاضر ما به مهاجران نیاز نداریم."

آقای گریمولدی، از تلاش پلیس فرانسه و اتریش که مهاجران غیرقانونی را که قصد عبور از مرز را دارند، به ایتالیا برمی‌گرداند، حمایت می‌کند و می‌گوید: "دولت ما پذیرفتن مهاجران غیرقانونی را انتخاب کرد- به همین دلیل است که فرانسه از مرزهایش مراقبت می‌کند... اگر شما هواپیمایی را از لندن به مسکو یا آنکارا ببرید، آنها خواهند خواست مدارک شما را ببینند...فکر می کنم همه باید این کار را بکنند."

در یک سمت دیگر شهر میلان، با بیست دقیقه فاصله، گروهی از پسران جوان سرگرم بازی پینگ پنگ هستند. آنها مهاجر هستند و بسیاری از آنان که زیر سن قانونی هستند بدون همراهی یک شخص بزرگسال، وارد ایتالیا شده‌اند. آنان منتظر شروع کلاس درس زبان انگلیسی هستند که در یک مرکز نجات کودکان، دایر شده.

خانواده جواد که ۱۷ سال دارد، در مراکش هستند. او در حال جویدن آدامس و با خنده عصبی شرح می‌دهد چگونه به تنهایی خود را به ایتالیا رسانده. جواد زندگی بهتری می‌خواهد و ایده برخورد خشونت آمیز ایتالیایی‌ها با او، مانعی برایش نیست:

"من می‌دانم که بعضی از مردم بیگانه ستیز هستند...بعضی ها فکر می‌کنند تنوع جمعیت برای ایتالیا خوب است ولی کسانی هم هستند که ما را یک تهدید تلقی می‌کنند. من نمی‌توانم طرز فکر مردم را عوض کنم."

و با قضاوت موضع چند حزب سیاسی اصلی، می‌توان گفت بیشتر ایتالیایی ها به مهاجران به چشم یک خطر و تهدید نگاه می‌کنند.

بنا بر نظرسنجی‌ها، جنبش پنج ستاره که مخالف دولت است ممکن است به عنوان یک حزب واحد بیشترین طرفدار را در میان رأی دهندگان داشته باشد. این حزب، مخالف اتحادیه اروپاست و در مورد مسئله مهاجرت نیز موافق با شدت عمل است و اتحادیه اروپا را در ارتباط با موضوع مهاجرت ملامت می‌کند. مانلیو دی استفانو، یکی از معاونین این حزب می‌گوید: "کسانی که به اینجا آمده‌اند باید به طور واقعی در جامعه ادغام شوند. ما پول می‌گیریم فقط برای این که بندر باز اتحادیه اروپا باشیم، این منصفانه نیست."

شمار کسانی که خود را به ساحل ایتالیا می‌رسانند در حد قابل توجهی کاهش یافته. بخشی از این کاهش به دلیل سیاست اتحادیه اروپا و در صدر آن ایتالیاست که به مقامات لیبی در ردیابی پناهجویانی که قصد عبور از دریای مدیترانه را دارند و بازگرداندن آنان به بازداشتگاه‌ها در خاک لیبی کمک می‌کند. سازمان ملل متحد از این سیاست انتقاد کرده و آن را غیرانسانی خوانده است. این سیاست را دولت کنونی ایتالیا به رهبری حزب دموکراتیک (پی دی) که یک حزب چپ میانه است، به اجرا درآورده.

علیرغم انتقاد سازمان ملل متحد، لیا کوآرتاپل، معاون حزب دموکراتیک، این سیاست را بهترین راه حل توصیف می‌کند: "راه مبارزه با سیل (مهاجران) غیرقانونی و جلوی کار قاچاقچیان را گرفتن این است که از مقامات لیبی خواسته شود از مرزهای خود محافظت کنند."

خانم کوآرتاپل، می‌گوید امدادگران و گزارشگران بین‌المللی تنها به دلیل توافق توانسته‌اند وضعیت را بررسی کنند ولی برای حزب حاکم دموکراتیک چالش این است که یا مخالفت و ایستادگی نشان دهد یا با لفاظی‌های انعطاف ناپذیر و ضد مهاجرت احزاب دست راستی بتواند رقابت کند.

نتیجه انتخابات ایتالیا قابل پیش بینی نیست. اما مسلم است که مهاجرت، در حال تغییر دادن کیفیت و شکل سیاست‌های ایتالیاست. تغییری که در سایر کشورهای اتحادیه اروپا نیز مشاهده می‌شود.