بشر تقريبا 400 است که لکه های خورشيدی را مطالعه می کند

دانشمندان موسسه نجوم زوريخ با استفاده از هسته های يخی در گرينلند، تصويری از فعاليت خورشيد در گذشته ايجاد کرده اند.

هسته يخی (ice core) ستونی از لايه های مختلف برف و يخ است که برای مطالعه الگوهای آب و هوايی در گذشته از يخچال ها يا پوسته های يخی نمونه برداری شده است.

دانشمندان می گويند افزايش تعداد لکه های خورشيدی طی يک قرن گذشته با افزايش تدريجی دمای زمين همزمان بوده است.

آنها استدلال می کنند که بشر با توليد گازهای گلخانه ای که ناشی از سوخت های فسيلی است اين روند را تشديد کرده است.

'عصر يخ کوچک'

بشر نخستين بار در سال 1610، کوتاه زمانی پس از اختراع تلسکوپ، مطالعه لکه های خورشيدی را آغاز کرد.

دانشمندان با مطالعه تغييرات لکه های خورشيدی به وجود چرخه 11 ساله فعاليت خورشيد و ساير تغييرات درازمدت در آن پی برده اند.

به ويژه مشخص شده است که بين سال های 1645 تا 1715 ميلادی تعداد لکه های خورشيدی بسيار اندک بوده است.

اين دوره به احترام منجم انگليسی که آن را مطالعه کرد "مينيموم ماندر" خوانده می شود.

اين فاصله با يک دوره طولانی هوای سرد که اغلب از آن به عنوان "عصر يخ کوچک" نام برده می شود همزمان بود.

خورشيد شناسان احتمال زيادی می دهند که اين دو پديده با يکديگر مرتبط باشند، اما هنوز موفق نشده اند به مکانيزم دقيق آن پی ببرند.

شواهدی وجود دارد که نشان می دهد آب و هوای زمين طی چند هزار سال گذشته دوره های مشابه ديگری را که با سرمای طولانی همراه بود پشت سر گذاشته است.

اين شواهد با اندازه گيری تعداد حلقه های سطح مقطع تنه درختان که نشان دهنده کند شدن روند رشد آنها به خاطر سرمای طولانی است بدست آمده است.

دکتر سمی سولانکی و همکارانش در تلاش برای پی بردن به وضعيت لکه های خورشيدی در اين دوره های همراه با کاهش دما، ميزان تراکم يکی از ايزوتوپ های فلز بريليوم در هسته های يخی گريلند را بررسی کرده اند.

تغييرات جوی زمين در هسته های يخی ثبت شده است

اين ايزوتوپ در اثر تابش يک اشعه کيهانی - ذرات پرانرژی ساطع شده از اعماق کهکشان راه شيری - تشکيل می شود.

اشعه کيهانی رسنده به زمين تحت نفوذ بادهای خورشيدی (يا همان ذرات بارداری که از سطح خورشيد فوران می کند) تعديل می شود.

و از آنجا که شدت بادهای خورشيدی در طول چرخه 11 ساله فعاليت خورشيد تغيير می کند، می توان از ميزان بريليوم موجود در يخ در هر زمان در گذشته برای پی بردن به وضعيت نسبی خورشيد و تخمين تقريبی شمار لکه های آن استفاده کرد.

آخرين دوره افزايش دما

دکتر سولانکی مقاله تحقيقی خود درباره بازسازی تصويری از فعاليت های گذشته خورشيد را تحت عنوان "ستارگان سرد، منظومه های شمسی و خورشيد" در کنفرانسی در هامبورگ، آلمان، ارائه می کند.

او می گويد اين مطالعه به وقوع "مينيموم ماندر" و ساير دوره های کاهش لکه های خورشيدی اشاره دارد.

اما به گفته او چشمگيرترين نکته اين مطالعه اين است که خورشيد طی 1150 سال قبل هرگز به اندازه 60 سال گذشته فعال نبوده است.

تعداد لکه های خورشيدی طی چند صد سال گذشته منظما افزايش يافته است، روندی که در يک قرن گذشته همزمان با گرم شدن زمين شتاب گرفته است.

داده ها حاکی است که کاهش يا افزايش فعاليت های خورشيدی به نوعی بر آب و هوای زمين موثر است و باعث گرم تر شدن آن شده است.

با اين حال طی 20 سال گذشته عليرغم ثابت ماندن شمار لکه های خورشيدی، افزايش ميانگين درجه حرارت هوای زمين ادامه داشته است.

دانشمندان اين پديده را ناشی از گازهای گلخانه ای که حاصل احتراق سوخت های فسيلی توسط بشر است می دانند.

اين تحليل ها نشان می دهد که خورشيد در گذشته تاثيری قابل توجه بر آب و هوای زمين داشته و باعث گرم يا سرد شدن هوا شده است و در اين ميان بشر با فعاليت های صنعتی اين پديده طبيعی را تشديد کرده است.