اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد		صفحه بدون عکس

داروهای ضد اچ آی وی طول عمر بيمار را به طور چشمگيری افزايش می دهد

پژوهشگران ادعا می کنند استفاده از داروهای قوی ضد ايدز مانع از تاثيرات مهلک اين بيماری بر مغز بيمار نمی شود.

با اين حال، کارشناسان در بريتانيا می گويند که هنوز مدرکی يافت نشده است که نشان دهد بيماران تحت رژيم های درمانی درازمدت قربانی امراض مغزی ناشی از ابتلا به ويروس اچ آی وی شده اند.

پژوهشگران آمريکايی در مقاله ای در نشريه "نورو ريپورت" (NeuroReport) اعلام کرده اند که علائمی از آسيب مغزی در بيماران تحت درمان با داروهای ضد ايدز مشاهده کرده اند.

هنوز روشن نيست که آيا اين آسيب های مغزی پيش از مصرف داروها يا پس از آن ايجاد شده است.

بسياری از داروهای ضد ايدز - که برای مهار اين ويروس در بدن طراحی شده اند - بر مغز بی تاثيرند. چون مغز برای جلوگيری از ورود مولکول های سمی به مکانيزم خاصی مجهز است که مانع از عبور اين داروها می شود.

بر اساس يک توضيح نظری می توان گفت که پس از مصرف داروهای ضد ايدز حتی اگر ميزان ويروس اچ آی وی در بدن بيمار غيرقابل رديابی باشد، به احتمال زياد ذرات اين ويروس همچنان در شمار بالايی در مغز بيمار يافت می شود.

آسيب مغزی

در برخی از بيماران ويروس اچ آی وی به سيستم عصبی آسيب می رساند که علائم آن می تواند شامل اختلال حواس، دمدمی مزاجی، کندی در عکس العمل و حتی حالتی از جنون باشد.

پيش از ظهور داروهای ترکيبی جديد ضد ايدز، از هر پنج نفر آلوده به اچ آی وی يک بيمار دچار حالتی از جنون می شد.

از زمان معرفی اين داروها، نه تنها تعداد بيماران با علائم جنون کاهش يافته بلکه طول عمر بيماران ايدز نيز به ميزان چشمگيری افزايش يافته است.

گروه پژوهشگران دانشگاه کاليفرنيا در سانفرانسيسکو فعاليت مغزی تعداد معدودی از بيماران آلوده به ويروس اچ آی وی را آزمايش و نتايج آن را با نتايج به دست آمده از عملکرد افراد غير آلوده مقايسه کرد.

برخی از اين بيماران تحت معالجه داروهای ضد ايدز بودند و برخی از آنها از دارو استفاده نمی کردند.

دانشمندان برای داوطلبان کارهای خاصی را در نظر گرفته بودند که در هنگام اجرای آنها آزمايش های خود را انجام دادند.

از جمله اين آزمايش ها ضبط امواج مغزی بيماران، اندازه گيری بخش های مختلف مغز توسط اسکن "ام آر آی" و ارزيابی حضور ذهن اين افراد بود.

گروه محققان متوجه شدند که در نوع خاصی از امواج مغزی در اين بيماران تفاوت فاحشی وجود دارد.

نتايج آزمايش ها بر داوطلبان آلوده به اچ آی وی، چه آنهايی که از داروهای ترکيبی ضد ايدز استفاده می کردند و چه آنهايی که مصرف نمی کردند، مشابه و ضعيف بود.

نتايج نامطلوب به دست آمده از اين آزمايش ها نشان می دهد - گرچه ثابت نمی کند- که ممکن است ناحيه ای از مغز اين افراد به نام "بسال گنگليا" (basal ganglia) آسيب ديده باشد.

نتايج اسکن

با اين حال اسکن ام آر آی آشکار ساخت که در بيماران آلوده به اچ آی وی، صرف نظر از نوع درمان، بخش ديگری از مغز به نام "تالاموس" (thalamus) احتمالا آسيب ديده است.

نتايج به دست آمده از ديگر آزمايش ها يکسان نبود و در برخی از آنها اختلافی ميان داوطلبان مشاهده نشد.

بيماران آلوده به اچ آی وی که تحت درمان دارويی نبودند در مقايسه با بيماران تحت درمان و همينطور افراد غير آلوده در تعداد اندکی از آزمايش ها ناموفق بودند.

دکتر ليندا چائو، که اين مطالعه تحت سرپرستی او انجام شد، گفت که نتايج مطالعه بالقوه نگران کننده است.

وی گفت: "بيماران تحت درمان با داروهای ترکيبی ضد ايدزی را می بينيم که ظاهرا خوب و سرحال هستند. اما پيام نهايی اين تحقيق اين است که داروهای ترکيبی ضد ايدز ممکن است در متوقف کردن آسيب های مغزی ناموفق باشند. زمانی که مغز بيمار را از نزديک تحت معاينه قرار می دهيم، متوجه می شويم که بيماری روی آن اثر گذاشته است."

با اين حال، اين تحقيق خالی از نقطه ضعف نبوده است چون بيماران داوطلب پيش از آغاز مصرف دارو مورد اين نوع از آزمايش ها قرار نگرفته بودند.

به اين ترتيب نمی توان گفت که آيا اين آسيب ها پس از آغاز مصرف داروها وارد شده است يا قبل از آن.

دکتر مايکل واينر، يکی از نويسندگان اين مقاله تحقيقی، گفت: "آنچه نمی دانيم اين است که آيا اين تغييرات مدتی قبل، پيش از معالجات موثر روی داده است، يا اينها تغييراتی است که نمايانگر جراحات (مغزی) در حال وقوع است."

دکتر کيت الکورن، از موسسه ملی "ايدزمپ" در بريتانيا، به بی بی سی گفت که نتايج اين تحقيقات به طور قانع کننده ای نشان نمی دهد که ويروس اچ آی وی می تواند حتی پس از آغاز داروهای ترکيبی ضد ايدز به مغز آسيب برساند.

وی گفت: "پس از هيچ يک از تحقيقات عمده مدرکی به دست نيامده است که ثابت کند افراد مبتلا به اچ آی وی پس از آغاز درمان دچار مشکلات مغزی شده باشند. اگر چنين اتفاقی افتاده بود تاکنون متوجه آن شده بوديم، چون از زمان ورود اين داروها به بازار مدتی نسبتا طولانی می گذرد."

دکتر الکورن گفت در واقع يکی از پيام هايی که اين تحقيقات به همراه داشته دلگرم کننده بوده است.

او می گويد درحالی که محققان همچنان درباره مفيد بودن حضور اين داروها در مغز بحث می کنند، نتايج به دست آمده از تحقيقات اخير حاکی از آن است که برخی مشکلات عصبی ممکن است در نتيجه تاثيرات کلی داروها بر سيستم دفاعی بدن حتی بهبود هم پيدا کند.