BBCPersian.com
  • راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
به روز شده: 16:54 گرينويچ - شنبه 06 مه 2006
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيدصفحه بدون عکس
دور تازه برخورد با دگرانديشان؛ چگونه، چرا و با کدام هزينه؟

رامين جهانبگلو
خبرگزاری فارس با انتشار اين عکس، به نقل از پايگاه اينترنتی سرويس اخبار فدرال آمريكا گزارش داده رامين جهانبگلو در 6 نوامبر سال 2001 به عنوان نماينده رسمی سازمان دولتی "صندوق ملی برای دمكراسی" در نشستی در مركز "وودرو ويلسون" در واشنگتن شركت داشته و به همين دليل، در استخدام دولت آمريکا بوده است
غلامحسين محسنی اژه ای، وزير اطلاعات جمهوری اسلامی گفته است رامين جهانبگلو به جرم ارتباط با عوامل بيگانه توسط دستگاه قضايی بازداشت شده و برای تحقيق در اختيار وزارت اطلاعات قرار گرفته است.

رامين جهانبگلو، نويسنده و پژوهشگر عرصه فلسفه، بيش از يک هفته پيش بدون آنکه اتهاماتش اعلام شود، بازداشت شد.

وزير اطلاعات روز شنبه، 16 ارديبهشت به خبرنگاران گفت پس از انجام تحقيقات از رامين جهانبگلو، اطلاعات لازم در خصوص اتهام وی در اختيار خبرنگاران قرار خواهد گرفت.

غلامحسين محسنی اژه ای، جزييات بيشتری از اتهاماتی که متوجه رامين جهانبگلو، از چهره های شاخص ايران در حوزه انديشه و فلسفه در سال های اخير شده، ارايه نکرده است و تنها به ذکر اين اتهام کلی بسنده کرده که وی با عوامل بيگانه در ارتباط بوده است.

بحث ارتباط به بيگانگان، از جمله اتهامات رايج در سال های اخير بوده است و بسياری از فعالان سياسی، دانشجويان، روزنامه نگاران و حتی حقوقدانان و وکلای مدافع در کنار اتهاماتی از قبيل تشويش اذهان عمومی، نشر اکاذيب، توهين به مقدسات و نظام و اقدام عليه نظام به چنين جرمی نيز متهم شده اند، بدون آنکه چنين اتهامی، به طور قانونی و شفاف تعريف شده باشد.

در سال های اخير، مجادلات جناحی و جنگ قدرت، يکی از دلايل گشودن پرونده های جنجالی محسوب می شد، اما اکنون که محافظه کاران قدرت را به طور يکپارچه در دست گرفته اند، بازداشت روشنفکرانی که به طور مستقيم هم درگير حوزه قدرت نبوده اند، سوالات و ابهامات تازه ای را پديد آورده است

مبنای وارد ساختن چنين اتهامی می تواند ريشه در اين ديدگاه غالب بر بخش عمده ای از رهبران جمهوری اسلامی داشته باشد که بيگانگان به عنوان دشمنان نظام اسلامی، در صدد هستند با به کار گرفتن عوامل خود در داخل ايران، نظام موجود را سرنگون سازند.

بر اساس چنين باوری بوده است که نه تنها بسياری از روشنفکران، نويسندگان و دگرانديشانی مستقل از حاکميت، بلکه حتی طيفی از نيروهای اصلاح طلب درون حاکميت نيز به طور متناوب و بدون ارايه اسناد و مدارک متقن، به دليل بيان ديدگاه ها و نظرات خود، مرتبط با بيگانگان، جاسوس و عامل نفوذی دشمن قلمداد شده اند.

از سوی ديگر، نحوه بازداشت و متهم سازی بازداشت شدگان نيز مسيری يکسان و مشابه داشته است. اغلب کسانی که به داشتن ارتباط با بيگانگان متهم شده اند، ابتدا بدون وارد شدن هيچ اتهامی بازداشت شده اند و تنها پس از گذشت زمان و انجام بازجويی های مختلف، کلياتی درباره اتهامات و دلايل بازداشت اعلام شده است.

چنين روندی را می توان در پرونده های مختلف، نظير پرونده نظرسنجی، سيامک پورزند، زهرا کاظمی، عبدالفتاح سلطانی و اکنون رامين جهانبگلو به روشنی مشاهده کرد.

بحث ارتباط به بيگانگان، از جمله اتهامات رايج در سال های اخير بوده است و بسياری از فعالان سياسی، دانشجويان، روزنامه نگاران و حتی حقوقدانان و وکلای مدافع در کنار اتهاماتی از قبيل تشويش اذهان عمومی، نشر اکاذيب، توهين به مقدسات و نظام و اقدام عليه نظام به چنين جرمی نيز متهم شده اند، بدون آنکه چنين اتهامی، به طور قانونی و شفاف تعريف شده باشد

در اين ميان، تشابه ديگری نيز به چشم می خورد. معمولا پس از هر بازداشت يا اندکی قبل از آن، رسانه های نزديک به جناح محافظه کار، دستگاه قضايی و يا وزارت اطلاعات، مطالبی را منتشر می کنند تا به نوعی افکار عمومی را آماده سازند که صحت اتهامات وارده را بپذيرد.

در نمونه تازه ای از اين نوع اقدامات، خبرگزاری فارس گزارش داده که رامين جهانبگلو به دليل حضور در کنفرانسی علمی در سال 2001 در آمريکا، در استخدام دولت اين کشور بوده است.

با وجود اين و به رغم چنين اقداماتی، تا کنون در هيچ يک از اين پرونده های جنجالی، مدرکی که اتهامات وارده را اثبات کند، به دست نيامده و متهمان در نهايت و پس از گذراندن روزهايی دشوار در زندان، آزاد شده اند.

با اين حال، جمهوری اسلامی هزينه های چنين برخوردهايی را چه در داخل کشور و چه در سطح بين المللی پرداخت کرده است.

اکنون نيز، به دنبال بازداشت چهره ای دانشگاهی که دارای تابعيت کانادايی نيز هست، موج تازه ای در محکوميت آنچه نقض حقوق بشر در جمهوری اسلامی خوانده می شود به راه افتاده است.

معمولا پس از هر بازداشت يا اندکی قبل از آن، رسانه های نزديک به جناح محافظه کار، دستگاه قضايی و يا وزارت اطلاعات، مطالبی را منتشر می کنند تا به نوعی افکار عمومی را آماده سازند که صحت اتهامات وارده را بپذيرد

دولت کانادا نسبت به دستگيری رامين جهانبگلو ابراز نگرانی کرده و گفته که اين موضوع را با مقامات ايران در ميان گذاشته و ان را پيگيری می کند.

از سوی ديگر، نهادهای مدافع حقوق بشر نيز بازداشت آقای جهانبگلو را مورد انتقاد قرار داده اند.

گزارشگران بدون مرز، روز شنبه با انتشار بيانيه ای ضمن ابراز نگرانی از بازداشت رامين جهانبگلو، اين اقدام را سرآغاز موج ديگری از بازداشت روزنامه نگاران در ايران دانسته است.

پيشتر نيز، سازمان ديده بان حقوق بشر ضمن محکوم کردن بازداشت آقای جهانبگلو، خواستار آزادی سريع وی شده بود.

همه اين اتفاقات در شرايطی انجام می گيرد که در سال های اخير اروپا و آمريکا همواره جمهوری اسلامی را به نقض گسترده حقوق بشر متهم می کنند و چنين موضوعی را در کنار ديگر نگرانی های خود از اقدامات و رفتار جمهوری اسلامی در زمينه های مختلف از برنامه های هسته ای گرفته تا موضع گيری در برابر روند صلح خاورميانه قرار می دهند.

در سال های اخير، مجادلات جناحی و جنگ قدرت، يکی از دلايل گشودن پرونده های جنجالی محسوب می شد، اما اکنون که محافظه کاران قدرت را به طور يکپارچه در دست گرفته اند، بازداشت روشنفکرانی که به طور مستقيم هم درگير حوزه قدرت نبوده اند، سوالات و ابهامات تازه ای را پديد آورده است.

شايد روند حوادث بعدی بتواند به اين سوال پاسخ دهد که محافظه کاران حاکم چرا درست در اوج مباحث مربوط به پرونده هسته ای و در شرايطی که منتقدان بيرون از قدرت بر ضرورت آشتی ملی و تجديد نظر حاکميت در ديدگاه های خود تاکيد می کنند، موج تازه برخورد با روشنفکران و دگرانديشان را به راه انداخته اند.

رامين جهانبگلوتحليل
حقوق بشر، زمزمه ای گم شده در هياهوی هسته ای؟
اکبر گنجی مشهورترين زندانی سياسی ايرانحقوق بشر
ديده بان حقوق بشر: گزارش کارنامه 2005 ايران
پرچمهای اتحاديه اروپاتيرگی روابط ايران و اروپا
انتقاد اتحاديه اروپا از وضعيت حقوق بشر در جمهوری اسلامی
شمع روشن اميد نشانه عفو بين المللايران و عفو بين الملل
افق تحولی پيدا نيست - ايران در گزارش سالانه عفو بين الملل
نشان سلطنتی وزارت خارجه بريتانياگزارش دولت بريتانيا
'وضع حقوق بشر در ايران بهبود نيافته و در مواردی بدتر شده است'
مطالب مرتبط
اخبار روز
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيدصفحه بدون عکس
BBC Copyright Logo بالا ^^
صفحه نخست|جهان|ايران|افغانستان|تاجيکستان|ورزش|دانش و فن|اقتصاد و بازرگانی|فرهنگ و هنر|ویدیو
روز هفتم|نگاه ژرف|صدای شما|آموزش انگليسی
BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران