پوشش زنده ما از اعتراضات سراسری ایران در روز سیزدهم به پایان میرسد.
به زودی و به محض دریافت اخبار جدید با صفحه زنده آخرین تحولات وحواشی اعتراضات که وارد چهاردهمین روز خود خواهد شد، برایتان معتبرترین تصاویر و جزییات را گزارش خواهیم کرد.
شما در حال مشاهده نسخه متنی وبسایت بیبیسی هستید که از داده کمتری استفاده میکند. نسخه اصلی وبسایت را که شامل تمام تصاویر و ویدیوهاست، مشاهده کنید.
بازگشت به وبسایت یا نسخه اصلی
اطلاعات بیشتر درباره نسخه لایت که برای مصرف کمتر حجم دادههاست
حضور پرشمار معترضان در شهرهای ایران، ترامپ: اگر مردم را بکشند، به آنها ضربه خواهیم زد، طوری که دردشان بگیرد
دونالد ترامپ، بار دیگر به حکومت ایران هشدار داد که اگر «مانند گذشته شروع به کشتن مردم» کنند، به شدت به جایی که دردشان بگیرد به آنها ضربه خواهیم زد. در همین حال گزارشها از ایران حاکی است که جمعیت کثیری از معترضان بار دیگر با وجود قطع گسترده اینترنت و نگرانی از سرکوب شدید، به خیابانها بازگشتهاند. همزمان نهادهای حقوق بشری نسبت به احتمال کشتار معترضان هشدار میدهند.
خلاصه
- جمعیت کثیری از معترضان بار دیگر با وجود قطع گسترده اینترنت و نگرانی از سرکوب شدید، به خیابانها بازگشتهاند
- دونالد ترامپ میگوید که اگر مردم را بکشند، به آنها ضربه خواهیم زد طوری که دردشان بگیرد
- شیرین عبادی، برنده جایزه نوبل صلح نسبت به احتمال کشتار معترضان در ایران، هشدار داد
- وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران با انتشار یک بیانیه اعلام کرد قطعی اینترنت تصمیم مراجع امنیتی است
- علی خامنهای، در واکنش به اعتراضات جاری، هشدار داده است که جمهوری اسلامی «درمقابل تخریبگران کوتاه نخواهد آمد»
- سازمان اطلاعات سپاه پاسداران در واکنش به اعتراضات ضد حکومتی گسترده در ایران گفته که «تداوم این وضعیت غیرقابل پذیرش است
پوشش زنده
نخستوزیر کانادا: صدای مردم ایران باید شنیده شود
مارک کارنی، نخستوزیر کانادا در شبکه اجتماعی ایکس، «کشتار معترضان، استفاده از خشونت، دستگیریهای خودسرانه و تاکتیکهای ارعاب توسط رژیم ایران علیه مردم خود» را به شدت محکوم کرد.
آقای کارنی نوشت: «در همبستگی با مردم ایران هستیم که صدایشان باید شنیده شود، زیرا آنها خواستار آزادی و کرامت هستند.»
پیشتر بریتانیا، آلمان و فرانسه هم در بیانیه مشترکی، نگرانیهای خود را در مورد گزارشهای مبنی بر خشونت نیروهای امنیتی ایران علیه معترضان ابراز کردند.
معترضان شب گذشته در مشهد، پرچم شیروخورشید در دست گرفتند
تصاویر دریافتی از مشهد نشان میدهد که شامگاه گذشته ۱۹ دی جمعیت انبوهی از معترضان در خیابانها شعارهای ضد حکومتی سر دادهاند.
این در شرایطی است که نهادهای امنیتی دسترسی به اینترنت را در سراسر ایران به کلی قطع کردهاند و سپاه پاسداران در اطلاعیهای هشدار داده بود که به شدت با معترضان برخورد خواهد کرد.
آنچنان که در این تصاویر دیده میشود معترضان پرچم شیروخورشید را در دست گرفتهاند و علیه علی خامنهای شعار میدهند.
ببینید: تازهترین واکنش ترامپ به نگرانی نهادهای حقوق بشری از کشتار معترضان
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا میگوید که رهبران ایران بهتر است شروع به تیراندازی نکنند، چون ما هم شروع به تیراندازی خواهیم کرد.
دولت آمریکا در شبکه اجتماعی ایکس با انتشار ویدئوی اظهارات جدید آقای ترامپ همچنین نوشت: «شور و شوق [مردم ایران] برای سرنگونی آن رژیم باورنکردنی است.»
اظهارات رئیس جمهور آمریکا در حالی است که پیشتر شاهزاده رضا پهلوی از او خواست که برای حمایت از مردم ایران مداخله کند.
شاهزاده رضا پهلوی با اشاره به قطع شدن اینترنت و تهدیدهای مقامهای ایران هشدار داد که حکومت جمهوری اسلامی میخواهد از سکوت خبری برای کشتن «قهرمانان جوان» استفاده کند.
چین در برابر اعتراضات ایران؛ سکوت معنادار و پوشش محدود رسانهای
رسانههای دولتی چین پوشش بسیار محدودی از اعتراضات رو به گسترش ایران داشتهاند و خبر این اعتراضها در برنامه شاخص خبری تلویزیون چین مشاهده نشده است.
تنها اظهار نظر رسمی درباره این وضعیت در بیانیههای منتشرشده در وبسایت وزارت خارجه حذف شده؛ اقدامی که در موضوعات حساس معمول است.
مقامهای چین و رسانههای این کشور در قبال اعتراضات سراسری ایران که دیروز ۹ ژانویه وارد سیزدهمین روز خود شد، رویکردی کاملا محتاطانه داشتهاند.
بیشتر در این باره بخوانید: چین در برابر اعتراضات ایران؛ سکوت معنادار و پوشش محدود رسانهای
خلاصه وقایع مهم روز سیزدهم
اعتراضات سراسری ایران با تظاهرات وسیعی که معترضان شب گذشته در شهرهای مختلف برگزار کردند وارد چهاردهمین روز خود شد. به گفته دو گروه حقوق بشری تاکنون ۴۸ معترض در تظاهرات ضد حکومتی دو هفته گذشته کشته شدهاند.
در اینجا خلاصهای از مهمترین تحولات شب و روز گذشته را مرور میکنیم.
- دولت ایران تایید کرد که مسئول قطع اینترنت شهروندانش بوده است که اکنون بیش از ۲۴ ساعت از قطعی اینترنت در سراسر آن کشور میگذرد.
- آیتالله علی خامنهای، رهبر ایران، معترضان را «خرابکارانی» خواند که فقط سعی در «راضی کردن رئیس جمهور آمریکا» دارند، و در ادامه قول داد که حکومتش «عقبنشینی نخواهد کرد.»
- دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، گفت که ایالات متحده اوضاع ایران را «با دقت» زیر نظر دارد و اگر حکومت ایران «شروع به کشتن مردم کند» آماده است تا «به شدت» به تهران ضربه بزند.
- شاهزاده رضا پهلوی از دونالد ترامپ خواست که «آماده مداخله» برای کمک به مردم ایران باشد.
- در کشورهای دیگر، بریتانیا، آلمان و فرانسه بیانیه مشترکی صادر کردند و نگرانیهای خود را در مورد گزارشهای مبنی بر خشونت نیروهای امنیتی ایران علیه معترضان ابراز کردند.
- کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد در بیانیهای خواستار انجام تحقیقات «مستقل و شفاف» در مورد کشتهشدگان اعتراضات ایران شد.
ایکس، نشان جمهوری اسلامی در پرچم ایران را به شیروخورشید تغییر داد
شبکه اجتماعی ایکس در حال تغییر ایموجی پرچم ایران در نسخه وب از پرچم با نشان جمهوری اسلامی به نشان شیروخورشید است.
روزبه پورنادر، از فعالان نرمافزارهای آزاد در ایکس در توضیح این اقدام نوشت که این تغییر در برنامه اندروید و آی فون نشان داده نخواهد شد که از ایموجیهای گوگل و اپل استفاده میکنند.
به نوشته آقای پورنادر، «اگر کسی قبلاً ایموجی شیروخورشید را در پیغامی گذاشته باشد که قاعدتا با نشان جمهوری اسلامی بوده است، در آینده در نسخه وب پرچم شیروخورشید دیده خواهد شد. و اگر کسی در روزهای آینده در نسخهٔ وب پرچم شیروخورشید را بگذارد، در اندروید و آیفون پرچم با نشان جمهوری اسلامی دیده خواهد شد.»
ماجرا از آنجا آغاز شد که برخی از مقامها و نهادهای جمهوری اسلامی ایران که در کنار تصویر خود در شبکه ایکس از پرچم با نشان جمهوری اسلامی استفاده کرده بودند، نشان آنها به شیروخورشید تغییر کرد.
حساب کاربری آقای خامنهای بلافاصله پرچم را از کنار تصویر او حذف کرد اما همچنان خبرگزاری تسنیم با پرچمی که نشانش شیروخورشید است در شبکه اجتماعی ایکس فعالیت میکند.
در تصویر پایین کنار نام خبرگزاری تسنیم پرچم شیروخورشید دیده میشود.
«اعلام آمادگی برای درمان زخمیها» و پوشاندن «جای ساچمه»
دکتر یاسر رحمانی راد، پزشک اهل شهر مهاباد، که در اعتراضات سال ۱۴۰۱ زندانی و شکنجه شده بود، در اینستاگرام خود برای کمک به مجروحان اعلام آمادگی کرده است. او در میان پستهای آموزشی درباره درمان زخم و آسیب جسمی، از سرگیری تهدیدهای تلفنی خبر داد.
در این میان تتو آرتیستهایی هم در پروفایلهایشان اعلام کردهاند که به رایگان جای زخم ساچمه معترضان را با تتو میپوشانند.
دختری که استودیو پیرسینگ دارد خطاب به کسانی که ساچمه خوردهاند نوشته است: «واسه درآوردن نگینهایی که تو خیابون اتفاقی توی پوستتون گیر کرده روی من حساب کنید».
بعضی بلاگرهای ورزشی و مربیان ورزشهای رزمی هم، با تاکید بر «حامی مردم بودن» آموزشهای ویدیویی دفاع شخصی منتشر کردند.
بیشتر بخوانید: از اینستاگرام تا کف خیابان؛ «تصمیم گرفتم که دیگه نترسم»
هشدار فدراسیون بینالمللی روزنامهنگاران نسبت به محدود شدن جریان اطلاعرسانی در ایران
فدراسیون بینالمللی روزنامهنگاران در بیانیهای نسبت به قطع سراسری اینترنت و محدود شدن جریان اطلاع رسانی در ایران هشدار داد.
آنتونی بلانگر، دبیرکل این فدراسیون گفته با قطع شدن اینترنت در ایران «روزنامهنگاران از انجام کار خود منع میشوند، منابع خبری در سکوت فرو میروند و در زمان ناآرامیهای ملی، مردم از اطلاعات حیاتی محروم» شدهاند.
این نهاد محدودیتهای اعمال شده در جریان اطلاع رسانی «حملهای عمدی به آزادی رسانهها» خوانده و از جمهوری اسلامی خواسته «فورا دسترسی کامل به اینترنت را برقرار کنند تا روزنامهنگاران بتوانند آزادانه گزارش دهند و مردم بتوانند ازحق دسترسی به اطلاعات برخوردار شوند.»
شمسالواعظین: «اغتشاشات» مرحله دوم جنگ اسرائیل علیه ایران است
ماشاءالله شمسالواعظین، روزنامهنگار و عضو شورای اطلاعرسانی دولت ایران، اعتراضات سراسری در ایران را «مرحله دوم جنگ اسرائیل علیه ایران» توصیف کرده است.
اظهارات او را خبرگزاری تسنیم، نزدیک به نهادهای امنیتی منتشر کرده است.
آقای شمسالواعظین همچنین در مورد هشدار دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا به حکومت ایران در حمایت از معترضان مدعی شده است که او «به دنبال حفظ جان عوامل خود در داخل ایران است و نمیخواهد که با اغتشاشگران و ناامنیآفرینان مواجهه صورت بگیرد.»
نوشتن شعار «جاوید شاه» در اعتراضات پونک تهران
ویدیویی از حضور گسترده معترضان در محله پونک تهران در شامگاه ۱۹ دیماه در شبکههای اجتماعی مورد توجه قرار گرفته است.
در این ویدیو، یکی از معترضان شعار «جاوید شاه» را روی یک بیلبورد تبلیغاتی مینویسد.
عکس رضا پهلوی در دست معترضی در سعادتآباد تهران
بنابر تصاویر دریافتی از اعتراضات شامگاه ۱۹ دی در منطقه سعادتآباد تهران، جمعیت پرشماری از معترضان در میدان کاج گرد هم آمده بودند.
در یکی از ویدیوهای منتشرشده از این شب که در شبکههای اجتماعی مورد توجه قرار گرفته، یکی از معترضان تصویری از شاهزاده رضا پهلوی را در دست دارد.
اتحادیه اروپا، استفاده حکومت ایران از خشونت و بازداشتهای خودسرانه و ارعاب معترضان را محکوم کرد
نماینده عالی اتحادیه اروپا به نمایندگی از این نهاد، همبستگی خود را با اعتراضات مردم ایران اعلام کرده است.
در این بیانیه آمده که «اتحادیه اروپا همبستگی خود را با مردم ایران که آرمان مشروع خود را برای زندگی بهتر، آزادی و کرامت انسانی ابراز میکنند، ابراز میدارد.»
اتحادیه اروپا گفت: «ما گزارشهای مربوط به کشتهشدن افراد را از نزدیک و با نگرانی فراوان دنبال میکنیم و استفاده از خشونت، بازداشت خودسرانه و تاکتیکهای ارعاب توسط نیروهای امنیتی علیه تظاهرکنندگان را محکوم میکنیم.»
این نهاد عالی اروپا در ادامه خواستار آزادی «همه افرادی که به ناحق» بازداشت شدهاند، شده است.
در ادامه اتحادیه اروپا از مقامات مسئول در جمهوری اسلامی خواست که «به تعهدات بینالمللی ایران پایبند باشند و حقوق آزادی بیان، تشکل و تجمع مسالمتآمیز را به طور کامل رعایت کنند.»
در پایان هم اتحادیه اروپا «خواستار تضمین حق دسترسی به اطلاعات، از جمله بازگرداندن دسترسی به اینترنت برای همه» در ایران شده است.
«کمبود جراح» برای درمان مجروحان تیر خورده؛ شیراز - ۱۸ دی ماه, هشدار: تصاویر ممکن است آزارنده باشد
ویدیویی از یک بیمارستان در شیراز در شامگاه ۱۸ دیماه به دست بیبیسی رسیده است.
در این ویدیو، تعدادی از مجروحان اعتراضات سراسری با وضعیت وخیم دیده میشوند.
به گفته یکی از اعضای کادر درمان این بیمارستان، حدود ۲۰ مجروح به آنجا منتقل شدهاند که از ناحیه سر و گردن هدف اصابت گلوله قرار گرفتهاند.
او میگوید که این بیمارستان با کمبود جراح روبروست. از جمله جراح مغز و اعصاب، ارتوپد و جراح چشم مواجه است.
صدای این ویدیو بازخوانی شده است.
ترامپ: اگر مردم را بکشند، به آنها ضربه خواهیم زد طوری که دردشان بگیرد
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در تازهترین واکنش خود به اعتراضات سراسری در ایران گفت که حکومت «ایران در دردسر بزرگی افتاده است. به نظر من مردم در همین چند هفته گذشته در حال تصرف شهرهایی هستند که هیچ کس فکرش را نمیکرد واقعاً ممکن باشد.»
آقای ترامپ بار دیگر تکرار کرد که اوضاع را به دقت زیر نظر دارد.
«من با قاطعیت اعلام کردهام که اگر آنها مانند گذشته شروع به کشتن مردم کنند، ما وارد عمل خواهیم شد. ما به شدت به جایی که دردشان میگیرد ضربه خواهیم زد. و این به معنای حضور نظامی نیست، بلکه به معنای ضربه زدن بسیار بسیار شدید به جایی است که دردشان میآید. بنابراین، ما نمیخواهیم این اتفاق بیفتد.»
هشدار شیرین عبادی نسبت به کشتار معترضان
شیرین عبادی، حقوقدان و برنده جایزه نوبل صلح نسبت به احتمال کشتار معترضان در ایران در حالیکه اینترنت و امکان ارتباطات قطع است، هشدار داد.
او از دولتهای غربی و نهادهای بینالمللی خواست که سکوت نکنند و مانع کشتار مردم در ایران شوند.
خانم عبادی در صفحه اینستاگرامش نوشت: «ایرانیان به طور مسالمتآمیز به خیابانها آمدند. آنها با شلیک گلوله روبرو شدند. این اتفاق جدیدی نیست. ۴۷ سال است که جمهوری اسلامی به خواستههای شهروندان با گلوله، زندان و شکنجه پاسخ داده است.»
شیرین عبادی، وضعیت ایران در روز جمعه ۱۹ دی ماه را «به ویژه خطرناک» توصیف میکند.
«خاموشی عمدی است. شبکههای اینترنت و تلفن قطع شده است تا خانوادهها نتوانند عزیزان خود را پیدا کنند. خبرنگاران نتوانند مستندسازی کنند و جهان نتواند شاهد باشد. قطعی اینترنت در ایران فقط یک نقص فنی نیست بلکه یک تاکتیک است.»
خانم عبادی میگوید که دیشب [پنجشنبه ۱۸ دی ماه] فقط در تهران صدها نفر و بر اساس برخی گزارشها دستکم ۴۰۰ نفر براثر اصابت گلوله ساچمهای دچار جراحات چشمی شدند و به بیمارستان منتقل شدند.
«گزارشهای نگرانکنندهتر حاکی از حمله نیروهای امنیتی به بیمارستانها و تلاش برای دستگیری مجروحان است. حکومتی که مجروحان را در راهروهای بیمارستان شکار میکند از مرزی عبور کرده است که هیچ جامعهای نباید بپذیرد و جهان نباید این را نادیده بگیرد.»
او خطاب به دولتهای غربی و نهادهای بینالمللی گفت که سکوت تدبیر نیست: «امشب از شما میخواهم که علناً صحبت کنید و قاطعانه عمل کنید؛ خواستار پایان دادن به تیراندازی علیه غیرنظامیان شوید، بر حفاظت از بیمارستانها و کادر پزشکی اصرار کنید و برای برقراری فوری اینترنت فشار بیاورید. از اقدامات فوری نظارت و پاسخگویی بینالمللی حمایت کنید. منتظر نمانید تا شمارش اجساد صبح صدای شما را درآورد. اکنون که مردم آزادیخواه ایران به خاموشی رانده میشوند، در کنار آنها بایستید.»
ویدیو اعتراضات در سعادتآباد تهران
یک شاهد عینی درباره اعتراضات شامگاه ۱۸ دی در منطقه سعادتاباد تهران در گفتگو با بیبیسی فارسی با اشاره به حضور معترضان به صورت خانوادگی، اعتراض چشمگیر جوانان و دهه هشتادیها گفت: «چیزی که این دفعه خیلی عجیب بود، این بود که با وجود گلولههای ساچمهای و گاز اشکآور و بمبهای صوتی فراوان، مردم دیگر نمیترسیدند و عقب نمیرفتند و به بسیجیها حمله میکردند و برای همین کنترل جمعیت برای ماموران ممکن نبود.» بنابر تصاویر دریافتی از اعتراضات شامگاه ۱۸ دی در منطقه سعادتآباد، جمعیت پرشماری از معترضان در میدان کاج گرد آمده بودند و تصاویری از سوختن دو پایگاه بسیج و مسجد و شیشههای شکسته بانک به دست بیبیسی فارسی رسیده است. این شاهد عینی اعتراضات شامگاه ۱۸ دی در سعادتاباد میگوید که به جز مسجد میدان کاج، دستکم «یک پایگاه بسیج و مسجد دیگر در بلوار سعادتاباد نرسیده به نیایش هم آتش گرفته بود و شیشه تمام بانکها شکسته بود.» این مخاطب بیبیسی فارسی که اکنون بیرون از ایران است، گفت: «سطح خشونت بسیار بالاتر از میزان آن در اعتراضات ۱۴۰۱، ۹۸ و ۹۶ بود. یعنی اگر بخواهیم از ۱۰ نمره بدیم آنها نزدیک ۲ و امسال در حد ۹ و ۱۰ بود. ماموران تیر میزدند ولی مردم دیگر نمیترسیدند و حملهور میشدند سمتشان. تنها چیزی که باعث میشد عقب بروند گاز اشکآور زیادی بود که میزدند و آدمها نه میتوانستن ببینند و نه میتوانستند نفس بکشند. آن موقع ماموران کسانی که از جمعیت جدا افتاده بودند را میزدند و دستگیر میکردند، فقط مردها را.»
هشدار عفو بینالملل نسبت به «پنهان کردن کشتار معترضان با قطع اینترنت» در ایران
سازمان «عفو بینالملل» در یک بیانیه میگوید که در حال بررسی گزارشهایی است که نشان میدهد نیروهای امنیتی در ایران پس از قطع اینترنت، استفاده غیرقانونی از نیروی مرگبار علیه معترضان را تشدید کرده است و باعث کشته شدن و مجروح شدن تعداد بیشتری از معترضان شده است.
بیش از ۲۴ ساعت از قطع اینترنت در ایران میگذرد.
ربکا وایت، محقق سازمان عفو بینالملل میگوید: «مقامات ایرانی بار دیگر عمدی دسترسی به اینترنت را در داخل ایران مسدود کردند تا میزان واقعی نقض شدید حقوق بشر و جنایاتشان را که برای سرکوب بزرگترین اعتراضات سراسری از زمان قیام زن زندگی آزادی در سال ۲۰۲۲ را پنهان کنند.»
او گفت: «قطعی گسترده اینترنت، به منزله نقض جدی حقوق بشر است.»
این سازمان حقوق بشری به سابقه حکومت ایران در قطع اینترنت در زمان ناآرامیها و اعتراضات اشاره کرده است.
درخواست کمیته حمایت از روزنامهنگاران از حکومت ایران
کمیته حمایت از روزنامهنگاران (CPJ) از حکومت ایران خواست فوری دسترسی کامل به اینترنت را برقرار کند.
این نهاد تاکید کرد که قطع گسترده اینترنت در تهران و شهرهای دیگر، ادامه الگوی تکراری قطع ارتباطات در جریان اعتراضات و نقض آزادی بیان است.
۱۹ دی، معترضان در چیتگر تهران: «نه غزه، نه لبنان، جانم فدای ایران»
این تصاویر از راهپیمایی اعتراضی امشب ۱۹ دی ۱۴۰۴ در چیتگر تهران در کانال تلگرامی مملکته منتشر شده است. جمعیت شعار میدهند «نهغزه، نه لبنان، جانم فدای ایران.»
