افشين اميرزاده واشنگتن

با وجود تدابیر شدید امنیتی که پس از حملات یازدهم سپتامبر در واشنگتن به ویژه در اطراف کاخ سفید برقرار شده هیچکس مزاحم این پیرزن معترض نمی شود

آنها با استفاده از هر وسیله ای که در اختیار دارند از تبلیغات تلویزیونی و صحبت مستقیم با مردم در خیابان گرفته تا نامه و پست الکترونیکی و پیام ضبط شده تلفنی به مردم می گویند که رای آنان برای نامزد مورد علاقه شان بسیار مهم و سرنوشت ساز است و از آنها می خواهند بهرنحوی که شده در انتخابات شرکت کنند.

مشارکت مردم در انتخابات، نه تنها در آمریکا بلکه در تمام دموکراسیهای غربی، به صورت مساله مهمی در آمده است.

آمار نشان می دهد که میزان این مشارکت در دوره های قبلی انتخابات آمریکا حدود پنجاه در صد بوده است.

این امر سبب شده که بسیاری از مقامات کشورهایی که با زور آمار و ارقام واقعی و غیرواقعی نود درصدی می خواهند به دیگران بقبولانند که حکومتی دموکراتیک دارند، عدم استقبال مردم از انتخابات در غرب را نشانه عدم دموکراسی واقعی در این کشورها و عدم اعتماد مردم به روند انتخابات عنوان کنند.

البته شک نیست که تعدادی از مردمی که در کشورهای دموکرات غرب واجد شرایط رای دادن هستند به سبب نارضایی از حکومت، عدم اعتماد به سیاستمداران یا عدم علاقه به نامزدهایی که در انتخابات شرکت کرده اند به پای صندوقهای رای گیری نمی روند.

مردم افغانستان و بخصوص زنان برای اولين بار بود که در تاريخ معاصر کشورشان در رای گيری مستقيم شرکت می کردند

اما در مورد آمریکا به گفته تحليلگران امور انتخاباتی، یک علت دیگر هم ایالتی بودن انتخابات است. به زبان دیگر در این کشور نتیجه انتخابات ریاست جمهوری ایالت به ایالت تعیین می شود و در بسیاری از ایالتها برتری نامزدی بر نامزد دیگر بقدری زیاد است که پیروزی اش قطعی است. بنابراین بعضیها فکر می کنند که رای ایشان تاثیری در سرنوشت انتخابات ندارد و با اصطلاح زحمت رفتن به حوزه رای گیری را به خود نمی دهند.

اما شايد مهمترین دلیل رای ندادن حدود نیمی از واجدین شرایط در انتخابات به گفته برخی از تحليلگران، آسوده بودن خیال آنها از این واقعیت است که با رای ندادن چیزی را از دست نمی دهند.

در دموکراسیهای غربی، حقوق اساسی و پایه ای ملت، مطابق قانون تامین شده است، و آنها مجبور نیستند که برای تامین این آزادیها مبارزه کنند، حال چه از طریق انتخاب و چه با انقلاب.

به گفته اين تحليلگران به عبارت ديگر اگر اکثریت عظیم مردم افغانستان در انتخابات ریاست جمهوری شرکت کردند، اتفاقی که به احتمال زیاد در عراق هم خواهد افتاد، به این خاطر است که مردم پس از سالها اسارت و جنگ داخلی برای اولین بار مزه آزادی و فرصت استفاده از حق اساسی و پايه ای خود برای تعيين سرنوشتشان را چشیدند و تلاش کردند تا برای نخستین بار از این حق خود استفاده کنند. در حالیکه رای دهندگان آمریکایی 228 سال است که این آزادی را دارند و روز دوم نوامبر چهل و چهارمین رئیس جمهوری خود را انتخاب خواهند کرد.

در همين چهارچوب می توان گفت اگر مردم ایران روز دوم خرداد هفت سال پیش با شرکت گسترده در انتخابات جهان را شگفت زده کردند، شايد تاحد زيادی برای این بود که فکر می کردند با انتخاب جامعه مدنی در مقابل محدودیتهای بیشتر مذهبی، گام بزرگی در مبارزات خود جهت کسب آزادی بر خواهند داشت. اما جامعه آزاد بیش از دو سده است که در آمریکا تضمین شده و انتخاب جورج بوش یا جان کری تغییری بنيادی در آن نخواهد داد.

در جامعه ای که شبکه تلویزیون دولتی جریان برگزاری تظاهرات ضد جنگ را مستقیما پخش می کند و در آن سخنرانان یکی پس از دیگری رئیس جمهوری و دولت را زیر شدیدترین حملات می گیرند، و کسی هم به این پخش مستقیم اعتراض نمی کند و هیچ مقام دولتی حق ندارد و قانون به او اجازه نمی دهد از آن جلوگیری کند، می توان نتيجه گيری کرد که آزادی در خطر نیست.

این روزها کسانی که در پایتخت ایالات متحده از میدان مقابل کاخ سفید، محل اقامت و کار رئیس جمهوری آمریکا، عبور می کنند، پیرزنی را می بینند که با ورقه های نایلونی، سرپوش چادر مانندی برای خود درست کرده تا در آنجا بنشیند و اعتراض خود را به جنگ در عراق با استفاده از تابلو و پوستر و عکس کشته شدگان و با شدیدترین لحن ممکن علیه رئیس جمهوری که کمتر از صد متر آنطرف تر در اتاق کار خود نشسته یا در اتاق خواب خود خوابیده بیان کند.

با وجود تدابیر شدید امنیتی که پس از حملات یازدهم سپتامبر در واشنگتن به ویژه در اطراف کاخ سفید برقرار شده هیچکس مزاحم این پیرزن نمی شود.

آیا چنین صحنه ای را می شد در میدان جمهوری بغداد در دوران صدام حسين یا خیابانهای کابل در زمان طالبان، یا امروز در میدان تیانانمن پکن یا میدان آزادی تهران دید؟