استيون ايک گزارشگر بی بی سی

تظاهرکنندگان به درخواست يوشچنکو در مرکز کيف تجمع کردند

در توان و ظرفيت آقای يوشچنکو برای بسيج کردن حاميانش، چنانکه در تجمع گسترده در "ميدان استقلال" مرکز کيف مشاهده شد، شکی نيست.

اما آيا اين بدان معنی است که او می تواند کل کشور را بسيج کند؟

تصاوير تلويزيونی از کيف ظاهرا حاکی از ميزانی از توجه و مشارکت عمومی در امور سياسی است که به ندرت در کشورهای اتحاد جماهير شوروی سابق ديده می شود.

نتيجه نهايی مبارزات زهرآلود انتخاباتی هنوز مشخص نيست و احتمال بروز خشونت کاملا جدی است.

اما تعداد تحليلگرانی که انديشه بروز سناريويی از نوع گرجستان را جدی بگيرند انگشت شمار است.

حتی اگر جمعيت عظيم گردآمده در "ميدان استقلال" کيف ناگهان خشمگين شوند، هدف مشخصی وجود ندارد که به سوی آن يورش ببرند.

و اوکراين، برخلاف گرجستان، دارای ارتش و نهادهای موثر مجری قانون است.

در جديت و صداقت حاميان يوشچنکو به خصوص در ميان دانشجويان و همچنين در شادابی جامعه مدنی که طی 15 سال گذشته در بخش هايی از اوکراين شکل گرفته است هيچ شکی وجود ندارد.

دولت آينده يانوکوويچ -اگر سر کار بيايد- ممکن است در جهت محدود کردن چالش های مخالفان نسبت به خود حرکت کند که ممکن است منادی روزگاری سخت برای دانشجويان، خبرنگاران و فعالان سازمان های غيردولتی باشد.

اما جن جامعه مدنی، مناظره و تکثر حزبی از شيشه جسته است و اوکراين مسلما در آستانه بدل شدن به بلاروس يا ازبکستان ديگری نيست.

رئيس ناظران اروپايی گفته است که اين انتخابات فاصله زيادی با استانداردهای دموکراتيک داشت.

وی در واقع همان کلماتی را که برای توصيف تقريبا همه انتخابات رياست جمهوری و پارلمانی کشورهای اتحاد جماهير شوروی سابق طی چند سال گذشته به کار برده بود، عينا تکرار کرد.

و با توجه به اين که اظهارات او تاثيری بر نخستين دور رسوا آميز انتخابات نداشت، تعجب زيادی نخواهد داشت اگر اظهارات او پس از دور دوم انتخابات که به اندازه دور اول گل آلود بود بی اثر باشد.

ناراضيان سياسی اوکراين چند سال قبل با برگزاری تظاهرات عظيم "اوکراين بدون کوچما" که برای برکناری لئونيد کوچما انجام شد، ظرفيت خود برای تجمع را به نمايش گذاشتند.

تظاهرکنندگان در آن زمان برف، سرمای شديد و باتوم های پليس ضد شورش را تحمل کردند.

اما آن تظاهرات ها رفته رفته از نفس افتاد و تظاهرکنندگان بدون آنکه به اهداف خود دست پيدا کنند به زندگی روزمره بازگشتند.

دو عدد از مناطق غربی اوکراين تاکنون اعلام کرده اند که ويکتور يوشچنکو را رئيس جمهور خود می دانند.

اما اين مساله، حتی توام با تظاهرات ده ها هزار نفری در مرکز کيف ممکن است برای تغيير چيزی که بسياری از اوکرايينی ها از پيش تعيين شده می دانستند کافی نباشد.