قیام تیان‌آن‌من؛ فعال هنگ‌کنگی برای فراخوان مراسم به پانزده ماه زندان محکوم شد

چاو

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، چاو: استبداد آزمند است و خطوط قرمز آن همواره گسترش می‌یابد

چا هانگ‌تونگ فعال دموکراسی‌خواه هنگ‌کنگی، به دلیل فراخوان برای بزرگداشت سالگرد قیام میدان تیان‌آن‌من به ۱۵ ماه زندان محکوم شد.

خانم چا یک بار دیگر هم به دلیل تلاش برای برپایی مراسم مشابهی به همین مناسبت در سال ۲۰۲۰، زندانی شده بود.

دولت چین به یادآوری و بزرگداشت کشتار میدان تیان‌آن‌من پکن در سال ۱۹۸۹ بشدت حساس است.

مقامات هنگ‌کنگ در دو سال گذشته با استفاده از محدودیت‌های کرونا این مراسم را ممنوع کردند.

خانم چا پیشتر به جرم "تحریک" مردم به حضور در مراسم سالگرد تیان‌آن‌من در سال ۲۰۲۰ به پنج ماه زندان محکوم شده بود و پنج ماه از محکومیت جدید خود را همزمان با محکومیت قبلی خواهد گذراند. به این ترتیب، او در مجموع ۲۲ ماه زندانی خواهد بود.

تا پیش از انحلال، چا هانگ‌تونگ نایب رئیس "ائتلاف هنگ‌کنگ" بود که برای قربانیان سرکوب وسیع طرفداران دموکراسی در چین در ۴ ژوئن ۱۹۸۹، هر سال مراسم یادبودی در هنگ‌کنگ برگزار می‌کرد. دولت محلی هنگ‌کنگ این تشکل را تفریبا چهار ماه پیش منحل کرد.

چا درست روز ۴ ژوئن (۱۴ خرداد) دستگیر شد زیرا با انتشار دو اعلامیه، از ساکنان هنگ‌کنگ خواسته بود تا به این مناسبت، شمع روشن کنند.

تیانانمن

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، میدان تیانانمن سه روز قبل از هجوم نیروهای دولتی - حکومت چین نسبت به یادآوری این واقعه به شدت حساس است

دادگاه فراخوان او را تحریک به سرپیچی از دستور پلیس در ممنوعیت تجمع دانست که برای مقابله با کرونا وضع شده بود.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، امی چان قاضی دادگاه هنگام صدور حکم گفت: "قانون هرگز به کسی اجازه نمی‌دهد به روش‌های غیرقانونی از آزادی خود استفاده کند."

خانم چا که وکیل است خودش در دادگاه از خودش دفاع کرد. او اتهام را رد و استدلال کرد که مردم را به تجمع دعوت نکرده بود بلکه "آنها را تشویق کرده بود ۴ ژوئن را از یاد نبرند."

قاضی این استدلال را وارد ندانست و آن را "باورنکردنی" توصیف کرد. او گفت خانم چا با دانش حقوقی که داشت باید منظور خود را در فراخوانی که داده بود واضح‌تر می‌نوشت تا ناقض مقررات نباشد.

خانم چا در طول دادگاه چالشگر بود و در مرحله آخر دادرسی که خواسته شد برای تخفیف در مجازاتش استدلال کند، خاطرات خانواده‌های برخی از کشته‌شدگان میدان تیان‌آن‌من را خواند. قاضی پس از مدتی به او تذکر داد که این خاطرات ربطی به پرونده ندارد و از ادامه آن جلوگیری کرد.

پس از صدور حکم، چا به قاضی گفت: "می‌توان پیش‌بینی کرد که بتدریج فضای آزاد برای بحث درباره فاجعه ۴ ژوئن کاملا بسته می‌شود."

"استبداد حریص است و خطوط قرمزش مدام گسترده‌تر می‌‌شود."

هنگ‌کنگ از معدود جا‌های تحت حاکمیت جمهوری خلق چین بود که می‌شد در آن مراسم سالگرد تیان‌آن‌من برگزار کرد و یاد صدها -بنا به برخی تخمین‌ها هزاران- کشته آن را گرامی داشت.

هر سال در روز بزرگداشت قربانیان تیان‌آن‌من جمعیت بزرگی در پارک ویکتوریا هنگ‌کنگ جمع می‌شد.

برای اولین بار در سال ۲۰۲۰ این مراسم ظاهرا به خاطر جلوگیری از شیوع کرونا ممنوع شد. فعالان دموکراسی‌طلب، دولت هنگ‌کنگ را متهم کردند در برابر فشارهای دولت مرکزی چین تسلیم شده است.

در دو سال اخیر به مناسبت این روز تجمع‌های کوچکی در بعضی نقاط هنگ‌کنگ برگزار شده است.

سرکوب سال ۱۹۸۹ همچنان یک موضوع بسیار حساس در چین است و اخیرا اندک نمادهای یادبود آن را در هنگ‌کنگ جمع کرده‌اند.

در ژوئن آن سال، دانشجویان تجمعی را برای یکی از مقامات برکنار شده دولت برگزار کردند که بسرعت به درخواست پایان یافتن حکومت تک‌حزبی کمونیستی و استقرار دموکراسی بدل شد.

روز ۴ ژوئن، ارتش با خودرو زرهی و تانک به میدان هجوم برد و پس از مسدود کردن ورودی‌ها، به پاکسازی تحصن‌کنندگان در میدان پرداخت. شمار قربانیان رسما اعلام نشده اما منابع غیررسمی تا دو هزار نفر را محتمل می‌دانند.