مهرداد فرهمند

	اظهارات کروبی علیه جبهه مشارکت استقبال روزنامه کیهان را به همراه داشت

در آستانه ثبت نام داوطلبان انتخابات مجلس شورای اسلامی ایران، جورج بوش رئیس جمهور آمریکا در سخنرانی هفتگی اش گفت که از دموکراتها و اصلاح طلبان "از بیروت تا بغداد و از دمشق تا تهران" حمایت می کند.

در پی او، آیت الله خامنه ای رهبر ایران نیز در سخنرانی اش حمایت آمریکا از هر دسته ای در ایران را "ننگ" خواند و گفت: "هم مردم و هم آن دسته ای که رئیس جمهور آمریکا از آن اعلام حمایت کرده است باید فکر کنند که چرا آمریکا می خواهد از آن دسته حمایت کند و آن دسته چه نقصی داشته که آمریکا را به فکر حمایت از آن انداخته است".

آیت الله خامنه ای در ادامه سخنانش با صراحت بیشتری مقصود خود را از کسانی که آنان را "مزدوران، نوکران و افرادی که در خدمت دشمن هستند" خواند مشخص کرد: "نظام اسلامی همواره بر برگزاری انتخابات اصرار دارد و حتی در چهار سال قبل که عده ای با راه انداختن یک نمایش و بازی قصد تعطیلی انتخابات را داشتند، با لطف خداوند و ایستادگی مردم نتوانستند انتخابات را تعطیل کنند".

اشاره رهبر جمهوری اسلامی به نمایندگان اصلاح طلبان دوره ششم مجلس است که در اعتراض به رد صلاحیتشان از جانب شورای نگهبان که مانع از راهیابی دوباره آنان به مجلس شد، دست به استعفا از نمایندگی، تحصن و اعتصاب زدند.

امسال، در جریان ثبت نام داوطلبان انتخابات مجلس، اصلاح طلبانی که برای ثبت نام به فرمانداریها مراجعه می کردند مورد این پرسش خبرنگاران قرار می گرفتند که در قبال اظهارات رئیس جمهور آمریکا، حاکی از حمایت از اصلاح طلبان ایران، چه موضعی دارند.

پاسخ این پرسش نیز چیزی جز موضعگیری در مقابل این اظهارات و دوری جستن از کسانی که منظور نظر جورج بوش هستند نمی توانست باشد.

داوطلبانی که در جناح مقابل اصلاح طلبان قرار داشتند نیز چه مورد سؤال قرار می گرفتند و چه نمی گرفتند، ترجیع بند سخنانشان استفاده از اظهارات رئیس جمهور آمریکا برای حمله به اصلاح طلبان و بیان این شعار بود که با در نظر گرفتن واکنش رهبر ایران، مردم به اصلاح طلبان رأی نخواهند داد.

بدین ترتیب، جورج بوش بار دیگر با اعلام حمایت از اصلاح طلبان، در واقع بر مشکلات کسانی افزود که خود داعیه پشتیبانی از آنان را دارد.

رأی مردم به نامزدهای مورد حمایت کروبی می تواند نشان دهد که رأی دهندگان ایرانی تا چه حد با الگویی که وی از اصلاح طلبی دارد موافقند

پیشتر نیز اصلاح طلبان ایرانی بارها نسبت به اقدامات یا اظهاراتی که از جانب آمریکا در حمایت از آنان بیان می شد ابراز نارضایتی کرده و به دولتمردان آمریکایی اعلام کرده بودند که تنها نتیجه چنین "حمایتهایی"، دادن دستمایه ای تازه به حکومت ایران برای اعمال فشار بر آنان و متهم کردنشان به "مزدوری دشمن" است.

اما به نظر می رسد که دولتمردان ایالات متحده در راستای سیاست خود مبنی بر گسترش آنچه دموکراسی در خاورمیانه می دانند و همچنین تغییر دادن حکومتهایی که از دید آنها یاغی هستند، ناگزیرند در حرف و عمل و از لحاظ حفظ وجهه بین المللی هم که شده، دست به موضعگیریهایی بزنند که به هر حال می تواند زیانهایی برای کسانی که دم از حمایتشان می زنند داشته باشد.

اصلاح طلبان ایرانی برای اینکه بتوانند بخش قابل توجهی از کرسیهای قانونگذاری را از آن خود کرده، زمینه بازگشت به قدرت را فراهم کنند، بار دیگر با سد نظارت استصوابی شورای نگهبان مواجهند.

اصل مهمی که شورای نگهبان در تشخیص صلاحیت داوطلبان در نظر می گیرد، اعتقاد و پایبندی به ولایت فقیه به عنوان یکی از ارکان قانون اساسی ایران است.

در شرایطی که "ولی فقیه" ایران آشکارا علیه کسانی موضع می گیرد که در انتخابات چهار سال پیش دست به اقدامات اعتراضی زدند و اکنون هم مورد حمایت هرچند لفظی دولتی قرار دارند که وی آن را بزرگترین دشمن ایران و اسلام می داند، شورای نگهبان برای اینکه شمار زیادی از اصلاح طلبان را واجد شرایط پایبندی به ولایت فقیه نشناسد با زحمت چندانی روبرو نیست.

در حرکت اعتراضی چهار سال پیش نمایندگان اصلاح طلب که آیت الله خامنه ای آن را "نمایش و بازی" خوانده، جبهه مشارکت که عمده ترین تشکل اصلاح طلب در آن زمان به شمار می رفت، سازماندهنده اصلی بود.

آیت الله خامنه ای از گروههای سیاسی خواسته است مرز خود را با کسانی که وی مزدوران دشمن خوانده مشخص کنند و شاید تصادفی نیست که پس از این اظهارات، ارگان حزب اعتمادملی گفتگوی مفصلی با مهدی کروبی، دبیرکل این حزب را منتشر می کند که وی در آن به انتقاد از جبهه مشارکت و همسویان آن پرداخته و ناکامیهای اصلاح طلبان را گناه آنان قلمداد کرده است.

اظهارات انتقادی آقای کروبی که در دوره اصلاح طلبان ریاست مجلس را به عهده داشت، استقبال روزنامه کیهان را به دنبال داشته که ارگان لایه افراطی تر طیف اصولگرایان شناخته می شود.

بدین ترتیب، اظهارات جورج بوش به میزانی برای صف بندی میان اصلاح طلبان تبدیل شده و این گمان را ایجاد کرده که در نهایت، تنها بخشی از اصلاح طلبان امکان ورود به رقابتهای انتخاباتی را خواهند داشت که حتی در زمانی که قدرت اجرائی کشور در دست اصلاح طلبان بود، از مشارکت در اقداماتی که تحول عمده ای در فضا و ساختار سیاسی ایران به همراه داشته باشد خودداری می کردند و "خطوط قرمز" نظام را رعایت می کردند.

مهدی کروبی، چهره شاخص این بخش از اصلاح طلبان، در انتخابات دور ششم مجلس آرای بسیار کمتری نسبت به اصلاح طلبانی کسب کرد که وی اکنون آنان را در ناکامی جریان اصلاحات مقصر می داند.

هرچند او خود در انتخابات این دوره مجلس شرکت ندارد اما رأی مردم به نامزدهای مورد حمایت وی، می تواند نشان دهد که رأی دهندگان ایرانی تا چه حد با الگویی که وی از اصلاح طلبی دارد موافقند.