|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
درخواست توجه به نقش ليبی در انفجار لاکربی
بازماندگان قربانيان انفجار سال 1988 در هواپيمای پان امريکن بر فراز لاکربی در اسکاتلند از آمريکا و بريتانيا خواسته اند نقش ليبی در اين انفجار را فراموش نکنند. اين درخواست در پانزدهمين سالگرد انفجار لاکربی و همزمان با استقبال دولت های آمريکا و بريتانيا از تصميم اخير دولت ليبی در مورد توقف برنامه های خود برای توليد تسليحات کشتار جمعی آن کشور و احتمال بهبود روابط با ليبی مطرح شده است. سخنگوی خانواده های قربانيان بريتانيايی انفجار لاکربی گفته است که هنوز هم سوالات بی جوابی در مورد ارتباط ليبی با اين انفجار وجود دارد که دولت آن کشور بايد پاسخگوی آنها باشد. در انفجار هواپيمای پان امريکن بر فراز لاکربی در جنوب اسکاتلند، دويست و هفتاد نفر، از جمله تمامی سرنشينان هواپيما، جان خود را از دست دادند. سخنگوی خانواده های قربانيان ابراز اميدواری کرده است که در صورت بهبود روابط غرب و ليبی، اطلاعات جديدی در مورد نحوه بمب گذاری در هواپيما و اينکه به چه دليل اين اقدام صورت گرفت افشا شود. اوايل سال جاری، دولت ليبی مسووليت بمب گذاری در هواپيمای پان امريکن و پرداخت غرامت به بازماندگان قربانيان اين حادثه را پذيرفت. در حال حاضر، يکی از ماموران سابق تشکيلات اطلاعاتی ليبی به جرم دست داشتن در اين انفجار دوره حبس ابد خود را می گذراند. وی همچنان بر بی گناهی خود اصرار می ورزد. همکاری با بازرسان هسته ای پيشتر اعلام شد که بازرسان آژانس بين المللی انرژی اتمی مذاکراتی را برای تعيين نحوه اجرای تصميم دولت ليبی برای توقف برنامه های تسليحات کشتار جمعی آن کشور آغاز کرده اند. در نخستين مرحله از همکاری بين ليبی و آژانس بين المللی انرژی اتمی، روز شنبه، 20 دسامبر، هياتی از کارشناسان ليبيايی برای شرکت در نخستين جلسه مذاکره با مقامات آژانس وارد وين شدند هرچند انتظار می رود اين جلسه بيشتر جنبه معارفه داشته باشد و بررسی مسايل اصلی به جلسات بعدی موکول شود. روز جمعه، 19 دسامبر، دولت ليبی در اقدامی غيرمنتظره اعتراف کرد که برنامه هايی را برای دسترسی به جنگ افزارهای کشتار جمعی در دست اجرا داشته است. مقامات ليبی افزودند که اينک دولت آن کشور تصميم گرفته است اين برنامه ها را کلا متوقف کند و در اجرای اين تعهد، به همکاری نزديک با نهادهای بين المللی روی آورد. دولت ليبی افزوده است که آن کشور در نظر دارد در اين زمينه به طور کاملا شفاف عمل کند و به پيمان ها و توافقنامه های بين المللی مربوط به منع توليد اين نوع جنگ افزارها بپيوندد. تصميم دولت ليبی با استقبال گسترده کشورهای غربی، از جمله ايالات متحده و بريتانيا، مواجه شد که آن را به عنوان نمونه اقدام داوطلبانه برای لغو برنامه های توليد تسليحات کشتار جمعی و عاملی برای راهيابی مجدد ليبی به جامعه بين المللی مورد ستايش قرار دادند. گفته شده است که برنامه ليبی در زمينه توليد جنگ افزارهای هسته ای، ميکروبی و شيميايی در مراحل نسبتا پيشرفته ای قرار داشت و از دستاورد رژيم سابق عراق در اين زمينه به مراتب جلوتر رفته بود. جزييات جديد به گفته کارشناسان، ممکن است از ميان بردن تاسيسات تسليحات کشتار جمعی ليبی چند سال به طول انجامد. همزمان، جزييات بيشتری در مورد روند مذاکرات منجر به تصميم دولت ليبی انتشار يافته است. گفته می شود که دولت ليبی در ماه مارس سال جاری، يعنی کمابيش همزمان با شدت گرفتن بحران منجر به اشغال نظامی عراق، مذاکراتی را با نمايندگان بريتانيا و آمريکا آغاز کرد. در اين مذاکرات، مقامات ليبی برنامه های تسليحاتی خود را تشريح کردند و تصميم به توقف اين برنامه ها را به اطلاع مقامات خارجی رساندند. مذاکرات محرمانه چندين ماه به طول انجاميد و گفته می شود درخلال چند ماه اخير، نمايندگان آمريکا در جلسات طولانی با سرهنگ معمر قذافی، رهبر ليبی، شرکت داشته اند. مقامات دولتی ليبی نمايندگان آمريکا را به بازديد تاسيسات هسته ای، شيميايی و موشکی خود بردند و از جمله موشک های پيشرفته ای را که از کره شمالی خريداری شده بود به آنان نشان دادند. از قول سيف الاسلام قذافی، يکی از پسران رهبر ليبی، گزارش شده که آن کشور به يک "معامله سياسی" برای توقف برنامه تسليحاتی خود روی آورد زيرا بر اهميت بهبود روابط با کشورهای غربی وقوف يافته بود. |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||