فردی مرکوری؛ خواننده‌ای که از زنگبار آمد

نمایش یک فیلم تازه در مورد گروه موسیقی راککوئین، یک بار دیگر توجه‌ها را به فردی مرکوری، خواننده اصلی این گروه جلب کرده.

اجراهای پر شور این خواننده، لباس‎های عجیب و غریب و ترانه‎های به‌یاد‌ماندنی‎‌اش، سیالیت جنسی او و مرگش به دلیل ابتلا به بیماری ایدز در سن ۴۵ سالگی، با خاطره‎های به جا مانده از موسیقی راک بریتانیا در دهه‌های ۷۰ و ۸۰ میلادی گره خورده است.

موضوعی که کمتر مورد توجه قرار گرفته و در فیلم بوهمین راپسودی هم به شکلی جزئی به آن اشاره شده اما این است که فردی مرکوری در مجمع‌الجزایر زنگبار تانزانیا و در خانواده‎ای با ریشه‎های هندی و ایرانی به دنیا آمده است.

این مطلب نگاهی دارد به پنچ واقعیت در مورد رابطه فردی مرکوری و زنگبار، منطقه‎ای نیمه خودمختار در اقیانوس هند با جامعه‎ای مسلمان و محافظه‎کار:

نام اصلی او فرخ بلسارا بود

مرکوری روز پنجم سپتامبر ۱۹۴۶ در بیمارستان دولتی زنگبار به دنیا آمد. پدر و مادر او، بومی و جر بلسارا پارسی و پایبند به آیین زرتشتی بودند اما در هند زندگی می‏کردند.

نام فامیل فردی از محل تولد پدرش ریشه گرفته، شهر بلسار در گجرات هند. بومی بلسارا به زنگبار مهاجرت کرد و به عنوان صندوق‎دار در دادگاه عالی مشغول به کار شد. او برای دولت بریتانیا کار می‎کرد.

پدر فردی در هند با جر ازدواج کرد و او را با خود به زنگبار برد. فرخ اولین فرزند آن‎ها بود و ۶ سال بعد هم دخترشان، کاریشما به دنیا آمد.

زنگبار و فردی مرکوری

مرکوری زیاد در مورد دوران کودکی خود در زنگبار حرف نمی‎زد، این اما باعث نشده از او در زنگبار به عنوان منبعی پردرآمد برای گردشگری استفاده نشود.

طرفداران او حالا می‎توانند از جایی که خواننده محبوب‎شان در آن بزرگ شده، دیدن کنند؛ از خانه او، محل عبادت خانواده‌اش و همین‎طور دادگاهی که پدرش در آن کار می‎کرده. در این شهر رستوران و فروشگاه اجناس کادویی به اسم فردی مرکوری هم وجود دارد.

اما مهم‎ترین مسئله‎ای که اهالی زنگبار با آن مشکل دارند، همجنس‎گرا بودن مرکوری است. اسلام دین غالب در این مجمع‎الجزایر است و رابطه جنسی میان دو همجنس از سال ۲۰۰۴ در آن غیرقانونی اعلام شده.

سال ۲۰۰۶ این شایعه که یک عده توریست همجنسگرا قصد دارند برای بزرگداشت ۶۰ سالگی مرکوری به زنگبار سفر کنند، با واکنش خشمگینانه گروهی از مسلمانان روبرو شد.

ابوبکر فامائو، خبرنگار بی‌بی‌سی در تانزانیا می‏گوید جامعه محافظه‎کار مسلمان این منطقه با برخی از جنبه‎های زندگی این خواننده مشکل دارد اما باز هم به نوعی به او افتخار می‏کند: " آن‎ها به او می‎بالند، به این که یکی از اهالی این جزیره توانسته در صنعت موسیقی تا سطح جهانی پیش برود."

فردی دایه داشت

لزلی-آن جونز در کتاب زندگینامه این خواننده به نام "راپسودی بوهمی" از یکی از خویشاوندان نزدیک او به نام پرویز دارونخانوالا نقل کرده که چون بومی برای دولت کار می‏کرده، خانواده‎اش زندگی نسبتا مرفهی داشته‎اند.

آن‎ها در آپارتمانی دنج و راحت با منظره‎ای رو به دریا در شهر سنگی که مرکز تاریخی زنگبار به حساب می‎آید، زندگی می‎کردند. منطقه‎ای با کوچه‎های باریک تو در تو، پر از مغازه و خانه و بازار و مسجد. خانواده مرکوری در خانه‎شان هم خدمتکار داشتند و هم پرستار بچه.

فردی خیلی زود با موسیقی آشنا شد

فردی سال‎های اولیه تحصیلاتش را در مدرسه‎ای مذهبی گذراند. معلمان این مدرسه راهبه‎های وابسته به کلیسای آنگلیکان بودند. اما وقتی ۸ ساله شد، پدر و مادرش تصمیم گرفتند او را به مدرسه‎ای در هند بفرستند.

فردی در مدرسه کلیسای انگلیسی سنت پیتر واقع در پانچگانی درس خواند. پانچگانی تفرج‎گاهی کوهستانی که در گذشته متعلق به بریتانیا بود و در جنوب غربی مومبای قرار داشت.

مدرسه سنت پیتر به کلیسا تعلق داشت اما درهایش به روی دانش‌آموزان از ادیان و اعتقادات مختلف باز بود. مرکوری هم به عنوان یک زرتشتی معتقد در این مدرسه تحصیل کرد.

فردی اوقات فراغتش را در کنار خاله و پدربزرگ و مادربزرگ خود در مومبای می‎گذراند و همان موقع بود که عشقش به موسیقی شکل گرفت. او حتی به همراه چند نفر از دوستانش، اولین گروه موسیقی خود به نام " هکتیکس" (The Hectics) را هم به راه انداخت.

خانواده فردی از انقلاب فرار کردند

فردی در ۱۹۶۳، سال اعلام استقلال زنگبار از بریتانیا به خانه برگشت. لزلی- آن جونز در کتاب بیوگرافی او نوشته که سال‎های آخر تحصیلاتش را در مدرسه کاتولیک سنت جوزف گذراند.

یکی از دوستان آن دوره فردی به جونز گفته که آن‎ها بعد از مدرسه برای شنا به دریا می‏رفتند یا در ساحل دوچرخه سواری می‏کردند. بونزو فرناندس، مرکوری را این طور به یاد می‎آورد: " او همیشه شیک و خوش‎لباس بود."

دوران خوشی اما زیاد طول نکشید. سال ۱۹۶۴ انقلاب زنگبار به وقوع پیوست که در جریان آن حاکمان عرب این منطقه سرنگون و نزدیک به ۱۷ هزار نفر کشته شدند.

در پی این انقلاب و برقراری نظام جمهوری، رؤسای جمهور زنگبار و تانگانیکا پیمان اتحاد امضا کردند و جمهوری متحد تانزانیا شکل گرفت؛ هر چند زنگبار همچنان یک منطقه نیمه خودمختار باقی ماند.

در جریان این انقلاب عده زیادی از ساکنین زنگبار از جمله خانواده بلسارا از این مجمع‎الجزایر فرار کردند.