جاناتان مارکوس گزارشگر امور ديپلماتيک در سرويس جهانی بی بی سی

اقدامات بشر عامل اصلی افزايش دمای زمين به حساب می آيد

آمريکا، يکی از بزرگترين کشورهای توليدکننده آلاينده های زيست محيطی در جهان، در سال 2001 از پيمان کيوتو خارج شد و تاکنون حاضر نشده است که در تصميم خود تجديد نظر کند.

کيوتو تا گذشته ای نه چندان دور و تا زمانی که روسيه بالاخره تصميم گرفت به آن ملحق شود، معاهده ای ناکام بشمار می رفت.

کشورهای جهان بيش از هفت سال پيش در مورد پيمان کيوتو به توافق رسيدند اما اجرای اين پيمان منوط به تصويب آن توسط کشورهايی می شد که حداقل 55 درصد از گازهای گلخانه ای جهان را توليد می کنند.

به دنبال انجام برخی گفتگوها در روسيه در ماه مه سال 2004 ميلادی، اتحاديه اروپا موافقت کرد از عضويت روسيه در سازمان تجارت جهانی حمايت کند. در مقابل، ولاديمير پوتين، رئيس جمهوری روسيه، گفت پيمان کيوتو به تصويب اين کشور خواهد رسيد.

اعتراض به عدم پيوستن آمريکا به پيمان کيوتو

هر چند پيمان کيوتو در اصل با موضوع محيط زيست در ارتباط است اما به همين موضوع ختم نمی شود.

برای برخی از ناظران خروج آمريکا از پيمان کيوتو، مانند امضا نکردن معاهده منع مين ضد نفر و مخالفتش با دادگاه بين المللی جرائم جنگی نشان دهنده تمايل اين کشور به تکروی در عرصه بين المللی و ناهمخوانی با نقطه نظرات متحدينش است.

پيمان کيوتو، در کنار ارزشی که می تواند در عرصه محافظت از محيط زيست داشته باشد، همچنين به عنوان نمادی از سياست يک جانبه آمريکا، نشان می دهد که در عرصه ديپلماتيک تحولی در حال رخ دادن است.

به اجرا درآمدن پيمان کيوتو از جمله امور بين المللی است که اروپا، ونه آمريکا، هدايت آن را به عهده دارد. احيای اين پيمان به اين معنی است که تغييرات آب و هوا اکنون به طوری جدی در دستور کار ديپلماتيک جهان قرار گرفته است.

در هر صورت، کيوتو محصولی از تلاش ها در دهه نود ميلادی است و هر گونه توافق آتی در زمينه محيط زيست بايد حمايت آمريکا را در نظر بگيرد. اما اين گونه توافقات همچنين بايد محدوديت هايی را در مورد کشورهای بزرگ آلوده کننده محيط زيست، مانند چين و هند که به سرعت در حال تبديل شدن به غولهای اقتصادی جهان هستند، اعمال کند.

عدم شرکت ايران

مجلس شورای اسلامی ايران طرح پيوستن ايران به پروتکل کيوتو را به تصويب رسانده بود، اما شورای نگهبان اين مصوبه را مغاير با اصل ۱۳۹ قانون اساسی مغاير شناخت و آن را رد کرد. بدين ترتيب مسئله الحاق ايران به پيمان کيوتو منتفی گشته است.