جاناتان آموس گزارشگر علمی بی بی سی، بالتيمور

	اين کاوشگرها هنوز انرژی زيادی برای ادامه تماس با زمين دارند

دو کاوشگر "وويجر 1" و "وويجر 2" اکنون بيش از 11 ميليارد و 500 ميليون کيلومتر از زمين فاصله دارند و ناحيه بسيار پهناوری از فضا که زير نفوذ نيروهای خورشيدی است را ظرف 10 سال آينده ترک خواهند کرد.

دانشمندان می گويند اين منطقه از فضا که آن را "هليوسفير" می خوانند، اکنون به لطف داده های ارسالی ويجرهای يک و دو دقيقتر از هر زمان تعريف شده است.

دانشمندان انتظار دارند مخازن انرژی اين دو کاوشگر امکان ادامه ماموريت آنها حداقل تا سال 2020 را فراهم کند.

ادوارد استون، از موسسه تکنولوژی کاليفرنيا گفت: "البته حتی وقتی انرژی آنها تمام شد، سفر آنها رو به خارج از منظومه شمسی ادامه خواهد يافت."

وی افزود: "اما خيلی طول خواهد کشيد تا وويجرها به ستاره ديگری غير از خورشيد ما نزديک شوند؛ چيزی نزديک به 40 هزار سال."

او به بی بی سی گفت: "هرچند ما سريعتر از هرچه که تاکنون پرتاب شده در حرکت هستيم - کمی بيش از 17 کيلومتر در ثانيه - هنوز در مقايسه با فاصله ميان ستاره ها اين سرعت خيلی پايين است."

استون و همکارانش هفته گذشته در مجمع مشترک انجمن ژئوفيزيک آمريکا آخرين اطلاعات در مورد اين دو کاوشگر را ارائه می کردند.

شوک آتی

هر دو کاوشگر در سال 1977 پرتاب شدند. آنها پس از مطالعه سيارات دوردست تر منظومه شمسی مانند مشتری و کيوان، در مسيرهای پرتابی که آنها را به خارج از منظومه در جهت مرکز کهکشان هدايت می کرد قرار داده شدند.

وويجر 1 بالاتر از سطح گردش سيارات حرکت می کند و اکنون تقريبا 15 ميليارد کيلومتر از خورشيد فاصله دارد، که حدودا 100 برابر فاصله زمين از خورشيد است. وويجر 2 پايين تر از سطح گردش سيارات حرکت می کند پرواز می کند و اکنون چيزی کمتر از 12 ميليارد کيلومتر از خورشيد فاصله دارد.

هر دو فضاپيما سرگرم مطالعه ابعاد هليوسفير، "حباب" عظيمی که قلمرو نفوذ خورشيد است، هستند.

اين قلمرو حاوی ذرات باردار الکتريکی است که با سرعت زياد از سطح خورشيد پرتاب شده اند و در آنجا به مواد ساطع شده از ساير ستارگان برخورد می کنند.

	اين عکس هابل نحوه اثر ستارگان بر محيط اطراف را نشان می دهد

وويجر 1 در دسامبر 2004 از يک ناحيه متلاطم موسوم به "شوک پايانی" گذشت.

در اين ناحيه از فضا، سرعت باد خورشيدی ناگهان از ميانگين 300 تا 700 کيلومتر در ثانيه افت می کند و غليظ تر و داغتر می شود.

دانشمندان توانسته اند در اين نشست گزارش دهند که وويجر 2 هرچند با فاصله زياد از وويجر 1 عقب است اما رفته رفته نشانه های نزديکی ناحيه شوک پايانی را احساس می کند و حتی ممکن است سال آينده از آن عبور کند.

در اين نشست گفته شد اينکه وويجر 2 به اين زودی به ناحيه شوک خواهد رسيد دال بر آن است که شکل هليوسفير در جنوب سطح حرکت سيارات متفاوت از شکل آن در شمال اين سطح است.

خداحافظی طولانی

دانشمندان معتقدند که تفاوت های مشاهده شده ممکن است ناشی از ميدان مغناطيسی ميان-ستاره ای باشد که در نيکره جنوبی منظومه رو به داخل فشار می آورد.

آقای استون گفت: "شوک نهايی برای وويجر 1 تقريبا در فاصله 90 واحد نجومی (واحد نجومی فاصله زمين تا خورشيد است) از خورشيد بود. اما در پايين سطح سيارات اين ناحيه چيزی ميان 80 و 84 واحد نجومی از خورشيد فاصله دارد."

"وويجر 2 اکنون به ناحيه شوک پايانی خيلی نزديک است و اگر تخمين های ما درست باشد سال آينده همين موقع بايد از آن عبور کرده باشد."

عبور از ناحيه شوک پايانی فضاپيما را بيش از پيش به مرز "رسمی" منظومه شمسی يا هليوسفير نزديک می کند.

کاوشگرهای وويجر با عبور از اين قسمت، يعنی تقريبا 40 سال پس از پرتاب، وارد فضای ميان ستاره ای می شوند.