BBCPersian.com
  • راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
به روز شده: 11:14 گرينويچ - سه شنبه 06 فوريه 2007 - 17 بهمن 1385
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيدصفحه بدون عکس
مقابله عربستان سعودی با ايران در منطقه
احمدی نژاد و ملک عبدالله
احمدی نژاد و ملک عبدالله: پادشاه سعودی به ايرانيان توصيه کرده از محدوديتهای خود آگاه باشند
روزنامه آمريکايی نيويورک تايمز در شماره روز سه شنبه، 6 فوريه، مقاله ای را به نقش ايران و عربستان سعودی در منطقه اختصاص داده است.

در اين مقاله که با عنوان "رويارويی سعودی و ايران در منطقه" و به قلم مايکل اسلکمن و حسن فتاح منتشر شده آمده است که در برابر چشم انداز سه جنگ داخلی در خاورميانه و آمادگی ايران برای سود بردن از همه آنها، عربستان سعودی ديپلماسی پشت پرده و آماده به چک کشيدن را کنار گذاشته و نقشی محوری و تهاجمی تر را در شکل دادن به رقابت های منطقه ای بر عهده گرفته است.

نيويورک تايمز يادآور می شود که روز سه شنبه، 6 فوريه، رهبران جناح های فلسطينی فتح و حماس برای مذاکره پيرامون کاهش خونريزی و تشکيل دولت وحدت ملی به مکه می روند و پاييز گذشته هم مقامات ارشد سعودی با رهبران اسرائيل مذاکرات محرمانه ای را در مورد نحوه تشکيل کشور مستقل فلسطينی انجام دادند.

اين روزنامه می نويسد که عربستان سعودی در ماه های اخير به طور علنی بيشتر به امور عراق پرداخته و حمايت خود را از دولت به رهبر سنيان در لبنان افزايش داده است و به نقل از ديپلمات ها و کارشناسان منطقه می افزايد که اقدامات اخير سعودی در منطقه به صورت نوعی ضد حمله در برابر تلاش های ايران برای تبديل خود به يک ابرقدرت منطقه ای صورت می گيرد در حاليکه برخی ناظران اظهار می دارند که هدف عربستان سعودی از تعهد اخير اين کشور برای تعديل روند تغييرات بهای نفت عمدتا تضعيف اقتصاد ايران بوده است، اتهامی که رسما تکذيب هم نشده اند.

نيويورک تايمز می افزايد که دولت جورج بوش، رييس جمهوری آمريکا، مشوق عربستان سعودی در تحرکات اخير منطقه ای اين کشور بوده و هدف از اين اقدام تشکيل اتحادی از دولت های سنی عرب، شامل عربستان سعودی، اردن، لبنان و مصر در کنار دولت فلسطينی به رهبری جنبش فتح همراه با اسرائيل در مخالفت با ايران و سوريه و گروه های تندرو تحت حمايت آنهاست.

 اقدامات اخير سعودی در منطقه به صورت نوعی ضد حمله در برابر تلاش های ايران برای تبديل خود به يک ابرقدرت منطقه ای صورت می گيرد در حاليکه برخی ناظران اظهار می دارند که هدف عربستان سعودی از تعهد اخير اين کشور برای تعديل روند تغييرات بهای نفت عمدتا تضعيف اقتصاد ايران بوده است
نيويورک تايمز

اين روزنامه می نويسد که اقدامات سعودی با همکاری متحدان سنتی آن کشور در خليج فارس همراه با مصر و اردن صورت گرفته اما در عين حال نمايانگر واکنش نسبت به تحولات عميق در منطقه به خصوص سرنگونی رژيم صدام حسين و انتقال قدرت در عراق از مسلمانان سنی به شيعيان است و در عين حال، سابقه اين همکاری به سال های گذشته و کاهش تدريجی نفوذ مصر در جهان عرب و نابودی جنبش پان عربی می رسد.

نيويورک تايمز از قول رييس کميته امور خارجی پارلمان کويت، نقل می کند که دولت سعودی احساس کرد که نقش ايران در منطقه به خصوص در عراق، فلسطين و لبنان رو به افزايش است و اين روند نقش منطقه ای سعودی را تضعيف می کند بنابراين در حاليکه رهبران عربستان معمولا مانورهای پشت صحنه را ترجيح می دهند، اخيرا به طرزی بارز به فعاليت آشکار روی آورده اند.

رهبری از روی ضرورت

اين روزنامه همچنين به نقل از جمال عبدالجواد، کارشناس يک مرکز مطالعاتی در قاهره، می نويسد که "عربستان نه از روی دلخواه، بلکه به ضرورت شرايط ناگزير به ايفای نقش رهبری شده است زيرا در منطقه نوعی خلا رهبری بروز کرده و رهبران عربستان بايد برای پر کردن اين خلا پيشگام شوند، در غير اينصورت ايران چنين خواهد کرد."

نيويورک تايمز در ادامه می نويسد که ايالات متحده، که مشوق سعودی ها در تقبل اين نقش است، از افزايش نفوذ ايران در عراق و لبنان و در دولت به رهبری حماس در فلسطين احساس خطر می کند اما در عين حال، دولت های عربستان و آمريکا، با وجود اشتراک در اهداف کلی، در مورد بازيگران در تعارض های منطقه ای اختلاف نظر دارند و به عنوان مثال، در حاليکه دولت بوش خشونت های عراق را به شکل درگيری بين متحدان اين کشور و تروريست ها تلقی می کند، سعودی ها آن را به صورت رو در رويی سنی و شيعه می بينند و در حاليکه عربستان در نظر دارد حماس را از ايران دور کند و به دامن اعراب بازگرداند، آمريکا حماس را يک سازمان تروريستی می داند.

نيويورک تايمز می افزايد که در عين حال، هم آمريکا و هم عربستان سعودی اعتقاد دارند که يکی از راه های مهم برای متوقف کردن پيشروی ايران و فرونشاندن آتش های منطقه، حل و فصل بحران فلسطين يا لااقل تظاهر به چنين اقدامی است.

 عربستان نه از روی دلخواه، بلکه به ضرورت شرايط ناگزير به ايفای نقش رهبری شده است زيرا در منطقه نوعی خلا رهبری بروز کرده و رهبران عربستان بايد برای پر کردن اين خلا پيشگام شوند، در غير اينصورت ايران چنين خواهد کرد
جمال عبدالجواد، کارشناس مرکز مطالعات در قاهره

نويسندگان مقاله می نويسند که در ظاهر، هدف عربستان سعودی در خنثی کردن تلاش های ايران حاکی از رقابت بين دو فرقه شيعه، به رهبری ايران، و سنی، به رهبری عربستان است زيرا ايران تنها کشوری است که مذهبيون شيعه رهبری آن را در دست دارند در حاليکه اعتبار پادشاهان سعودی حاصل موقعيت آنان به عنوان متوليان اماکن متبرکه در مکه و مدينه است.

به نوشته نيويورک تايمز برخی از منتقدان رهبران سعودی آنان را متهم کرده اند که با برانگيختن تنش های فرقه ای در صدد کاستن از حمايت مردمی از ايران و حزب الله لبنان است، و می افزايد که گرچه سعودی ها اين اتهام را رد می کنند، اما شواهدی برای قبول آن در دست است.

اين نشريه می نويسد که از قول ملک عبدالله، پادشاه سعودی، در مصاحبه ای با روزنامه السياسه چاپ آن کشور در مورد شايعات تلاش شيعيان برای جلب پيروان سنت نقل شده که "ما اين مساله را در دست بررسی داريم و از تبليغات دينی شيعيان و دامنه آن آگاهيم اما اکثريت مردم اعتقاد خود را کنار نخواهند گذاشت و سرانجام، تصميم اکثريت مسلمانان است که ارزش دارد و به نظر نمی رسد که ساير آيين ها قادر به نفوذ در ميان اکثريت سنی يا تضعيف اقتدار تاريخی آنان باشند."

نيويورک تايمز يادآور می شود که مقامات ايرانی گزارش تبليغات شيعی در ميان سنيان را به عنوان شايعاتی با هدف ايجاد تنش فرقه ای رد کردند.

'تهديد شيعی'

اين روزنامه می افزايد که جدای از موضوع تفاوت های فرقه ای، مبارزه اصلی بر سر قدرت سياسی، منافع ملی و حفظ وضعيت موجود در جريان است و عربستان سعودی و متحدان اين کشور افزايش قدرت ايران و قدرت گيری شيعيان را تهديدی برای اقتدار و امنيت خود محسوب می کنند و نگرانی خود را از پافشاری ايران در ادامه برنامه های هسته ای اين کشور و نگرانی از افزايش محبوبيت شبه نظاميان شيعه حزب الله آشکار ساخته اند.

نيويورک تايمز می نويسد که تغيير موضع سعودی از تابستان گذشته و ناکامی اسرائيل در نابودی حزب الله در لبنان آغاز شد که مقامات کشورهای منطقه را تکان داد و می افزايد که پادشاه سعودی در مصاحبه با السياسه به رهبران ايران توصيه کرد که "از محدوديت های خود آگاه باشند."

نويسندگان مقاله از قول تحليلگران منطقه می نويسد که واقعه ديگری که سعودی ها را تکان داد شکست حزب جمهوريخواه در انتخابات اخير کنگره در آمريکا بود که برخی از سياستمداران منطقه از آن چنين برداشت کردند که ممکن است اين تحول باعث خروج سريع نيروهای آمريکايی از عراق و خالی گذاشتن عرصه برای ايرانيان باشد.

 ما از تبليغات دينی شيعيان و دامنه آن آگاهيم اما اکثريت مردم اعتقاد خود را کنار نخواهند گذاشت و سرانجام، تصميم اکثريت مسلمانان است که ارزش دارد و به نظر نمی رسد که ساير آيين ها قادر به نفوذ در ميان اکثريت سنی يا تضعيف اقتدار تاريخی آنان باشند
ملک عبدالله پادشاه سعودی

نيويورک تايمز در ادامه می افزايد که در ماه ژانويه، دولت سعودی مذاکراتی را با ايران با هدف خاتمه دادن به بن بست سياسی در لبنان انجام داد و پس از آن، ملک عبدالله به گونه ای غيرمترقبه با رهبران حزب الله ديدار کرد در حاليکه در ماه های اخير، عربستان سعودی ميزبان جلسات متعدد رهبران شيعه و سنی و به اصطلاح رهبران ميانه رو مسلمان بوده احتمالا با اين هدف که بر وظيفه خود به عنوان نگهبان اماکن متبرکه اسلامی تاکيد نهد.

اين روزنامه می نويسد که جلسه بعدی رهبران اتحاديه عرب در رياض، پايتخت عربستان، برگزار می شود و مقامات سعودی اميدوارند که در جريان آن، روابط خود با رييس جمهوری سوريه را، که در سخنانی در تابستان گذشته به پادشاه سعودی و رييس جمهوری توهين کرد، هموار سازد زيرا به اعتقاد رهبران سعودی، انزوای سوريه باعث نزديکی آن کشور به ايران شده و اين تحول نوعی سرپل نفوذی در جهان عرب را در اختيار ايران قرار داده است.

نيويورک تايمز می افزايد که گرايش رهبران سعودی به اتخاذ موضعی علنی در قبال ايران منعکس کننده واقعيات اخير منطقه نيز هست زيرا جهان عرب بر سر يک برنامه اجتماعی، سياسی و اقتصادی واحد اتفاق نظر ندارد و مرکز سنتی تاثير گذاری در ميان اعراب از قاهره به کشورهای نفت خيز خليج فارس تغيير مکان داده است.

اين روزنامه در خاتمه به مصاحبه اخير ملک عبدالله اشاره می کند که ضمن ابراز تاسف از ناکامی اعراب در اتحاد بين خود، به تلاش ايران برای بهره برداری از ناتوانی آنان در حل مشکلات خود اشاره کرده و گفته است "ما نمی خواهيم سايرين اهداف ما را به بازی بگيرند، از آنها بهره ببرند و نيرو بگيرند، ما نمی خواهيم ساير کشورها از هدف های ما برای تقويت موضع خود در تعارضات جهانی بهر برداری کنند."

اخبار روز
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيدصفحه بدون عکس
BBC Copyright Logo بالا ^^
صفحه نخست|جهان|ايران|افغانستان|تاجيکستان|ورزش|دانش و فن|اقتصاد و بازرگانی|فرهنگ و هنر|ویدیو
روز هفتم|نگاه ژرف|صدای شما|آموزش انگليسی
BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران