اتهاماتی که در ارتباط با فعاليت های هسته ای به ايران وارد می شود چيست ؟

غرب می تواند بر اين اساس که ايران برنامه غنی سازی اورانيوم خود را به مدت ۱۸ سال مخفی نگاه داشته بود و آژانس بين المللی انرژی اتمی را درجريان قرار نداده بود خواستار اعمال تحريم هايی عليه ايران شود.

پيمان منع تکثير هسته ای چيست؟

ايران می گويد برنامه هسته ای اش صلح آميز خواهد بود

اين پيمان، توافقی است که در سال ۱۹۶۸حاصل شد و بر اساس آن به کشورهای دارنده سلاح هسته ای در آن موقع، ( آمريکا، روسيه، چين، بريتانيا و فرانسه) اجازه داده شد که اين سلاح ها را نگاه دارند مشروط بر اين که اين تکنولوژی را در اختيار کشور ديگری قرار ندهند.

ولی طبق همين پيمان، به کشورها اجازه داده می شود که برای مصارف صلح آميز، البته تحت نظارت آژانس بين المللی انرژی اتمی، انرژی هسته ای توليد کنند.

کشورهای دارای نيروی هسته ای همچنين قول دادند در جهت خلع سلاح هسته ای کار کنند ولی اين کار واقعا صورت نگرفته است.

علاوه بر اين، برخی کشورهايی که قادر به توليد سلاح های هسته ای هستند مانند اسراييل، هند و پاکستان اين پيمان را امضاء نکرده اند بنابراين می توانند اين گونه سلاح ها را توليد کنند. کره شمالی نيز اکنون از اين پيمان خارج شده و می گويد دارای تسليحات هسته ای است.

به چه دليل غرب تا اين حد نگران برنامه هسته ای ايران است؟

کشورهای غربی از اين بيم دارند که ايران حتی اگر تصميم ساختن بمب هسته ای در حال حاضر را نداشته باشد، به طور پنهانی مصمم به دستيابی به دانش توليد بمب هسته ای است. و برای اين کار به يک برنامه هسته ای نيازمند است.

آمريکا و بعضی کشورهای غربی می گويند نمی توان به ايران اعتماد کرد. علاوه براين خاطر نشان می سازند که دادن اجازه به ايران برای غنی سازی اورانيوم ممکن است چراغ سبزی برای ساير کشورها باشد.

غرب همچنين از اين نگران است که بلند پروازی های هسته ای ايران ممکن است به بی ثباتی در منطقه منجر شود.

پی آمدهای احتمالی از سرگيری برنامه غنی سازی اورانيوم توسط ايران چه می تواند باشد؟

سه کشور آلمان، فرانسه و بريتانيا که با ايران درباره برنامه هسته ای اش گفتگوهايی انجام داده اند و نيز آمريکا، احتمالا از آژانس بين المللی انرژی اتمی خواستار ارجاع مسئله ايران به شورای امنيت سازان ملل متحد خواهند شد.

در آن زمان آژانس بين المللی انرژی اتمی می تواند از شورای امنيت بخواهد که به ايران بگويد درصورت پايان ندادن به غنی سازی اورانيوم تحريم هايی عليه اين کشور به اجرا در خواهد آمد.

اين که آيا شورای امنيت با اين درخواست موافقت خواهد کرد، معلوم نيست زبرا چين و روسيه که در شورای امنيت از حق وتو برخوردارند هر دو منافعی در ايران دارند. چين از ايران نفت خريداری می کند و روسيه هم درساختن يک نيروگاه هسته ای به ايران کمک می کند.

نگرانی هايی درباره يک بحران گسترده تر و احتمالا نظامی نيز ديده می شود. آمريکا علنا گفته است اجازه ساختن تسليحات هسته ای را به ايران نخواهد داد. پرزيدنت بوش می گويد علاقمند است اين مسئله از طريق ديپلماتيک حل شود ولی توسل به راه های ديگر را نيز منتفی ندانسته است.

برخی نشريات هم نوشته اند که اسراييل که درسال ۱۹۸۱ يک نيروگاه عراقی را بمباران کرد برنامه ريزی جهت حمله احتمالی به ايران را شروع کرده است. البته اين کشورمانند آمريکا می گويد اولويت با توسل به ديپلماسمی است.

چرا مذاکرات ايران با اتحاديه اروپا به نتيجه نرسيد؟

ايران پيشنهادهای اتحاديه اروپا برای برطرف کردن نگرانی های مرتبط با برنامه هسته ای اش را رد کرد.

از جمله پيشنهادهای اين بود که در صورتی که ايران به غنی سازی اورانيوم پايان دهد به اين کشور اجازه داده خواهد شد که برنامه هسته ای برای مصارف غير نظامی را دنبال کند.

مذاکرات برسراين بود که ايران تضمين دهد که برنامه هسته ای اش کاملا صلح آميز خواهد بود. و به اين منظورقرار شد يک رشته تضمين های منصفانه از جانب ايران داده شود.

دليل انجام مذاکرات اين بود که ايران فعاليت های خود در زمينه غنی سازی اورانيوم را از آژانس بين المللی انرژی هسته ای پنهان نگاه داشته بود. در نوامبر۲۰۰۴ هنگامی که ايران تهديد شد که اين موضوع به اطلاع شورای امنيت خواهد رسيد اين کشور با به حال تعليق درآوردن غنی سازی اورانيوم موافقت کرد و برای يافتن يک راه حل دراز مدت، گفتگو با کشورهای اروپايی را شروع کرد.

به نظرمی رسد که ديگر دليلی برای ادامه اين گفتگوها وجود ندارد اگر چه ايران می گويد با وجود از سرگيری برنامه غنی سازی اورانيوم، مايل به ادامه اين مذاکرات است.

دليل اهميت مسئله غنی سازی اورانيوم چيست؟

به موجب پيمان منع تکثير هسته ای هر کشوری می تواند تحت نظارت آژانس بين المللی انرژی اتمی در سطحی که برای توليد سوخت هسته ای لازم است به غنی سازی اورانيوم بپردازد. ولی بيشتر کشورها سوخت مورد نياز خود را تحت مقررات شديد، از معدود کشورهای توليد کننده اين سوخت خريداری می کنند.

مشکل اصلی در اين است که از همين تکنولوژی می توان برای غنی ساختن بيشتر اورانيوم به منظور ساختن تسليحات هسته ای استفاده کرد. اين نگرانی وجود دارد که ممکن است ايران بطور پنهانی يا تحت نظارت بازرسان، اين تکنولوژی را توسعه داده و سپس از پيمان منع تکثير هسته ای خارج شود و به طور آشکار به ساختن بمب اتمی بپردازد.

بچه دليل ايران می خواهد راسا به غنی کردن اورانيوم بپردازد؟

غنی کردن اورانيوم برای توليد سوخت جهت يک نيروگاه انرژی هسته ای است. ايران می گويد چون نمی تواند به عرضه کنندگان خارجی اعتماد کند می خواهد بتواند اين روند را خود، انجام دهد و می گويد ممکن است عرضه کنندگان سوخت مورد نياز، تحت نفوذ آمريکا قرار داشته باشند.

چرا ايران می خواهد يک برنامه انرژی هسته ای داشته باشد؟

با وجود ذخاير عظيم نفت و گاز، ايران می گويد می خواهد منابع مختلفی برای توليد انرژی داشته باشد و حق توليد انرژی هسته ای را دارد. ايران خاطر نشان می سازد که برنامه هسته ای اصلی ايران در دوره رژيم سابق ايران شروع شده بود.

به چه دليل ايران درحال ساختن نيروگاه هسته ای آب سنگين است؟

در غرب نگرانی هايی در اين باره ديده می شود. راکتورآب سنگين قادر به تهيه پلوتونيوم است که برای انفجارهای هسته ای می توان بجای اورانيوم غنی شده درحد بالا، از آن استفاده کرد. فرانسه ، آلمان و بريتانيا پيشنهاد کرده اند که درساختن راکتور متفاوتی، به ايران کمک کنند.
ايران گفته است که راکتور آب سنگين صرفا بخشی از کل برنامه انرژی هسته ای اين کشور است.

آيا ايران قصد ساختن تسليحات هسته ای را دارد؟

ايران می گويد سياستش غنی سازی است ولی نه برای ساخت تسليحات هسته ای. کسانی که به نيات ايران در اين باره بدبين هستند می گويند ايران نيازی به توليد سوخت هسته ای ندارد چون می تواند آن را از کشورهای ديگر خريداری کند. بنابراين بايد قصدش اين باشد که درآينده بمب هسته ای بسازد.

احتمال ديگر اين است که ايران می خواهد توانايی لازم را داشته باشد ولی تصميم درباره ساختن تسليحات هسته ای را به آينده موکول کرده است.

چه مدتی طول خواهد کشيد تا ايران قادر به ساختن يک بمب شود؟

به گفته برخی از کارشناسان چندين سال. ابتدا ايران بايد بتواند روند غنی سازی اورانيوم را به پايان برساند. برای اين کار به هزاران سانتريفيوژ نياز است که که گازی را که از اورانيوم خام (کيک زرد) ساخته می شود با سرعت به چرخش درآورد، و اين پروسه مشکلی است. پس از آن ايران بايد روش ايجاد يک انفجارهسته ای را بياموزد و در پی آن دستگاهی بسازد که بحد کافی کوچک باشد که يک هواپيما يا يک موشک قادر به حمل آن باشد.

با اين وجود، اسراييل از اين نگران است که ايران بتواند در ظرف يکسال يا کمی بيشتر، تکنولوژی لازم را به دست بياورد. اسراييل معتقد است که پس از آن، ديگر راه برگشتی نخواهد بود.