 | | | | | | | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
وداع با کنکورد
روز جمعه، 24 اکتبر، سی سال پرواز زيباترين، گرانترين و سريع ترين وسيله مسافرت در دنيا، در لندن به پايان رسيد. بازگشت نهايی کنکورد به آشيانه اش بعضی ها را عميقا اندوهگين کرد. کسانی مانند جون کالينز، ستاره سينما، که اولين بار حدود 20 سال پيش سوار کنکورد شد و با سرعتی بيش از دو برابر سرعت صوت، فاصله بين نيويورک و لندن را سه ساعت و نيمه طی کرد و آن چنان شيفته و معتاد کنکورد شد که چند روز پيش گفت: "مگر راه ديگری هم برای سفر بين دو سوی اقيانوس اطلس هست؟" خيلی ها که در لندن و حومه آن زندگی می کنند و از کنکورد در اين 30 سال فقط صدای گوشخراش چهار موتور رولز رويس آن نصيبشان شده بود، چندان هم از پايان خدمت اين عقاب تند پرواز ناخشنود نيستند. هواپيمای کنکورد نتيجه بلند پروازی و چالش طراحان فرانسوی و بريتانيايی بود که در اواخر دهه 1950 به فکر مسافرت مافوق صوت افتادند و پس از هزينه کلانی که به گردن دولتهای خود بستند، در ماه مارس سال 1969 آن را به پرواز درآوردند.
نخستين پرواز هواپيمای کنکورد در شهر "تولوز" فرانسه واقعا مانند شکستن ديوار صوتی در دنيا صدا کرد. تا آن روز پرواز با سرعتی معادل 2 هزار کيلومتر در ساعت فقط خاص هواپيماهای شکاری نظامی بود و ناگهان هواپيمايی با گنجايش 110 مسافر به بازار آمد که با سرعتی سريع تر از گلوله تفنگ پرواز می کرد. کنکورد، آمريکا و شوروی، پيشگامان سفرهای فضايی، را به شدت نگران کرد و به تکاپو انداخت. ديری نگذشت که صنايع هواپيماسازی هر دو کشور طرحهايی شبيه به کنکورد را به مرحله آزمايش رساندند. هواپيماهايی که از سطح نمونه سازی فراتر نرفت و سر از موزه های هوانوردی در آورد. شوق استقبال از کنکورد به حدی بود که شرکتهای هواپيمايی بزرگ و کوچک از چهار گوشه دنيا به فکر خريد آن افتادند. ديری نگذشت که صحبت از سفارش دويست فروند به ميان آمد. يکی از مشتريان اوليه آن هواپيمايی ملی ايران بود که در نظر داشت در سرويس بين آمريکا، اروپا و جزيره کيش پرواز با کنکورد را به کار اندازد.
اما در اواسط دهه 1970 ناگهان مشتاقان خريد کنکورد يکی بعد از ديگری بازار را ترک کردند. دولتهای فرانسه و بريتانيا که سرمايه گذاری کلان خود را در خطر می ديدند، 20 فروند آن را برای هواپيمايی های ملی خود سفارش دادند و تا روز جمعه که شرکت بريتيش ايرويز، چند ماه پس از ايرفرانس، به خدمت کنکورد خاتمه داد فقط همين دو شرکت بين پايتختهای خود و شهرهای نيويورک و واشنگتن در آمريکا پرواز منظم مسافری برقرار کردند. ناکامی طراح کنکورد، که 30 سال پيش سرآغاز عصر نوين در مسافرت هوايی نام گرفت، چند علت داشت. مهم ترين اين علتها ماهيت خود هواپيما بود که برای رسيدن به حداکثر سرعت خود در ارتفاعی به مراتب بالاتر از ديگر هواپيماهای مسافربری، بايد مسافتی بين قاره ای طی می کرد. در ارتباطی مستقيم با همين محدوديت مبارزه موفق مدافعان حفظ محيط زيست، پرواز کنکورد با حداکثر سرعت را فقط بر فراز اقيانوسها ممکن کرد. در اين ميان بخت هم به کنکورد رو نکرد.
همزمان شدن ورود اين هواپيمای پر مصرف به بازار با بحران کمبود و تحريم نفت پس از سومين جنگ بين اعراب و اسرائيل و هم چنين چهار برابر کردن بهای نفت خام از سوی اوپک مزيد بر علت شد. با وجود اين مشکلات کنکورد توانست پروازهای خود از پاريس و لندن به نيويورک و واشنگتن را ادامه دهد، اما فقط با اتکا به مشتريان پولدارش، يعنی تاجران و مديران بانکهای بزرگ از يک سو و ستارگان دنيای سينما و موسيقی پاپ از سوی ديگر. ضربه نهايی به مکان کنکورد در ميدان رقابت بين شرکتهای هواپيمايی فعال بين اروپا و آمريکا را حملات تروريستی 11 سپتامبر سال 2001 وارد کرد. کاهش شديد شمار مسافرت هوايی بين آمريکا و اروپا در دو سال گذشته به علاوه گسترش سريع شمار پروازهای ارزان بين اروپا و آمريکا، ديگر جايی برای کنکورد باقی نگذاشت. حتی پذيرايی شاهانه از مسافران و طی کردن فاصله بين نيويورک و لندن در سه ساعت و نيم به جای 7 ساعت معمول هم نتوانست از تفاوت فاحش بهای بليط ها چيزی کم کند. اين روزها با 60 پوند می شود از لندن به نيويورک پرواز کرد. اما برای صرف شامپاين و خاويار در کنکورد، به جای چای و بيسکويت در پروازهای عادی، بايد 4000 پوند خرج می کردی. البته دو ميليون و پانصد هزار مسافری که در 27 سال گذشته فقط با کنکورد بريتيش ايرويز سفر کردند حتما اين پول را با ميل پرداختند. پايان عصر کنکورد در حقيقت پايان عصر سفر با سرعتی مافوق صوت است و از امروز اين هواپيمای زيبا را فقط در موزه ها خواهيم ديد. از امروز آسمان لندن ساکت تر شده، اما جای کنکورد خالی است. |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد
صفحه بدون عکس
