|
لحظه ای امیدبخش در مسیری دشوار | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
اعلام آتش بس دوجانبه از سوی رهبران اسراییل و فلسطینيان، لحظه ای امیدبخش در خاورمیانه است، اما اگر قرار نیست این لحظه همانند سایر فرصتها از کف برود، باید آن را مغتنم شمرد. در سال 1979 جیمی کارتر، رییس جمهوری وقت آمریکا، اسراییلی ها و مصریها را واداشت تا پیمان کمپ دیوید را امضاء کنند.
در سال 1993 بیل کلینتون شاهد آن بود که اسراییلی ها و فلسطینیان پیمان اوسلو را منعقد کردند، اما آن نیز راه به جایی نبرد. فرصت کنونی نیز یک وعده است، ولی باید به وعده ها وفا کرد. نشانه های واقعاَ دلگرم کننده این وعده، زبان، فضا و مناسبات شخصی است. اما در این منطقه همیشه مشکلات واقعی پا بر جاست: شهرکها، آوارگان، مرزها و وضعیت بیت المقدس. اگر قرار نیست موجهای مثبت شرم الشیخ به پژواک بمب و صفیر گلوله تبدیل شود، باید این مشکلات را حل کرد. جالب بود که کسی نامی از یاسر عرفات به زبان نیاورد، ولی آنها جملگی می دانستند که مرگ وی این فرصت را فراهم آورده است. سرعت اعلام این آتش بس یقیناَ غافلگیر کننده و فرخنده است و نکته مثبت اعلامیه های شرم الشیخ نیز زبان بکار رفته در آنهاست. آریل شارون، نخست وزیر اسراییل و سرکوب کننده فلسطینیان در جنگ، واژگان صلح را بر زبان راند و ملت فلسطین را چنین خطاب قرار داد: "من به شما اطمینان می دهم که ما صادقانه قصد داریم حقوقتان برای زندگی مستقل و شرافتمند را محترم بشماریم. من پیشتر گفته ام که اسراییل قصد ندارد به حکومت بر شما و تعیین سرنوشت تان ادامه دهد." رویاها و واقعیت او از "رویاهایی" سخن گفت که اسراییلی ها ناگزیرند از سر بیرون کنند، رویاهای شهرک نشینان برای سرزمین اسراییل که از مدیترانه تا اردن می گسترد. آقای شارون از فلسطینیان نیز خواست "برای دست کشیدن از بخشی از رویای شان" واقع بین باشند. محمود عباس، رییس جدید تشکیلات خودگردان فلسطینیان، نیز گفت: "امروز در شهر صلح فرصتی برای صلح پدید آمده است. بیاید برای صیانت از آن پیمان ببندیم." طرفین به خطرات پیش رو نيز اشاره کردند. آقای شارون از اهمیت "منهدم کردن سازوکار تروریسم" و لزوم "مهار جریان رادیکالها" سخن گفت. آقای عباس مشخصاَ برخی از مشکلات جاری فلسطینیان از جمله شهرکها، زندانیان و حصار امنیتی ای را که اسراییل ساخته است، برشمرد. به فرض آن که این آتش بس پا برجا بماند، انتفاضه چهار ساله (در واقع دومین قیام فلسطینیان) با سود و زیان برای طرفین خاتمه یافته است، اما احتمالاَ اسراییلی ها در موضع قوی تری قرار دارند. درست است که آنها امسال از غزه و چهار شهرک کوچک در کرانه باختری خارج می شوند. همچنین درست است که زیرساخت حماس دست نخورده باقی مانده، اما اسراییلی ها حالا وعده توقف خشونت را دریافت کرده اند، بدون آن که از بخش عمده اراضی مورد درخواست فلسطینیان دست بکشند. وعده ایجاد فلسطین از طرف دیگر، فلسطینیان قول تشکیل کشور مستقل خود را گرفته اند. این موضوع حتی در پیمان کمپ دیوید ذکر نشده بود و فقط می گفت: " فلسطینیان در تعیین آینده شان زیر چتر مصر و اردن مشارکت خوهند کرد." اکنون فلسطینیان خودشان پشت میز مذاکره هستند. البته بعید است آنها تمام آنچه را که می خواهند يعنی اساساَ بازگشت به مرزهای 1967 و بازستاندن بیت المقدس شرقی، به دست آورند. آنها در آنصورت باید تصمیم بگیرند که آیا می خواهند انتفاضه را از سر بگیرند یا به نوعی توافق موقت تن دهند که بر اساس آن می توان فلسطین را تنها با مزرهای موقت ایجاد کرد. از همین رو، فکر کردن درباره رسیدن مشکلات به آن مرحله باید احتیاطی خاص درباره جشن و سرور شرم الشیخ پدید آورد. |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||