به گفته رئيس انجمن صنفی روزنامه نگاران ايران، مطبوعات اين کشور به دليل مشکلاتی که برايشان ايجاد شده، از لحاظ کمی و کيفی پاسخگوی نيازهای جامعه امروزی نيستند

در اين گردهمايی، رجبعلی مزروعی، رييس انجمن صنفی روزنامه ‌نگاران ايران از وضعيت مطبوعات در ايران ابراز ناخشنودی کرد و سال گذشته خورشيدی را نسبت به سالهای گذشته، بدترين سال برای مطبوعات ايران در چند سال اخير دانست.

به گفته وی، مطبوعات ايران به دليل مشکلاتی که برايشان ايجاد شده، از لحاظ کمی و کيفی پاسخگوی نيازهای جامعه امروزی نيستند و دچار مشکل سانسور هستند.

آقای مزروعی همچنين به يادآوری گذشت پنج سال از زندانی شدن اکبر گنجی، روزنامه نگار ايرانی پرداخت و با ابراز نگرانی از وضعيت سلامت وی در زندان، مصرانه از مسئولان خواست زمينه‌ مرخصی و آزادی همه‌ روزنامه ‌نگاران زندانی، بويژه آنانی که وضعيت جسمی مناسبی ندارند را فراهم آورند.

اما محمدمهدی فرقانی، استاد دانشگاه علامه طباطبايی و رئيس مرکز مطالعات و تحقيقات رسانه‌ ها در تهران، بر خلاف آقای مزروعی نسبت به روندی کنونی مطبوعات ايران ابراز خوشبينی کرد و گفت: "خوشبختانه امروز شاهد ظهور نسل جديدی از خبرنگاران و روزنامه‌ نگاران شجاع، جسور، فعال و باسواديم و می ‌بينيم که بنيادهای حرفه‌ ای‌ گرايی در مطبوعات ما تقويت می ‌شود".

وی يکی از ابزارهای آزادی مطبوعات را تقويت بنيادهای حرفه ‌ای ‌گرايی دانست و به روزنامه نگاران توصيه کرد که اگر می ‌خواهند تأثيرگذار باشند و تهديدها را به حداقل برسانند، از زبان نرم استفاده کنند.

حسن يوسفی اشکوری، پژوهشگر اسلامی که چندی پيش دوران زندان خود را به پايان رسانده و از لباس روحانيت نيز خلع شده از اينکه به گفته وی، با وجود گذشت ۲۶ سال از عمر حکومت جمهوری اسلامی، هنوز همانند اوائل عمر اين نظام، تهديد خارجی بهانه‌ برخورد با اصحاب قلم می شود ابراز تأسف کرد.

گزارش ساليانه گزارشگران بدون مرز

به مناسبت روز جهانی آزادی مطبوعات، سازمان گزارشگران بدون مرز نيز در گزارش ساليانه ای که همه ساله در اين روز منتشر می کند، حکومت ايران را در عرصه آزادی مطبوعات، يکی از ده حکومت سرکوبگر جهان قلمداد و اعلام کرده است که طی سال گذشته ميلادی، وضعيت آزادی مطبوعات در اين کشور روز به روز بدتر شده است.

بنابر گزارش اين سازمان، طی سال ميلادی ۲۰۰۴ يک روزنامه نگار در ايران مضروب و مجروح شده، سيزده روزنامه نگار بازداشت و زندانی شده اند، برای چهار روزنامه نگار قرار بازداشت موقت صادر شده، بيش از شصت روزنامه نگار را مسئولان امنيتی و قضايی احضار و بازجويی کرده اند، پنج روزنامه نگار مورد تهديد و آزار قرار گرفته اند، بيش از بيست نشريه و روزنامه توقيف يا قربانی سانسور شده و دو خبرنگار خارجی از اين کشور اخراج شده اند.

در گزارش سازمان گزارشگران بدون مرز ادعا شده که روزنامه نگاران ايرانی را دستگاه قضايی و وزارت اطلاعات ايران همچنان احضار و تهديد می کنند و گاه اين احضار و تهديدها به اشکال غيررسمی و غيرقانونی انجام می گيرند.

بنابر اين گزارش، بسياری از روزنامه نگاران بازداشت شده در ايران با سپردن وثيقه سنگينی که خانواده و دوستانشان را در تنگنای مالی قرار می دهد، آزادی موقت خود را به دست می آورند و گاه برای پرداخت اين وثيقه مجبور به فروش اموال خود می شوند اما اين وثيقه به عنوان ابزاری برای واداشتن آنان به خودسانسوری همچنان برقرار می ماند.

اين سازمان، سعيد مرتضوی، دادستان تهران را "گرگ درنده ای برای روزنامه نگاران ايرانی" خوانده و وی را به ايفای "نقش مزورانه" در ارتباط با پرونده زهرا کاظمی، خبرنگار عکاس ايرانی تبعه کانادا متهم کرده است که حدود دو سال پيش در تهران بازداشت و سپس در حين بازداشت کشته شد.

سازمان گزارشگران بدون مرز در گزارش خود به مطبوعاتی که به زبانهای کردی و ترکی در ايران منتشر می شود نيز پرداخته و اعلام کرده است که اين قبيل نشريات با اتهاماتی چون "نشر اکاذيب به قصد تشويش اذهان عمومی" و "طرح مسائل قومی نژادی به نيت تجزيه طلبانه" مواجه می شوند و از توقيف مصون نمی مانند.

در بخشی از گزارش به مشکلات گزارشگران خارجی برای سفر به ايران و کار خبری در اين کشور اشاره شده و آمده است که خبرنگاران خارجی بايد از پيش موضوع گزارش خود و همچنين مناطقی را که می خواهند بازديد کنند به اطلاع مقامات برساند و اگر بخت ياری شان کند موفق به دريافت رواديد برای سفر به ايران می شوند اما بعد از ورود به ايران نيز همچنان تحت کنترل و نظارت باقی می مانند و از رفتن به برخی مناطق و کنجکاوی درباره برخی موضوعات ممنوع می شوند.

در گزارش سازمان گزارشگران بدون مرز به تحولات تازه در ارتباط با قتل زهرا کاظمی، پرونده معروف به سايتهای اينترنتی و اعمال فشار به روزنامه نگاران تبعيدی نيز پرداخته شده است.

خطرناکترين کشورهای جهان برای روزنامه نگاران

با اينکه ايران بزرگترين زندان روزنامه نگاران در خاورميانه لقب گرفته اما کشورهای زيادی در دنيا هستند که از لحاظ سرکوب آزادی بيان گوی سبقت را از ايران می ربايند.

کميته حمايت از روزنامه نگاران که در نيويورک استقرار دارد به مناسبت روز جهانی آزادی مطبوعات، نتايج بررسی خود در مورد وضعيت آزادی بيان را در جهان انتشار داده و فيليپين را خطرناکترين کشور جهان برای روزنامه نگاران دانسته است.

بنابر بررسی اين کميته، کشورهای عراق، کلمبيا، بنگلادش و روسيه از لحاظ خطرناک بودن برای خبرنگاران پس از فيليپين قرار می گيرند.

در اين بررسی نتيجه گرفته شده که در سراسر جهان در ميان عواملی که به حرفه روزنامه نگاری مربوط است و به مرگ روزنامه نگاران می انجامد، قتل عمد، بيشترين شمار قربانيان را به خود اختصاص داده است.

اما بنابر اين بررسی، خبرنگاران بيش از آنکه در ميدان جنگ جان ببازند، قربانی ترور و توطئه می شوند.

کشورهای فيليپين، عراق، کلمبيا و بنگلادش که برای خبرنگاران خطرناک تشخيص داده شده اند گرفتار درگيری داخلی اند اما روسيه که از لحاظ خطرناک بودن همرديف اين کشورها قرار گرفته جز در بخش کوچکی از خاکش در چچن، کشوری است که کاملاً در صلح و آرامش به سر می برد.

کميته دفاع از روزنامه نگاران، دولتهای حاکم بر اين کشورها را متهم کرده که حتی قتل يک روزنامه نگار را پيگيری نکرده اند.