اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد		صفحه بدون عکس

جاناتان دافی خبرنگار بی بی سی

هواپيمای ائول 3 که کلمنت ادر مخترع آن بود: ادعاها درباره پرواز او پيش از برادران رايت رد شده است

همزمان با فرا رسيدن صدمين سالگرد پرواز توسط برادران رايت عده ای مدعی شده اند که آنها اولين کسانی نبوده اند که با هواپيما از زمين برخاستند. پس ببينيم "مدعيان" اين افتخار چه کسانی هستند؟

به دورانی بازمی گرديم که مردانی بزرگ با ماشين های پرنده خود پرواز را تجربه می کردند؛ در آن دروان همه چيز ممکن به نظر می رسيد و يک نوآوری جای يک نوآوری ديگر را می گرفت.

همه امکاناتی که ما امروزه بديهی فرض می کنيم از موتور ديزل و تاير بادی گرفته تا راديو، آسانسور و چراغ نئون، همه و همه در همين دوره يعنی پايان قرن نوزدهم و آغاز قرن بيستم پديدار شدند.

اما روز 17 دسامبر سال 1903، اوج اين دستاوردها بود: در آن روز در سواحل کارولينای شمالی آمريکا،"ارول" و "ويلبر رايت" نخستين ماشين پرنده موتوری را، که يک خلبان می توانست آن را هدايت کند، به پرواز درآوردند.

اما آيا برادران رايت واقعا نخستين کسانی بودند که پرواز کردند؟ با گذشت ده ها سال از آن روز تاريخی، ادعای برادران رايت بارها و بارها مورد ترديد قرار گرفته است.

ريچارد پيرس

يکی از کسانی که گفته می شود پيش از برادران رايت پرواز کرده است "ريچارد پيرس"، يک مخترع اهل زلاندنو است.

طرفداران آقای پيرس می گويند او 9 ماه زودتر از برادران رايت، يعنی روز 31 مارس 1903 (به ادعای برخی 1902) پرواز کرده است.

حرفه اصلی پيرس زارعت بود اما او چند اختراع کوچک از جمله دوچرخه ای از جنس خيزران را در سال 1902 به ثبت رساند.

با بالا گرفتن اين شايعه که او پيش از برادران رايت موفق به انجام پروازی کامل شده است، پيرس به چند روزنامه محلی در زلاند نو نامه نوشت و منکر اين گزارش ها شد.

اما پس از مرگ پيرس عده ای در زادگاه وی، با توسل به تبليغات سعی کرده اند ريچارد پيرس را به عنوان نخستين فردی که با هواپيمای موتوردار پرواز کرده معرفی و وقايع تاريخی را تحريف کنند.

"فيليپ جرت"، مورخ علوم هوانوردی، اين ادعاها را "شديدا گمراه کننده" توصيف می کند.

بدون شک به هنگام نگارش تاريخ پرواز، مقام اول به برادران آمريکايی رايت داده خواهد شد، چرا که آنها نخستين کسانی بودند که با يک هواپيمای موتوردار به پروازی موفق دست يافتند

ريچارد پيرس در سال 1915 در يک روزنامه محلی

آقای جرت گفت: "اين حرف ها برای قهرمان سازی است. آنها علنا اظهارات صريح قهرمان خود را ناديده می گيرند."

با اين حال، هواپيمای دو باله پيرس در مقايسه با هواپيمای چهار باله برادران رايت به مراتب قابل قبول تر و نزديک تر به مدل هواپيماهای امروزی بود.

کلمنت ادر

در سال 1890 "کلمنت ادر" فرانسوی، يک مهندس خودآموخته و يک مشتاق فنون هوانوردی، هواپيمايی را معرفی کرد که با نيروی بخار کار می کرد.

او به هواپيمای اختراعی خود که بال هايی مانند خفاش داشت، نام "ائول" داد.

در ماه اکتبر آن سال، "ائول" توانست مسافتی حدود 50 متر را پرواز کند.

اما اين "جهش" 50 متری هرگز به يک پرواز واقعی منجر نشد.

اين مخترع فرانسوی هفت سال بعد و در سال 1897 مدعی شد که توانسته با هواپيمای خود به نام "ائول 3" پرواز کند.

به اين ترتيب او خود را اولين فردی می دانست که با يک هواپيمای موتوردار پرواز کرده است.

اما بعدا با افشا يک گزارش محرمانه نظامی معلوم شد که اين پرواز آزمايشی ناموفق بوده است.

آقای جرت می گويد: "ادر تا پيش از برادران رايت هيچ ادعايی نداشت. اما معلوم بود که شديدا از موفقيت آنها عصبانی شده است."

گوستاو وايتهد

گوستاو وايتهد، يک مهاجر آلمانی در آمريکا، يکی از مدعيان نخستين پرواز بوده است.

او ادعا داشت در سال 1898 ابتدا با يک هواپيمای مجهز به موتور بخار و سپس با هواپيمای ديگری که با موتوری گازی کار می کرده، پرواز کرده است.

ظاهرا بسياری اين ادعا را تاييد کرده و گفته اند که شاهد پروازهای آقای وايتهد بوده اند، اما اين موضوع رسما تائيد نشده است.

اين ادعاها يک بار ديگر در سال 1935، يعنی هشت سال پس از مرگ وايتهد، مطرح شد.

در آن سال يک نشريه هوانوردی معتبر به نقل از شاهدان نوشت که وايتهد در سالهای 1898، 1901 و 1902 پروازهايی را انجام داده است.

اما کارشناسان می گويند اين گزارش ها معتبر به نظر نمی رسد.

برخی حتی معتقدند "جعل در گزارشهای خبری"، که در آن زمان امری رايج بوده، منشا اين ادعاهاست و سايرين هم آن را زاييده افکار آلبرت زام، از دشمنان قسم خورده برادران رايت، می دانند.

آلبرت زام بر سر پروانه ثبت هواپيمای برادران رايت با آنها درگير شده بود.

پرستون واتسون

پرستون واتسون استکالندی، مانند ريچار پيرس، هرگز مدعی نشد که اولين فردی بوده که پرواز کرده است.

اما به مرور زمان طرفداران او مدعی شده اند که اين مخترع فقيد، نخستين پرواز جهان را انجام داده است.

مشهورترين عکس در تاريخ پرواز: نخستين پرواز متعادل و کنترل شده هواپيمای برادران رايت در سال 1902 در کارولينای شمالی

گفته می شود واتسون در سال 1903 و در 23 سالگی موفق به پرواز شده است.

هواپيمايی که او با آن پرواز کرد از وسيله ای مانند تيرو کمان، که به دو قرقره متصل بود، به آسمان پرتاب شد.

پرواز آزمايشی واتسون، به استثنای اظهارات مبهم برخی شاهدان، رسما تائيد نشده است.

اين مخترع اسکاتلندی در جنگ جهانی اول کشته شد.

کشيش بورل کانون

کشيش بورل کانون با الهام از داستان "حزقيل بنی" (قرن ششم پيش از ميلاد) که شرح زندگانی او در انجيل آمده است، تصميم به پرواز گرفت.

در انجيل می خوانيم که حزقيْ پيش بينی می کرده که در آينده مخلوقات زنده خواهند توانست به وسيله چرخ از زمين بلند شوند.

اين کشيش تکزاسی متاثر از اين داستانها اقدام به ساخت هواپيمايی کرد که نام آن را ازيکيل (حزقيل) گذاشت.

بورل کانون برای رسيدن به اين هدف در سال 1900 يک کمپانی تاسيس کرد و توانست 20 هزار دلار کمک جمع آوری کند.

نتيجه اين پروژه هواپيمايی شد که بال های آن از پارچه پوشيده شده بود و موتور آن چهار پره را به گردش درمی آورد.

گفته می شود اين هواپيما در سال 1902 برای مدت کوتاهی از زمين بلند شد.

يک سال بعد کشيش بورل کانون، به قصد شرکت در نمايشگاه بين المللی هوانوردی و رقابت برای جايزه 100 هزار دلاری آن راهی شهر سن لوئی شد.

اما وزش باد شديد باعث واژگونی واگن حامل هواپيمای او و درهم شکستن آن شد.