جاناتان بيل خبرنگار بی بی سی در امور وزارت خارجه آمريکا

سفر خانم رایس به جنوب و شرق آسیا 8 روزه خواهد بود و او به موضوعاتی همچون اوجگیری چین، کره شمالی، مناقشه کشمیر و مردم سالاری خواهد پرداخت

چين که اخيرا قانون ضد جدايی تايوان را به تصويب رساند، عمده ترين چالش برای خانم رايس خواهد بود. آمريکا از اين اقدام چينی ها برآشفته شده است، ولی برای از سرگيری مذاکرات جهت متوقف کردن برنامه تسليحات اتمی کره شمالی به کمک پکن نياز دارد.

در زير نگاهی به دستورکار سفر وزير خارجه آمريکا به جنوب و شرق آسيا می اندازيم.

چين

چين به تازگی قانون جديدی را تصويب کرده است که در صورت اعلام استقلال از سوی تايوان، پکن از چارچوب حقوقی لازم برای اعلان جنگ برخوردار خواهد شد.

احتمال می رود همين مساله تنش موجود در روابط پکن و واشنگتن را در زمان توقف وزير خارجه آمريکا در پکن تشديد کند.

حتی پيش از تصويب اين قانون، خانم رايس درباره "جنبه های دردسرساز" قدرت فزاينده اقتصادی و نظامی چين ابراز نگرانی کرده بود. آمريکا درباره مساله تصويب قانون ضد جدايی تايوان از چين خواستار خويشتنداری پکن شده بود، ولی تاکنون به موفقيتی دست نيافته است.

با اين حال، آمريکا نمی خواهد پکن را تحريک کند، حداقل به اين دليل که چين را بازيگری مهم در مذاکرات حساس بين المللی شش جانبه می داند که با هدف پايان دادن به برنامه توليد جنگ افزارهای هسته ای کره شمالی پيگيری می شود.

کره شمالی

بر کسی پوشيده نيست که محوراصلی سفر ديپلماتيک خانم رايس به جنوب و شرق آسيا از سرگيری مذاکرات شش جانبه خواهد بود. وی از سه کشور شرکت کننده در اين گفتگوها يعنی چين، کره جنوبی و ژاپن ديدار می کند.

کارنامه حقوق بشر پرسش بزرگ اين است که وی در چين کمونيست اين دستور کار را تا چه حد پيش خواهد برد، گرچه اجتناب از کارنامه حقوق بشر چين دشوار خواهد بود.

از سال ۲۰۰۳ تاکنون سه دور مذاکره در پکن صورت گرفته است، ولی رهبر "مرموز" کره شمالی، کيم جونگ ايل، حاضر به شرکت در دور تازه مذاکرات نشده است.

بعد از آن که خانم رايس کره شمالی را در کنار ايران و چند کشور ديگر "پايگاه استبداد" ناميد، آقای کيم خواستار عذرخواهی واشنگتن شده، اما وزير خارجه آمريکا حرفش را پس نگرفته است.

نفوذ چين در حل اين مشاجره دوباره مفيد خواهد بود، زيرا پيونگ يانگ حجم زيادی از انرژی خود را از چين دريافت می کند.

هند و پاکستان

آمريکا با دو کشور اتمی ديگری که خانم رايس در اين سفر از آنها بازديد خواهد کرد، روابط بسيار گرمتری دارد.

سلف وی، کالين پاول، بخش زيادی از وقت خود را صرف زدودن تنش از مناسبات هند و پاکستان بر سر منطقه مورد مناقشه کشمير کرد.

خانم رايس می خواهد اطمينان يابد که اين آشتی کنونی ادامه خواهد يافت.

پاکستان يکی از متحدان مهم آمريکا در جنگ با تروريسم بوده و در مقابل، حمايت مالی دريافت کرده است. هند نيز می خواهد مطمئن شود که شريک برابر آمريکاست و واشنگتن فروش جنگنده های اف ۱۶ به هردو کشور را تصويب می کند.

افغانستان

نيت ديگر سفر خانم رايس به جنوب و شرق آسيا، برجسته کردن بينش جهانی جورج بوش درمورد گستراندن مردم سالاری و آزادی در دنياست.

افغانستان اين فرصت را در اختيار وزير خارجه آمريکا می گذارد که نشان دهد مردم سالاری چگونه می تواند در جهان اسلام ريشه بزند و آنچه را آمريکا "پادزهر تروريسم" می خواند، به مسلمانان عرضه کند.

اما دگرديسی افغانستان هنوز سست و شکننده است. خود وزارت خارجه آمريکا هشدار داده که شايد افغانستان به يک "کشور موادمخدر" تبديل شود.

محک جدی پس از سفر "ماه عسل" به اروپا، اين ماموريت ديپلماتيک، خانم رايس و عصر نوين ديپلماسی وی را محک خواهد زد.

خانم رايس در سراسر سفرش بايد در موعظه های خود درمورد اشاعه مردم سالاری و آزادی در اين منطقه از جهان محتاطانه حرف بزند.

پرسش بزرگ اين است که وی در چين کمونيست اين دستور کار را تا چه حد پيش خواهد برد، گرچه اجتناب از کارنامه حقوق بشر چين دشوار خواهد بود.

او به پرويز مشرف، رييس جمهور پاکستان که برغم وعده هايش برای اجرای اصلاحات دموکراسی، هنوز اونيفورم نظامی می پوشد، چه خواهد گفت؟

ژاپن

کاندوليزا رايس کمترين نگرانی را در سفر به ژاپن خواهد داشت، زيرا آمريکا توکيو را يکی از پايه های ثبات در منطقه می داند.

وزير خارجه آمريکا در ژاپن درباره نقش آسيا در جهان نطق مهمی ايراد خواهد کرد.

اما پس از سفر "ماه عسل" به اروپا، اين ماموريت ديپلماتيک، خانم رايس و عصر نوين ديپلماسی وی را محک خواهد زد.