|
به معامله بزرگ چه اميدی است؟ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
هفته نامه اکونوميست چاپ لندن در شماره 30 نوامبر خود مقاله ای را به موضوع مشارکت ايران و آمريکا در مورد عراق اختصاص داده است. در اين مقاله که با عنوان 'به معامله بزرگ چه اميدی است؟' چاپ شده آمده است که آمريکا و ايران در خلال حدود سه دهه گذشته حرف چندانی برای گفتن به يکديگر نداشته اند مگر آنچه که به شکل تبليغات غيردوستانه از بلندگوهای دو طرف پخش شده است حال آنکه اينک منتقدان جورج بوش از حزب دموکرات خواستار مذاکراه وی با دو کشور ايران و سوريه هستند تا راهی برای حل بحران عراق يافت شود. اکونوميست می افزايد که محمود احمدی نژاد، رييس جمهوری آتشين مزاج ايران که هفته گذشته ميزبان همتای عراقی خود بود، قطعا خود را در نقش يک قدرت تاثير گذار منطقه ای می بيند و به آمريکا گفته است که بايد از عراق خارج شود. اين نشريه می نويسد که ايران نه تنها يکی از بازيگران در عرصه سياست خشونت آميز عراق، بلکه کشوری است که در برابر اسرائيل به مسلح کردن حزب الله لبنان می پردازد و برای گروه های تندرو فلسطينی از جمله حماس پول می فرستد. به گفته نويسنده مقاله، ايران از مداخله سوريه در امور لبنان حمايت می کند و همچنان با خواست شورای امنيت برای متوقف کردن قسمت های خطرناک برنامه هسته ای خود مخالفت می ورزد. اکونوميست می افزايد که نحوه برخورد با ايران باعث شکاف در دولت بوش شده زيرا تصميم گيری در اين مورد با برد و باخت کلان همراه است. در ادامه مقاله آمده است که لفاظی های تند آقای احمدی نژاد، تمايل وی به از ميان رفتن اسرائيل و تلاش برای در دست گرفتن رهبری گسترده تر مسلمانان باعث می شود تا برای آمريکا، اسرائيل و اروپا، که به زودی در برد موشک های ايران قرار می گيرد، دستيابی اين کشور به بمب اتمی به يک کابوس تبديل شود. به نوشته اکونوميست، برخی از مقامات ايرانی تلويحا گفته اند که تنها در صورتی در مذاکرات برای بهبود شرايط در عراق مشارکت می کنند که از فشار خارجی در مورد برنامه هسته ای اين کشور کاسته شود. اکونوميست می نويسد که در آمريکا بحث بر سر اين موضوع جريان دارد که آيا دستيابی به 'معامله ای بزرگ' با ايران می تواند به خصومت دو طرف خاتمه دهد و ايران را قانع کند دست از حمايت از "تروريسم" بردارد و با بهبود روابط اقتصادی و تجاری با آمريکا و بر طرف شدن نگرانی های امنيتی، سوء ظن های کنونی در باره برنامه های هسته ای خود را رفع کند. فرصتهای از دست رفته آمريکا و ايران؟ اين نشريه يادآور می شود که تلاش کسانی در رهبری ايران برای گشودن باب گفتگو با آمريکا در سال 2003 و زمان حمله نظامی به عراق با بی اعتنايی مقامات دولت جورج بوش مواجه شد که در آن زمان از نظريه تغيير رژيم های نا مطلوب برای آمريکا سخن می گفتند. اکونوميست می پرسد آيا اين فرصتی بود که از دست رفت؟ و اضافه می کند که اقدامات ايران در ادامه مسلح کردن "تروريست های" مخالف اسرائيل و خودداری از تحويل اعضای شبکه القاعده که ايران آنان را 'در بازداشت خانگی' توصيف کرده اما به برنامه ريزی حملات بعدی مظنون هستند، موجب شد که اين پيشنهاد راه به جايی نبرد. رهبران ايران نيز، به گفته اکونوميست، در مورد معامله با آمريکا و چگونگی آن اختلاف نظر دارند و در حاليکه مشکلات جورج بوش در عراق باعث احساس قدرت جناح تندرو در جمهوری اسلامی شده، اين کشور در حال حاضر علاقه ای به گفتگوهای جدی نشان نمی دهد. اکونوميست می نويسد که سال گذشته آقای بوش به منظور تقويت موضع کشورهای اروپايی در گفتگوهای هسته ای آنان با ايران با دادن مجموعه ای از امتيازات تجاری و ساير مشوق ها به اين کشور موافقت کرد و در ماه مه سال جاری، اعلام داشت که در صورتی که ايران برنامه های شک برانگيز هسته ای خود را به حالت تعليق در آورد، آمريکا در مذاکرات شرکت خواهد کرد. با اينهمه، به گفته اکونوميست، هر بار که جورج بوش گامی به پيش نهاد، ايران فعاليت های هسته ای خود را شدت بخشيد و به همين ترتيب، پيشنهاد سفير ايالات متحده در عراق برای گفتگو در باره راه های خاتمه دادن به خشونت در عراق را نيز با بی اعتنايی ناديده گرفت. اين نشريه می نويسد که آقای احمدی نژاد که خزانه ای پر از پول نفت دارد و اروپاييان نيز به نفت وی وابسته هستند اطمينان دارد که می تواند هر نوع تحريم خارجی را بدون آسيب پشت سر بگذارد و اعلام داشته است که مشکلات آمريکا مانع از اقدام نظامی عليه تاسيسات هسته ای ايران و يا کمک به اسرائيل در اين زمينه می شود. اکونوميست در مورد محاسبات اشتباه در اين زمينه هشدار می دهد و می نويسد که آمريکا بر سر يافتن راه حلی ديپلماتيک برای مساله هسته ای ايران دست به قمار زده است و هستند کسانی از اعضای دولت ايالات متحده که اميدوارند چنين مذاکراتی بتواند به گفتگوهای بعدی بيانجامد اما در همانحال، آقای بوش تاکيد داشته است که، با وجود مشکلات نظامی در عراق، هيچ گزينه ای را در برخورد با اقدامات هسته ای ايران کنار نگذاشته است. اين نشريه می نويسد که در همانحال، از هيجان در بازار نفت کاسته شده و افزايش ظرفيت توليد عربستان سعودی به زودی می تواند پاسخگوی تهديد ايران به قطع صادرات نفت باشد. در همانحال، به گفته نويسنده مقاله، دامنه حمايت نظامی ايران از حزب الله لبنان در جنگ اخير با اسرائيل باعث نگرانی همسايگان عرب اين کشور شده در حاليکه در داخل نيز، اقتصاد ايران نيازمند سرمايه گذارانی است که تهديدات آقای احمدی نژاد آنان را فراری داده است. اکونوميست در خاتمه می نويسد: ايران هم ممکن است فرصت ها را از دست بدهد. |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||