نیما پورنیک روزنامه نگار در تهران

	جبهه متحد اصولگرایان که هوادار دولت و سرفهرستش، غلامعلی حدادعادل، رئیس کنونی مجلس است این شعار را برگزیده: همت چاره ساز است

از همین روست که احزاب و گروهها سعی می کنند هوادارانشان را نهایتاً در مجموعه های بسته ای مانند تالارها گردهم بیاورند تا قابل کنترل باشند و از طرفی برنامه ها تحت انضباط حزبی به انجام برسد.

از این گذشته چند سالی است گروههای سیاسی سعی کرده اند در هر انتخابات شعاری انتخاب کنند تا نسبت به رقیب جلوه بیشتری بیابند.

شعر همچنان پیشروتر از برنامه به نظر می رسد؛ احزاب شرکت کننده در انتخابات مجلس هشتم شورای اسلامی همچنان بر روحیه احساسی مردم ایران تکیه کرده اند.

البته این شیوه ای است که سالهاست صداوسیمای جمهوری اسلامی به کار می بندد و در گرماگرم انتخابات تمامی ترانه ها و سرودهای احساسی از "ای ایران" که سالها پیش مهدی خالقی ساخت و زمان کوتاهی پس از انقلاب سرود رسمی کشور شد تا ترانه یک شب مهتاب با شعر احمد شاملو و صدای فرهاد خواننده پاپ دهه پنجاه خورشیدی را پخش می کند.

اصلاح طلبان شعارهایی انتخاب کرده اند که در مجموع به صورت تلویحی نشانه ای است از اینکه کشور در شرایط خطرناکی قرار دارد و به مخا طب گوشزد می کنند که حکومت به سمت خودکامگی گام بر می دارد.

در مقابل، محمود احمدی نژاد رئیس جمهور ایران عملاً آن چنان شعار داده که چندان حرفی برای هواداران و بلکه منتقدانش در جناح اصولگرا باقی نگذاشته است، او با شعارهای اقتصادی و تکیه بر اینکه پول نفت را بر سر سفره مردم خواهد برد به ریاست جمهوری رسید.

با این پیشینه هواداران رئیس جمهور در مجلس که بیشتر آنها نامزد دوره آینده مجلس هم شده اند چندان حرفی برای گفتن ندارند جز اینکه از مردم بخواهند که صبر پیشه کنند و بنابر آنچه هواداران دولت تبلیغ می کنند، "همتی مانند رئیس جمهور داشته باشند".

جبهه متحد اصولگرایان که هوادار دولت و سرفهرستش، غلامعلی حدادعادل، رئیس کنونی مجلس است این شعار را برگزیده: "همت چاره ساز است".

این شعار، جمله ای از تصنیف حماسی "همپای جلودار" است که در اوائل جنگ ایران و عراق ساخته و پخش شد، هرچند محتوای آن به قیام فلسطینیان مربوط می شد اما ماندگار شدن آن در اذهان عمومی در زمانی بود که نیروهای ایرانی در سوم خرداد 1361 خرمشهر را از اشغال نیروهای عراقی آزاد کردند و این تصنیف بارها از رادیو و تلویزیون پخش شد.

حمید سبزواری به اینکه سروده اش شعار جبهه متحد اصولگرایان شده افتخار می کند

حسام الدین سراج که با ساختن و خواندن این تصنیف روی شعری از حمید سبزواری به شهرت رسید، در دو دوره گذشته انتخابات ریاست جمهوری از اکبر هاشمی رفسنجانی و محمد خاتمی حمایت کرده و عملاً در گروه هنرمندان منتقد دولت و اصولگرایان قرار می گیرد.

او چندی پیش در برنامه بامدادی تلویزیون از رفتار صداوسیما در قبال موسیقی انتقادات تند و تیزی کرد و وضعیت نابسامان موسیقی ایران را ناشی از نگاه روحانیان به این هنر دانست، او پیشنهاد جسورانه ای هم کرد؛ اینکه روحانیان در حوزه های علمیه موسیقی فرابگیرند تا از بنیان با آن مخالف نباشند.

هر قدر حسام الدین سراج از اصولگرایان دور است، حمید سبزواری سراینده تصنیف "همپای جلودار" به آنان نزدیک است.

حمید سبزواری به اینکه سروده اش شعار جبهه متحد اصولگرایان شده افتخار می کند و گفته است: "تشکیل جبهه متحد اصولگرایان باعث افتخار من است چون این جبهه جهت خود را حرکت در راه آرمان اسلام، انقلاب و امام و رهبری قرار داده است".

مدرس در مجلس هشتم

در مقابل این جبهه، ائتلاف فراگیر اصولگرایان قرار دارد که جناح منتقد دولت محمود احمدی نژاد را در انتخابات نمایندگی می کند.

منتقدان اصولگرای آقای احمدی نژاد در واقع همان انتقادات اقتصادی را مطرح می کنند که اصلاح طلبان عنوان کرده اند اما بر خلاف اصلاح طلبان، به نظر نمی رسد چندان به آزادیهای اجتماعی و سیاسی و حضور مطبوعات دگراندیش معتقد باشند.

این ائتلاف با هدف انتقاد از رئیس جمهور و شاید زمینه چینی برای رقابت یکی از سران ائتلاف با او در انتخابات ریاست جمهوری بعدی شکل گرفته و دو شعاری که برای انتخابات برگزیده نیز هیچکدام شعر نیستند.

علی دورانی دبیر اجرایی ائتلاف اصولگرایان به خبرگزاری دانشجویان ایران گفته که شعارهای ائتلاف با تکیه بر دیدگاه آیت الله خمینی، بنیانگذار جمهوری اسلامی درباره مجلس انتخاب شده است: "مردم، مجلس، مدرس" و "مجلس هشتم، مجلس سرنوشت ملی".

به نظر می رسد تأکید بر سیدحسن مدرس نماینده روحانی مجلس شورای ملی در اواخردوره قاجار و اوائل سلطنت پهلوی بیشتر از آنکه روحانی بودن این شخصیت تاریخی را در نظر داشته باشد، منتقد بودن او را مورد توجه قرار داده است.

سیدحسن مدرس مخالف سرسخت رضاشاه بود و عاقبت زندانی و تبعید و کشته شد.

با این حال، سخنگویان ائتلاف اصولگرایان توضیح نداده اند که شرایط کنونی ایران چه شباهتی به دوره رضاشاه پهلوی دارد.

اصلاح طلبان، اعتراض و کنایه

ائتلاف اصلاح طلبان که مجموعه ای پراکنده از نامزدهای باقیمانده از ردصلاحیتهای شورای نگهبان است، عبارتی از تصنیف حماسی "رزم مشترک" را به عنوان شعار انتخاباتی برگزیده که پرویز مشکاتیان در زمان انقلاب ساخت و محمدرضا شجریان آن را خواند: "همراه شو عزیز".

ارجاع اصلاح طلبان به دوران انقلاب شاید نتیجه این باشد که شعارهای اصلاح طلبانه محمد خاتمی در خرداد ۷۶ مبنی بر شکل دادن به جامعه مدنی و ایجاد فضای باز سیاسی دیگر کارآیی چندانی ندارد و آنچه باقی مانده، احساسات به جا مانده وطندوستانه هواداران اصلاحات است که می تواند در راهیابی شان به مجلس گره گشا باشد.

حزب اعتماد ملی که اعضایش پرشمارترین اصلاح طلبان به در رفته از ردصلاحیتها و رهبر معنوی شان مهدی کروبی است، مصرعی از شعر فردوسی، شاعر ملی ایران را به عنوان شعار بر گزیده اند: "چو ایران نباشد تن من مباد".

به نظر می رسد هر دو جناح اصلاح طلب و اصولگرا سعی کرده اند به جنبه های احساسی و حماسی و ملی بپردازند و در شعارهایشان چندان اثری از اندیشه های اسلامی و آیات قرآنی که در دو دهه قبل به گونه ضرب المثل درآمده بود، نیست.