صادق صبا

محافظه کاران می دانند که برای بيشتر مردم ايران برنامه های هسته ای کشور،منبع غرور و قدرت است و می خواهند با دفاع از اين برنامه نشان دهند که در مقابل خارجی ها کوتاه نمی آيند

کمال خرازی، وزير امور خارجه ايران، هشدار داد که اگر کشور های اروپايی در مقابل فشار های آمريکا نايستند همکاری در زمينه برنامه های هسته ای ادامه نخواهد يافت. او همچنين تهديد کرد که ايران ممکن است برنامه غنی سازی اورانيوم را ازسر گيرد.

آقای خرازی به آژانس بين المللی انرژی اتمی ياد آور شد که اگر در نشست جاری خود در وين تصميم تندی عليه جمهوری اسلامی اتخاذ کند با واکنش تهران مواجه خواهد شد.

اين تغيير لحن مقامات ايران در حالی صورت می گيرد که در موازنه قدرت در داخل ايران اخيرا تغييراتی صور ت گرفته و محافظه کاران در يک انتخابات بحث انگيز برنده شدند.

نشانی از اعتماد به نفس

بعضی از صاحب نظران معتقدند که محافظه کاران با بيرون راندن اکثريت اصلاح طلبان از قدرت حال احساس می کنند که حکومت ايران يکدست شده و بنابراين می تواند با اعتماد به نفس بيشتری در مقابل فشار های خارجی بايستد و امتياز بگيرد.

محافظه کاران همچنين می دانند که برای اکثريت مردم ايران، حتی مخالفان حکومت، برنامه های هسته ای کشور يک منبع غرور و قدرت است و آنها می خواهند با دفاع سرسختانه تر از اين برنامه از احساسات ناسيوناليستی مردم استفاده کنندو نشان دهند که در مقابل خارجی ها کوتاه نمی آيند.

در عين حال برآورد رهبران ايران اين است که در اين لحظه زمانی می توانند با سازمان ملل همکاری کمتری داشته باشند چون طبق تحليل آنها دولت بوش به دليل مشکلاتش در عراق و در پيش بودن انتخابات رياست جمهوری در آمريکا در موقعيتی نيست که بتواند اقدامات شديدی عليه جمهوری اسلامی اتخاذ کند.

بنابراين اين روش جديد برخورد مقامات ايران با غرب در باره برنامه های هسته ای کشور ضرورتا به معنای آن نيست که حکومت ايران واقعا قصد دارد تا کليه همکاری خود با سازمان ملل را پايان دهد.

برای مصارف داخلی

به نظر می رسد که بخش اعظم اين لحن تهديد آميز برای مصارف داخلی است. زيرا که سياست همکاری با آژانس بين المللی انرژی اتمی و امضای پروتکل الحاقی در واقع با تاييد مستقيم آيت الله خامنه ای، رهبر کشور، صورت گرفت و حسن روحانی، دبير شورای عالی امنيت ملی، به نمايندگی از او مذاکرات در اين باره را بر عهده گرفت.

دليل ديگر اتخاذ اين روش اين است که رهبران ايران احساس می کنند که می توانند با اتخاذ سياست سخت گيرانه تری امتيازات بيشتری از اروپا بگيرند.

محافظه کاران در تبليغات انتخاباتی خود به مردم وعده دادند تا مشکلات اقتصادی کشور، و از جمله بيکاری و تورم، را بر طرف کنند. آنها برای آن که بتوانند گام های در اين راستا بردارند به روابط تجاری گسترده تر با اروپا و سرمايه گذاری خارجی در کشور نياز دارند. پيام محافظه کاران به اروپايی ها اين است که اگر می خواهيد ما در زمينه برنامه های هسته ای همکاری بيشتری کنيم، روابط اقتصادی خود را با ايران گسترش دهيد.

تهديد ها جدی است؟

البته عده ای نيز معتقدند که اين تهديد های اخير رهبران ايران جدی است زيرا که از ديد آنها حکومت جمهوری اسلامی هرگز قصد نداشته تا صادقانه با سازمان ملل همکاری کند و هدف مقامات کشور از امضای پروتکل الحاقی در چند ماه پيش صرفا خريدن وقت بوده است.

معتقدان به اين نظريه می گويند که روحانيون حاکم بر ايران واقعا در صددند تا مخفيانه بمب اتمی توليد کنند و از اين رو خواهان همکاری گسترده و جدی با سازمان های بين المللی نيستند و نمی خواهند که اين سازمان ها اجازه داشته باشند تا هر وقت اراده کنند از مراکز هسته ای کشور بازديد به عمل آورند. زيرا چنين امری می تواند دست يابی ايران به اين سلاح ها را به تاخير بياندازد.