روحانی: ادامه مذاکرات با اروپاييان به دستيابی به پيشرفتی ملموس بستگی دارد

حسن روحانی، که سرپرستی مذاکرات هسته ای جمهوری اسلامی را برعهده دارد، در گفتگويی با روزنامه بريتانيايی فايننشال تايمز گفته است که اگر آلمان، بريتانيا و فرانسه نشان دهند که نظرات ايران که اخيرا ابراز شده می تواند مبنای مذاکرات قرار گيرد، آنگاه جمهوری اسلامی مايل خواهد بود اين مذاکرات را برای چند ماه ديگر ادامه دهد.

اظهارات آقای روحانی قبل از آغاز دور جديدی از مذاکرات هسته ای با اروپاييان در روز 29 آوريل ابراز می شود و ايران انتظار دارد طرف مقابل به ديدگاه هايی که به منظور دستيابی به توافق در ماه گذشته اعلام داشته است واکنش نشان دهند.

روز سه شنبه، 19 آوريل، نمايندگان ايران و سه کشور اروپايی در جلسه ای کارشناسی در ژنو ملاقات کردند تا ضمن بررسی اين نظرات، زمينه برگزاری جلسه 29 آوريل با حضور مقامات ارشد دو طرف را فراهم آورند.

پيشنهاد برای مصالحه جمهوری اسلامی پيشنهادهايی را به عنوان مبنای ادامه مذاکره با اروپاييان مطرح کرده که گفته می شود شامل خودداری از فرآوری پسمانده سوخت هسته ای در مقابل ادامه فعاليت در زمينه غنی سازی اورانيوم است هرچند اروپاييان تاکيد دارند که غنی سازی اورانيوم بايد برای هميشه متوقف شود

جمهوری اسلامی ايران برنامه غنی سازی اورانيوم را در طول مذاکرات به حالت تعليق در آورده اما بر از سرگيری اين برنامه به منظور دستيابی به چرخه کامل تهيه سوخت نيروگاه های اتمی تاکيد دارد و آن را حق مسلم خود به عنوان يکی از امضا کنندگان پيمان منع گسترش تسليحات هسته ای می داند.

کشورهای اروپايی خواستار کنار گذاشتن دايمی اين برنامه هستند و به نوشته فايننشال تايمز، پيشنهادهای ايران انتظارات آنان در مورد دريافت ضمانت های لازم در خودداری از تلاش برای دستيابی به تسليحات اتمی را برآورده نمی کند.

پيشنهادهای انعطاف پذير

در عين حال، به نظر می رسد که ايران پيشنهادهای خود را مبنايی برای مذاکره می داند و احتمالا آماده چانه زنی با اروپاييان در اين مورد است و آقای روحانی نيز اين پيشنهادها را "تا حدی انعطاف پذير" توصيف کرده است.

آقای روحانی در مصاحبه با فايننشال تايمز گفته است "اروپاييان بايد به ما بگويند که آيا نظرات ما می تواند مبنای ادامه مذاکرات باشد يانه، و اگر نباشد، مذاکرات نمی تواند ادامه يابد."

وی افزوده است که اين پيشنهادها نهايی ترين نظراتی است که ممکن است ايران به عنوان گزينه هايی برای مصالحه در مورد برنامه های هسته ای خود ارايه دهد.

به نوشته فايننشال تايمز، در خلال روزهای آينده، کشورهای اروپايی بايد راهی را بيابند که در عين تضمين کردن ادامه مذاکرات، در زمينه برنامه غنی سازی اورانيوم نيز کوتاه نيامده باشند.

روحانی سرپرستی مذاکرات هسته ای را برعهده داشته است

فايننشال تايمز اظهار نظر می کند که دولت های اروپايی ترجيح می دهند مذاکرات ادامه داشته باشد و پس از انتخاب رييس جمهوری جديد ايران به نتيجه برسد.

روز سه شنبه، 19 آوريل، دو مقام ايران در واکنش نسبت به اين احتمال که اروپاييان در صدد به درازا کشاندن مذاکرات جاری هستند گفتند که ديدگاه های جمهوری اسلامی در مورد برنامه های هسته ای ناشی از سياست کلی نظام است و هرکس به رياست جمهوری انتخاب شود همين سياست را دنبال خواهد کرد.

برخی ناظران نيز تاييد کرده اند که قرار دادن آقای روحانی در راس مذاکرات هسته ای نشان می دهد که هدايت سياست هسته ای ايران در دست رييس جمهوری و دولت وی نبوده است هرچند ممکن است موقعيت نه چندان موثر محمد خاتمی، رييس جمهوری کنونی، در ساختار قدرت در جمهوری اسلامی در دادن نقشی حاشيه ای به دولت وی در اين زمينه موثر بوده باشد.

هماهنگی آمريکا - اروپا

آقای روحانی در مصاحبه با فايننشال تايمز تا حد تهديد به از سرگيری غنی سازی اورانيوم پيش نرفته است اما اين روزنامه اظهار نظر می کند که شکست مذاکرات احتمالا چنين اقدامی را در پی خواهد داشت.

در چنين صورتی، انتظار می رود ايالات متحده بر ارجاع پرونده هسته ای ايران به شورای امنيت سازمان ملل متحد به منظور وضع تحريم های بين المللی عليه جمهوری اسلامی اصرار ورزد.

آقای روحانی در اين مصاحبه گفته است که انگيزه اروپاييان برای جلوگيری از ارجاع پرونده به شورای امنيت به همان اندازه ايران قوی است زيرا چنين اقدامی به منزله شکست بزرگی برای اروپاييان، آژانس بين المللی انرژی اتمی و سياست چندجانبه گرايی به طور کلی خواهد بود.

ايالات متحده به منظور هماهنگی با اروپاييان پذيرفته است که اگر ايران پيشنهادهای سه کشور اروپايی را بپذيرد مانع از طرح درخواست عضويت ايران در سازمان تجارت جهانی نشود و تحريم فروش قطعات يدکی هواپيما به ايران را لغو کند و اروپاييان نيز متعهد شده اند در صورت شکست مذاکرات جاری از ارجاع پرونده ايران به شورای امنيت حمايت کنند

در مقابل، اروپاييان متعهد شدند که هرگاه ايران غنی سازی اورانيوم را از سر بگيرد، از ارجاع پرونده اين کشور به شورای امنيت حمايت کنند.

آقای روحانی امتيازات مطرح شده از سوی آمريکا را "نمادين" خوانده و در عين حال در مورد بهبود روابط جمهوری اسلامی و ايالات متحده ابراز ترديد کرده است.

وی گفت که کليد حل بحران روابط دو کشور در دست آمريکاييان است و افزود "کشوری که نسبت به انجام گفتگو ابراز تمايل می کند نمی تواند در عين حال در راستای تغيير رژيم فعاليت کند؛ بنابراين، آمريکا بايد استراتژی خود نسبت به کشور ما را به روشنی اعلام دارد."

در خبری ديگر، روز چهارشنبه، 20 آوريل، آقای روحانی در اشاره به جلسه روز سه شنبه نمايندگان ايران و اروپا در ژنو، نسبت به آنچه که بحث های کارشناسی ايران و اروپا در زمينه مسايل هسته ای خواند ابراز رضايت کرد و گفت که اين مذاکرات به خوبی پيش می رود.

خبرگزاری دولتی ايران - ايرنا - گزارش کرده است که آقای روحانی قبل از شرکت در جلسه غيرعلنی مجلس برای ادای توضيحات در مورد مذاکرات ايران و اروپا گفت که ارزيابی وی در مجموع منفی نيست و اعتقاد ندارد اروپاييان در صدد اتلاف وقت هستند بلکه در مسير حل و فصل مساله پيش رفته اند.