پوتين در سفر به لندن به پيشبرد روابط تجاری با اتحاديه اروپا تاکيد کرد

دستور کار اين مذاکرات تبادل نظر دو طرف در زمينه مسايل سياسی و گسترش همکاری های اقتصادی به خصوص در زمينه صادرات نفت و گاز روسيه به کشورهای اتحاديه اروپا عنوان شده بود در حاليکه در برخی زمينه های بين روسيه و اتحاديه اروپا اختلاف نظرهايی وجود دارد.

در عين حال، ناظران گفته اند که تاکيد بر اهميت مسائل بازرگانی سبب شده است که رهبران بتوانند تنش های موجود در روابط اتحاديه اروپا و روسيه را برجسته نکنند.

به گفته آنان، با توجه به اينکه قيمت نفت به حد بی سابقه ای رسيده است و روسيه به سرعت به يکی از تامين کنندگان عمده انرژی برای اتحاديه اروپا تبديل می شود غير منتظره نبوده است که موضوعات تجاری ساير نگرانی ها در اجلاس را تحت الشعاع قرار داده است.

تونی بلر با صراحت تمام گفت که آينده اقتصادی دو کشوربه هم گره خورده است و با توجه به اينکه روسيه يکی از صادرکنندگان مهم انرژی به اتحاديه اروپا است داشتن روابط درست، منافع قابل توجهی برای اتحاديه اروپا خواهد داشت.

البته آقای بلر گفت وابسته بودن به انرژی روسيه سبب نخواهد شد که اتحاديه اروپا در برابر تحولات داخلی روسيه سکوت اختيار کند.

ولاديمير پوتين نيز بر مناسبات بازرگانی تاکيد کرد و گفت که برخی از کشورهای اروپايی 90 درصد انرژی مورد نياز خود را از روسيه تامين می کنند.

وی گفت که روسيه شريک قابل اطمينانی است و می خواهد با اتحاديه اروپا مانند يک شريک هم وزن، گفتگو داشته باشد.

ديدار دوره ای

رييس جمهوری روسيه برای تقويت روابط سياسی و اقتصادی کشور خود با اتحاديه اروپا روز دو شنبه، 3 اکتبر، وارد لندن شد.

مقامات روسی اعلام داشته بودند که توسعه روابط روسيه و اتحاديه اروپا و گسترش همکاری در زمينه های مبادلات تجاری، صدور گاز روسيه به اروپا و مقابله با تروريسم در صدر دستور کار مذاکرات آقای پوتين با تونی بلر، نخست وزير بريتانيا، و مقامات ارشد اتحاديه اروپا قرار دارد.

مذاکرات لندن در چارچوب برنامه تماس های دوره ای بين مقامات ارشد اتحاديه اروپا و روسيه برگزار می شود که هر شش ماه يک بار به منظور بررسی روابط دو جانبه صورت می گيرد.

	روسيه خواستار فروش گاز به اروپا و چشم پوشی اروپاييان از مسايل روسيه است

مقامات اتحاديه اروپا گفته اند که مذاکرات بلر و پوتين بر آنچه که "فضای مشترک چهارگانه" خوانده شده متمرکز است که به هدف های مشترک اتحاديه اروپا و روسيه در زمينه های اقتصادی، آزادی و عدالت، امنيت خارجی و علوم و تحقيقات اشاره دارد.

يکی از موضوعات بحث برانگيزی که انتظار می رود در گفتگوهای مقامات اتحاديه اروپا و آقای پوتين مطرح شود صدور رواديد برای شهروندان روسيه است.

دولت روسيه از اتحاديه اروپا خواسته است تا تسهيلات بيشتری را برای سفر شهروندان اين کشور به کشورهای عضو اتحاديه در نظر بگيرد اما اروپاييان در مقابل خواسته اند تا روسيه اخراج مهاجران غيرقانونی اين کشور از اروپا را بپذيرد.

همچنين، انتظار می رود در مذاکرات لندن، مقامات روسی مجددا خواستار استرداد احمد زاکايف، نماينده شورشيان چچنی در اروپا شوند که در سال 2003 توانست از بريتانيا پناهندگی سياسی بگيرد اما دولت روسيه وی را تروريست می داند.

در مقابل، اتحاديه اروپا از روسيه خواهد خواست تا به مساله رعايت موازين حقوق بشر به خصوص در برخورد با شورش جدايی طلبان چچن توجه کند.

هماهنگی و اختلاف

با وجود تلاش هر دو طرف برای نزديک کردن ديدگاههای خود به يکديگر، بين روسيه و اتحاديه اروپا در چند مورد اختلاف نظر اساسی وجود دارد.

يکی از مهمترين موارد اختلاف به مسايل سياست داخلی روسيه و تعبير دولت اين کشور از دموکراسی و آزادی و همچنين نحوه مقابله با اختلافات قومی و منطقه ای مربوط می شود که مورد انتقاد رسانه ها و حتی مقامات غربی هم بوده است.

در حاليکه بين روسيه و اروپا در مورد نحوه برخورد با ايران تفاوت نظر وجود دارد به نظر می رسد که هم روسيه و هم ايران خواستار وابستگی اروپاييان به منابع انرژی خود هستند و احتمالا هرکدام انتظار دارد تا به اين ترتيب بتواند سياستهای اتحاديه اروپا را به نفع خود تعديل کند

اتحاديه اروپا، که تلاش آن برای حل بحران هسته ای جمهوری اسلامی از طريق مذاکره مدتی است متوقف شده، خواستار اعمال فشار بين المللی بر ايران برای پذيرش خواست کشورهای غربی است و در اجلاس اخير شورای حکام آژانس بين المللی انرژی اتمی نيز قطعنامه ای سختگيرانه ای را به همين منظور تدوين کرد و به تصويب رساند.

روسيه، که تنها کشور خارجی است که با جمهوری اسلامی همکاری هسته ای دارد، به اين قطعنامه رای ممتنع دارد در حاليکه رای مثبت يا دست کم ممتنع اين کشور، که عضو ثابت و دارای حق وتو در شورای امنيت سازمان ملل است، برای تصويب هرنوع قطعنامه تنبيهی عليه ايران در اين شورا ضرورت خواهد داشت.

در عين حال، به نظر می رسد که بين اهداف روسيه و جمهوری در مورد ارتباط بلند مدت با اروپا تضادهايی نيز وجود دارد.

ايران خواستار آن بوده است که اروپاييان اين کشور را به عنوان يکی از تامين کنندگان اصلی نيازهای اروپا به نفت و گاز محسوب کنند که احتمالا انگيزه آن ايجاد نوعی وابستگی و در نتيجه ممانعت از فشار های آتی غرب بر جمهوری اسلامی بوده است.

همزمان، گفته می شود برخی از سياستمداران روسی تلاش می کنند با افزايش وابستگی اروپای غربی به منابع انرژی روسيه مانع از انتقاد اروپاييان از دولت اين کشور شوند در حاليکه مقامات اتحاديه اروپا انتظار دارند در مقابل توسعه روابط اقتصادی، دولت آقای پوتين از اقداماتی که دموکراسی و احترام به حقوق بشر را زير سوال می برد خودداری ورزد.