سودابه جوادی

عليرغم اعتراضات گسترده سازمان های مدافع حقوق بشر، کميساريای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان و بعضی از احزاب سياسی که با تظاهرات عظيم در مرکز آمستردام در روز دهم ماه آوريل به اوج خود رسيد، دولت هلند به هيچ وجه حاضر به تغيير در سياست خود نيست.

برای بسياری که هلند را يکی از بردبارترين جوامع اروپائی به شمار می آورند، اتخاذ چنين سياستی که در هيچ کشور اروپائی سابقه نداشته است، تعجب آور بود اما تحليلگران سياسی و کارشناسان امور اجتماعی آن را حاصل تغيير در نحوه تفکر جامعه هلند می دانند.

دولت هلند به هيچ وجه حاضر به تغيير در سياست خود نيست. برای بسياری که هلند را يکی از بردبارترين جوامع اروپايی به شمار می آورند، اتخاذ چنين سياستی که در هيچ کشور اروپائی سابقه نداشته است، تعجب آور بود اما تحليلگران سياسی و کارشناسان امور اجتماعی آن را حاصل تغيير در نحوه تفکر جامعه هلند می دانند

به گفته هانس ون سينگ، مفسر سياسی روزنامه پر تيراژ "فولکسکرانت" مردم هلند در سال های اخير نگرش خود به مسئله پناهجوئی را تغيير داده اند و معتقدند که ارزش های ليبرال آنها در معرض خطر از جانب اعتقادات مذهبی و فرهنگ بيگانه قرار دارد.

محبوبيت پيم فورتن، سياستمدار ضد اسلام و ضد مهاجر در هلند احساس باطنی اکثريت مردم را آشکار ساخت.

مردم عادی هلند بيش از همه از اين شکايت دارند که کشورشان کوچک است و گنجايش پذيرش پناهجو را ندارد گرچه بسياری با اخراج پناهجويانی که سالهاست در اين کشور بسر برده اند، مخالفند.

اما بر اساس آمار رسمی کميساريای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان و اداره تابعيت و مهاجرت هلند، اين کشور در مقايسه با دانمارک و اتريش که در سال 2002 بيش از هزار پناهجو پذيرفتند، فقط به 198 پناهجو اجازه اقامت داد. در همين سال تنها يازده پناهجوی افغان از مجموع بيش از هزار متقاضی پاسخ مثبت دريافت کردند. همچمين بر اساس آمار اداره مهاجرت هلند از تعداد 665 پناهجوی سياسی ايرانی فقط به 30 نفر اجازه داده شده است که در اين کشور باقی بمانند.

وضعيت پناهجويان ايرانی

بر اساس آمار اداره مهاجرت هلند بيشترين تعداد متقاضيان پناهجوئی از ايران در سال 1994 ، 13 هزار و 395 نفر بوده است که از ميان آنان فقط به 1907 نفر پناهندگی داده شد. در سال 1995 اين رقم به دو هزار و 698 نفر با پذيرش 299 نفر تقليل يافت و به تدريج سير نزولی را طی کرد تا در سال 2002 به 665 با پذيرش 30 نفر رسيد.

در حا ل حاضر 5 هزار پناهجوی ايرانی که جواب منفی دريافت کرده اند در وضعيت بسيار اسفباری در انتظار اخراج بسر می برند. به بعضی از خانواده هايی که حقوق و مسکن خود را از دست داده اند، در کليساها و منزل افراد دلسوز و دوستان پناه داده شده است. بسياری داوطلبانه حاضر به بازگشت شده اند و بسياری نيز آواره و سرگردان در خيابان ها روز را سپری کرده و شبها يا در پارکها و يا در ايستگاههای راه آهن می خوابند.

بدترين وضعيت را خانواده هايی دارند که بيش از هشت يا نه سال است که در انتظار پاسخ به درخواست پناهندگی خود بسر برده اند و حال بايد هلند را ترک گويند. بسياری از آنها دارای فرزندانی هستند که در هلند بدنيا آمده اند و يا فرزندانشان هنگام تقاضای پناهندگی خردسال بوده و حال در دبيرستان يا دانشگاه تحصيل می کنند و يا کسانی که در سنين 18 و 19 و20 سال به هلند آمده، زبان هلندی ياد گرفته اند، کار می کنند و سال های نوجوانی خود را اکنون هدر رفته می بينند.

بر اساس آمار اداره مهاجرت هلند بيشترين تعداد متقاضيان پناهجوئی از ايران در سال 1994 ، 13 هزار و 395 نفر بوده است که از ميان آنان فقط به 1907 نفر پناهندگی داده شد. در سال 1995 اين رقم به دو هزار و 698 نفر با پذيرش 299 نفر تقليل يافت و به تدريج سير نزولی را طی کرد تا در سال 2002 به 665 با پذيرش 30 نفر رسيد

علی کمالی، 29 ساله يکی از اين جوانان است که 9 سال پيش به هلند آمد، زبان هلندی را به خوبی فراگرفت و ديپلم آنرا دريافت کرد. علی در طی مدتی که در انتظار جواب به درخواست پناهندگی خود بود، در کنار کارهای داوطلبانه نظير نگهداری از سالمندان و کار در کودکستان و مددکاری اجتماعی يک دوره در صليب سرخ جهانی را که از طرح های کميساريای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان است به اتمام رساند.

در تمام اين مدت، پرونده پناهندگی او در جريان بود و هر بار پس از بررسی دوباره که گهگاه روند رسيدگی به آن تا يک سال طول می کشيد، دادگاه ديگری برای او تشکيل می شد. سرانجام پس از 9 سال، چند روز پيش به او گفته شد که بايد هلند را ترک کند. حتی بيماری علی که از دست دادن بينائی در اثر صدمات روحی ناشی از بلاتکليفی به تصديق پزشک معالج اوست نتوانسته است، در حکم اخراج او تاثير بگذارد. علی می گويد که اگر تکليف او را زودتر تعيين می کردند او با چنين وضعيت نا بسامانی روبرو نمی شد.

به علی گفته شده است که در صورت همکاری با پليس، به او 200 يورو داده می شود در غير اين صورت بايد در انتظار بماند تا پليس با زور او را سوار هواپيما کند.