ناهيد کشاورز مشاور امور مهاجران در کلن آلمان

	'در آلمان در مورد علت حضور خارجيان و دلايلی که باعث شده آنها به مهاجرت بيايند حرفی زده نمی شود'

سالهای ۹۰ تا ۹۳ سالهايی بود که تعرض به خارجيان شدت گرفت. فشار به خارجيان به شکل خشونت های فيزيکی خود را نشان می داد. به طور مثال در ماه اوت سال۹۲ در حمله به يک اردوگاه پناهندگان در شهر"روستوک"، در شرق آلمان، ۸ نفر جان خود را از دست دادند.

در عين حال، همين سالها زمان برگزاری تظاهرات بزرگ بود: تظاهرات بر عليه جو ضد خارجی، تظاهرات گروه های آلمانی طرفدار حقوق بشر و خود خارجيان برای درخواست تغيير قوانين و دخالت دولت برای تامين جان خارجيان.

هر چند که بعدا جو خشونت آميز و درگيری های فيزيکی تا حد زيادی در آلمان تعديل شد اما اين به معنای رضايت خارجيان نبود.

تغيير قانون مهاجرت

واقعه ۱۱سپتامبر ۲۰۰۱ و بحث درباره تروريسم و گروه های اسلامی در آلمان و امکان رشد تروريسم و جلوگيری از آن به تصويب قانون جديد مهاجرت آلمان در زمان حکومت ائتلافی سوسيال دمکرات ها و سبزها انجاميد.

اين قانون با وجود اينکه در ابتدا با مخالفت هائی از سوی احزاب مخالف روبرو شد اما سرانجام در ژانويه ۲۰۰۵ به اجرا در آمد.

در همان زمان "اتو شيلی"، وزير کشور وقت آلمان، آن را "مدرن ترين قانون مهاجرت" خواند. اين قانون هم در اجرا و هم در مورد حقوق خارجيان اشکالات جدی داشت.

در توضيح اين قانون گفته شد که با اجرای آن، جلب و ادغام مهاجرين در کشور ميزبان بهتر انجام خواهد شد.

دانستن زبان آلمانی از شرايطی است که در اين قانون برای کسانی که می خواهند اقامت بگيرند در نظر گرفته شده است. در عين حال کسانی را هم که دارای حق اقامت هستند موظف به يادگيری زبان آلمانی در کلاس هايی می کند که برای آنها در نظر گرفته شده است. اين قانون در عمل سخت گيری های بيشتری را برای خارجيان به وجود آورده است.

سخت گيری های قانونی اخير در مورد خارجيان ساکن آلمان با روی کار آمدن دولت دمکرات مسيحی در زوايای ديگری نيز خود را نشان داده است.

به طور مثال، در چند استان آلمان متقاضيان تابعیت آلمان بايد به سوالاتی جواب دهند که نمی توان دريافت چه ارتباطی با تقاضای آنها دارد. اين سوالات بيشتر مسلمانان را مد نظر دارد و به نوعی کنترل نظرات آنهاست. يکی از اين سوالات اين است: "تصور کنيد که پسر شما همجنس گراست و می خواهد با مردی زندگی مشترک داشته باشد، نظر شما چيست؟"

طرح اين پرسش ها اعتراضاتی را هم به دنبال داشته که به خصوص در دفاع از عقايد مسلمانان بوده است. حتی به شوخی در جاهائی هم نقل شده است که اگر از "پاپ" (رهبر کاتوليک های جهان که آلمانی الاصل است) هم اين گونه سوالها را بکنند او هم نمی تواند تابعيت آلمان را داشته باشد.

غريبه يا خطرناک

"کاترين مولر" سالهاست در زمينه مسائل اجتماعی خارجيان فعاليت می کند. او می گويد: "وقتی که دولت امکانات کافی در اختيار خارجيان قرار نمی دهد و شرايطی را فراهم نمی کند تا آنها از آموزش و کار برخوردار باشند و همچنين تفاوت های فرهنگی مورد احترام قرار نمی گيرند، طبيعی است که مشکلات پديد می آيند."

در بحث های مربوط به "لايت کولتور"، Leitkultur، که در واقع به معنای پذيرش فرهنگ آلمانی است، آنچه که مورد انتقاد قرار گرفت اين بود که نمی توان از فرهنگ های مختلف تنها منافع اقتصادی آنها را در نظر گرفت.

در همين رابطه مسئله حجاب معلمين در کلاس درس هم به نوعی خارجيان مسلمان را مورد توجه قرار می داد. دولت آلمان با پوشش حجاب برای معلمين مسلمان مخالف است.

مشکلات اقتصادی دولت و افزايش آمار بيکاری و دشواری های اجتماعی ناشی از آن فشار بر خارجيان را بيشتر می کند. گاه گفته می شود که آنها مسبب به وجود آمدن شرايط فعلی اقتصادی هستند.

در آلمان در ميان توده مردم، واژه "غريبه" مترادف با "خطرناک " بکار می رود. هر چه رفتار اجتماعی خارجيان با طريقه زندگی آلمانی ها کمتر همخوانی داشته باشد، توده مردم آلمان نسبت به خارجيان ترديد بيشتری پيدا می کنند و با احتياط بيشتری با آنها ارتباط برقرار می کنند.

"کلاوس يونشکه"، از فعالين سياسی جنبش چپ آلمان است که سالهاست در مبارزات ضد نژادپرستی (راسيسم) و برای حقوق خارجيان فعاليت می کند. به نظر او: "مشکل در آلمان تنها قوانين نيست. موضوع اين است که در ميان سياستمداران آلمان هنوز در مورد گروه بزرگی از خارجيان، که بدون اقامت در آلمان زندگی می کنند، بحث نمی شود. آنها سعی می کنند اين گروه را ناديده بگيرند. اخيرا در حزب سبزها بحث هائی می شود که شکل رسمی ندارد. با وجود اينکه تشکيلات کليساها و گروه ها ی طرفدار حقوق بشر از حقوق اين گروه دفاع می کنند، اما دولت در مورد آنها سکوت می کند. در آلمان در مورد علت حضور خارجيان و دلايلی که باعث شده آنها مهاجرت کنند، حرفی زده نمی شود."