بایدن اولین سخنرانی سیاست خارجی خود را ایراد می‌کند

جو بایدن رئیس جمهور جدید آمریکا امروز اولین سخنرانی خود در مورد سیاست خارجی را ایراد خواهد کرد و انتظار می رود که در آن از سیاست دونالد ترامپ، رئیس جمهوری سابق که سیاست "اول آمریکا" را دنبال می‌کرد انتقاد کند و وعده دهد که این سیاست را تغییر خواهد داد.

واکنش جو بایدن به دو بحرانی که در دو هفته اول کارش بروز کرده نشانگر رویکرد آمریکا طی چهار سال آینده خواهد بود. بازداشت آلکسی ناوالنی، رهبر مخالفان در روسیه و کودتای میانمار و واکنش عملی آمریکا به این دو، میزان تعهد دولت جدید آمریکا به موازین حقوق بشر را نشان خواهد داد.

جن ساکی، سخنگوی مطبوعاتی جو بایدن گفته است که هدف اصلی از این سخنرانی قدردانی از کارکنان وزارت خارجه آمریکا است.

او گفته است که بخشی از این سخنرانی به ترسیم خطوط کلی سیاست خارجی اختصاص خواهد داشت اما جو بایدن نظرش را در مورد مسایل مختلف در این زمینه ابراز نخواهد کرد.

رئیس جمهور جدید آمریکا پیشتر گفته بود که هدف اصلی او در سیاست خارجی بازگرداندن رهبری جامعه بین المللی به آمریکاست که به گفته او در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ تضعیف شده بود. انتظار می رود که این تغییر جهت عمدتا متوجه همسویی با متحدان سنتی غربی آن کشور باشد.

مطرح شدن بازگشت آمریکا به توافقات محیط زیستی و نحوه همکاری با سازمان بهداشت جهانی نیز در این سخنرانی مورد اشاره قرار خواهد گرفت.

در دوره دونالد ترامپ، آمریکا از پیمان مقابله با گرمایش زمین - موسوم به معاهده پاریس - خارج شد و همچنین با متهم کردن سازمان بهداشت جهانی به ناتوانی در مدیریت موثر جلوگیری از سرایت ویروس کرونا از چین به سایر نقاط جهان حمایت مالی ایالات متحده از این سازمان قطع شد.

یکی از بارزترین تحولات سیاست خارجی دولت دونالد ترامپ قانع کردن چند کشور عربی به عادی سازی روابط با اسرائیل بود. او وعده داده بود که با میانجیگری آمریکا، اختلاف تاریخی کشورهای عرب و مسلمان با اسرائیل به زودی مرتفع خواهد شد و زمینه حل بحران خاورمیانه فراهم خواهد آمد.

مقامات دولت جو بایدن در مورد پیگیری یا کنار گذاشتن ابتکار عمل آمریکا در این زمینه اظهار نظری نکرده‌اند.

یکی دیگر از موضوعات مهم سیاست خارجی رویکرد ایالات متحده نسبت به توافق هسته ای با ایران موسوم به برجام است. دولت سابق آمریکا با بی تاثیر خواندن این توافق در جلوگیری از آنچه که برنامه حکومت ایران برای دستیابی به تسلیحات اتمی می خواند از این توافق خارج شد.

دولت سابق با بازگرداندن تحریم های هسته ای، خواستار توافقی جامع و دربرگیرنده مسایل دیگری مانند برنامه موشکی، "سیاست بی ثبات سازی منطقه ای" و رعایت حقوق بشر توسط ایران شد و موضعی سختگیرانه نسبت به حکومت ایران اتخاذ کرد.

آقای بایدن، که در زمان ریاست جمهوری باراک اوباما و زمان دستیابی به برجام معاون رئیس جمهوری بود، در باره بازگشت به برجام صحبت کرده اما هنوز سیاست آمریکا در این باره اعلام نشده است.

وزیر خارجه جدید آمریکا بر لزوم بازگشت کامل ایران به تعهداتش در برجام، قبل از بازگشت آمریکا به این توافق تاکید کرده اما مقام‌های ایران گفته‌اند ایالات متحده که از برجام خارج شده باید به آن برگردد و تحریم‌های ایران را به طور کامل لغو کند.