 | | | | | | | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
کاشف اصلی واکسن گارداسيل کيست؟ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
ماه گذشته واکسن گارداسيل توانست تاييديه سازمان غذا و داروی آمريکا را به دست آورد و طی يک هفته گذشته زنان استراليايی اولين زنان جهان بودهاند که واکسن سرطان دهانه (گردن) رحم را دريافت کردهاند. اما تنها در همين يک ماهی که از تأييد گارداسيل میگذرد اين واکسن تبديل به يکی از مشکلات حقوقی جهان پزشکی شده است زيرا چهار دانشگاه بزرگ جهان بر سر تصاحب عنوان پديد آورنده اين واکسن دست به شکايت از يکديگر زدهاند. عنوان مرد سال استراليا در ابتدای سال 2006 نصيب پروفسور ايان فريزر استاد دانشگاه ايالتی کوئينزلند شد، و علت اعطای اين عنوان کشف واکسن گارداسيل توسط فریزر اعلام شد. اما اکنون شماره جديد نشريه علمی "دانشمند زندگی" (Life Scientist) به نقل از رابرت رز از دانشگاه رُچستر در نيويورک مینويسد "ايان فريزر بيش از آنچه مستحق آن بوده برای کشف گارداسيل اعتبار جهانی پيدا کرده است". دانشگاه رچستر در نيويورک يکی از چهار مرکز علمی است که مدعی کشف اوليه گارداسيل که با نام علمی "اچ پی وی" شناخته میشود هستند. سه مدعی ديگر عبارتند از مؤسسه ملی سرطان ايالات متحده، دانشگاه جورج واشنگتن و دانشگاه ايالتی کوئينزلند در استراليا که در حال حاضر کشف جهانی واکسن را به نام خود دارد. مرکز پزشکی دانشگاه جورج واشنگتن با صدور يک بيانيه مطبوعاتی اعلام کرده است که تأييد گارداسيل توسط سازمان غذا و دارو نشانهی نقش بارز يکی از دانشمندان اين مرکز به نام ريچارد شلگل است که فرآوری واکسن را در دهه 1990 انجام داده است. مؤسسه ملی سرطان ايالات متحده نيز اعلام کرده است که پژوهشگران اين مؤسسه نقش کليدی را در توليد واکسن بازی کردهاند. و خود ايان فريزر از دانشگاه ايالتی کوئينزلند میگويد او و همکارش جيان ژو - که در سال 1999 درگذشت - تنها کسانی بودند که توانستهاند واکسن گارداسيل را از شکل آزمايشگاهی به محصول نهايی تبديل کنند. فريزر به نشريه دانشمند زندگی گفت: "همه دوست دارند بگويند ما اولين هستيم، نمیدانم چرا، اما اگر واقعا اصرار دارند میشود نشان داد اينطور نيست". در هيچکدام از بيانيهها نامی از مؤسسات علمی ديگر برده نشده است. چه کسی اول بوده؟ آنطور که شماره جديد نشريه دانشمند زندگی مینويسد فريزر و ژو در ژوئن سال 1991 کشف خود را در زمينه تولید اوليه واکسن به ثبت رساندند و سپس در سپتامبر همان سال با ارائه مقالهای علمی در آمريکا دستاورد خود را به ساير محققان ارائه دادند.
در همان زمان شرکت فرآوردههای زيستی استراليا (سی اس ال) موفق شد تا امتياز توليد واکسن را از فريزر و ژو خريداری کند. اين امتياز سپس به شرکت دارويی مِرک Merck فروخته شد. همزمان شرکت مِد ايميون امتياز توليد انحصاری واکسن را ابتدا از دانشگاه رچستر و سپس از دانشگاه جورج واشنگتن خريداری و آن را به شرکت گلاکسو اسميت کلاين واگذار کرد. با وجود اين که فريزر کشف خود را به عنوان يک امتياز جهانی در استراليا به ثبت رسانده اما اداره ثبت مالکيت تجاری استراليا میگويد دانشگاههای رچستر و جورج واشنگتن نيز ثبتهای مشابهی در دست دارند. کدام واکسن اصلی است؟ در حقيقت هر سه ثبت درست هستند. پژوهشگران دانشگاه رچستر برای توليد واکسن از ذرات شبه ويروسی به نام وی ال پی استفاده کرده بودند که از سويه ويروسی شماره 16 ويروس عامل سرطان گردن رحم تهيه می شود. اين ذرات فاقد دی اِن اِی هستند بنابراين نمی توانند در بدن انسان تکثير شوند اما قادرند دستگاه ايمنی بدن را به توليد پادتن ضد ويروس عامل سرطان تحريک کنند. اما در واکسن فريزر تعداد بيشتری ذرات شبه ويروسی برای توليد پادتن استفاده شدهاند، گرچه نتيجه پاسخ ايمنی برای واکسن او مثبت هم بوده است. دکتر جان شيلر از دانشگاه جورج واشنگتن نيز میگويد در واکسن آنها از همان تعداد سويههای متفاوت استفاده شده و آنها هم نتيجهای مشابه با ديگران در دست دارند. هر سه واکسن از جنبه علم به يک اندازه ايمنی ايجاد میکنند اما موضوع اصلی اعتبار علمی و طبيعتا سود مالی برای کاشف اوليه واکسن است. چه کسی واکسن توليد میکند؟ پس از تاييد گارداسيل توسط سازمان دارو غذا اکنون دو شرکت دارويی مِرک و گلاکسو اسميت کلاين هر دو به طور مستقل در حال توليد واکسن هستند. هر دو شرکت از ثبت تجاری دانشگاههای طرف قرارداد خود استفاده میکنند اما هنوز شکايتهای حقوقی برای متوقف کردن يک شرکت و يا پرداخت غرامت از طرف دانشگاهها دنبال میشود. به نظر میرسد دعاوی حقوقی در آيندهای نه چندان دور اوج بيشتری بگيرند زيرا واکسيناسيون با استفاده از گارداسيل در حال حاضر منحصر به استرالياست اما به زودی اين محصول راهی کشورهای ديگر نيز خواهد شد و امتياز مالی حاصل از آن میتواند شرکتهای دارويی را به مقابله جدیتر با رقبا ترغيب کند. ايان فريزر در گفتگو با نشريه دانشمند زندگی ميگويد "بگذاريد بگويم اگر بشود با گارداسيل پول بيشتری به استراليا سرازير کرد من حاضرم به دعوای حقوقی ادامه بدهم چون دانشگاههای ما به امکانات مالی بيشتری نياز دارند". اما موضوع اختلافات مالی تنها بخشی از دعاوی است. شايد مهمتر اين باشد که در انتها مشخص بشود که چه کسی کاشف اصلی گارداسيل بوده است؟ |
مطالب مرتبط  واکسن سرطان گردن رحم در آمريکا مجوز فروش گرفت09 ژوئن، 2006 | دانش و فن واکسن سرطان گردن رحم در آمريکا مجوز فروش گرفت09 ژوئن، 2006 | دانش و فن واکسن سرطان گردن رحم 'تا يک سال ديگر عرضه می شود'08 اکتبر، 2005 | دانش و فن سرطان گردن رحم چيست؟29 سپتامبر، 2005 | دانش و فن نگرانی نسبت به تاثير منفی عادت ماهانه بر زندگی حرفه ای09 اوت، 2005 | دانش و فن کاشت جنين شبيه سازی شده انسان در رحم 17 ژانويه، 2004 | دانش و فن تولد کودک از رحم پيوندی؟گرينويچ 03/07/2003 | دانش و فن واکسن پيشگيری از عفونت رحم به بازار می آيدگرينويچ 26/11/2002 | دانش و فن | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
همه دوست دارند بگويند ما اولين هستيم، نمیدانم چرا، اما اگر واقعا اصرار دارند میشود نشان داد اينطور نيست
