اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد		صفحه بدون عکس

صادق صبا تحليل گر امور ايران در سرويس جهانی بی بی سی

حسن روحانی، دبير شورای عالی امنيت ملی، تاکيد کرده است که توافقنامه تهران درباره برنامه های هسته ای کشور پيروزی بزرگی برای جمهوری اسلامی و شکستی برای آمريکا بوده است.

آقای روحانی، که از طرف آيت الله خامنه ای، رهبر ايران، در مذاکرات هفته گذشته با وزيران امور خارجه سه کشور اروپايی شرکت داشت گفت در اين مذاکرات به همه خواسته های خود دست يافتيم.

به نظر می رسد که آقای روحانی و مقامات ديگر ايران برای ساکت کردن مخالفان داخلی خود تلاش گسترده ای را آغاز کرده اند تا به آنان نشان دهند که جمهوری اسلامی همچنان به اصول پايبند است و تسليم نشده است.

آقای روحانی ادعا کرد که موفقيت ايران در اين مذاکرات به حدی بوده که آمريکا از اروپا انتقاد کرده است که شما هيچ چيزی از ايران نگرفته ايد

آقای روحانی، که از شهرهای مختلف استان سمنان ديدن کرده است، گفت از جمله توفيقات مذاکرات در تهران را، تسليم کردن اروپا در برابر خواسته های ايران و قبولاندن "صد در صدی" نظرات ايران بر شمرد.

او ادعا کرد که موفقيت ايران در اين مذاکرات به حدی بوده که آمريکا از اروپا انتقاد کرده است که شما هيچ چيزی از ايران نگرفته ايد.

او در پاسخ به پرسش يکی از دانشجويان دانشگاه شاهرود در باره اينکه چرا مقامات کشور با پذيرفتن خواسته های آژانس بين المللی در برابر آمريکا عقب نشينی کرده اند، گفت: " فعلا که ما داريم جلو می رويم و اين آمريکاست که عقب می نشيند."

دبير شورای عالی امنيت ملی ، که از او به عنوان يکی از روحانيون محافظه کار ميانه رو اسم برده می شود، باز هم برای ساکت کردن گروه های تند رو حزب اللهی که در چند روز اخير به مخالفت با موافقت نامه تهران بر خاسته اند، تا کيد کرد که اين سند نتيجه اجماع همه مسئولان نظام بوده و آيت الله خامنه ای بر آن نظارت داشته است.

از نظر مخالفان، آن بخش های بيانيه که اروپايی ها حق ايران برای استفاده صلح آميز از انرژی هسته ای را پذيرفته اند، چيزی جز اظهارات کلی و بدون ضمانت اجرايی نيست

آقای روحانی توضيح زيادی ارائه نداد که به چه دليلی توافقنامه تهران يک پيروزی بزرگ برای جمهوری اسلامی است و از چه جهاتی حکومت اسلامی به صد در صد خواسته هايش دست يافته است.

او و مقامات ديگر ايران صرفا تاکيد می کنند که با امضای اين موافقتنامه توطئه ای را که دشمن برای جمهوری اسلامی طراحی کرده بود، شکست داده ايم.

ولی مخالفان بيانيه تهران و بسياری از کارشناسان معتقدند که مقامات ايران با پذيرفتن پروتکل الحاقی، که به بازرسان سازمان ملل اجازه می دهد از کليه تاسيسات هسته ای ايران به طور سرزده بازديد کنند، و همچنين با معلق کردن برنامه غنی سازی اورانيوم ، که برای تامين سوخت نيرو گاه های هسته ای برق لازم است، عملا به کليه خواسته های آژانس بين المللی تن داده اند بدون آنکه امتياز مشخصی دريافت کرده باشند.

از نظر مخالفان، آن بخش های بيانيه که اروپايی ها حق ايران برای استفاده صلح آميز از انرژی هسته ای را پذيرفته اند، چيزی جز اظهارات کلی و بدون ضمانت اجرايی نيست.

شايد مهم ترين توفيق نسبی اين است که مقامات ايران موقتا بهانه را از آمريکا گرفته اند که ايران را برای تحريم اقتصادی به شورای امنيت سازمان ملل ارجاع دهد

شايد مهم ترين چيزی را که مقامات ايران بتوانند از آن به عنوان توفيق نسبی نام ببرند اين است که موقتا اين بهانه را از آمريکا گرفته اند تا سعی کند ايران را برای تحريم اقتصادی به شورای امنيت سازمان ملل ارجاع دهد.

اما واقعيت اين است که مقامات آمريکا تلاش وزيران امور خارجه بريتانيا، فرانسه و آلمان را برای قبولاندن ايران به پذيرش خواسته های آژانس بين المللی ستوده اند و از بيانيه تهران ابراز رضايت کرده اند.

شايد در موقعيتی که واشنگتن در افغانستان و به خصوص در عراق با مشکلات بزرگی مواجه است بهترين حالت برای دولت بوش اين بود که مقامات ايران را وادار کند تا اين بيانيه را امضا کند تا اينکه دست به اقدامات ديگری عليه حکومت ايران بزند.

ترديدی وجود ندارد که مقامات ايران برای مدتها نمی خواسته اند پروتکل الحاقی را بپذيرند و اصلا هيچگونه صحبتی بر سر متوقف کردن برنامه غنی سازی اورانيوم در بين نبود.

آنچه مسلم است قبول اين خواسته ها از سوی مقامات ايران برای گروهی از ايرانيان، تسليم در مقابل زور ارزيابی خواهد شد.

رهبران کشور البته خواهند گفت که ما ايران را از يک خطر بزرگ رهانديم.

ولی دلايل رهبران کشور برای پذيرش خواسته های آژانس بين المللی انرژی اتمی هر چه که باشد بعيد است که از اين اقدام بتوان به عنوان يک پيروزی "صد در صدی" برای جمهوری اسلامی نام برد.

البته در گذشته نيز چنين سياست هايی در جمهوری اسلامی سابقه داشته است.

پس از آنکه برنامه های جنگی کشور در اواخر دهه شصت در مقابل عراق با ناکامی مواجه شد و آيت الله خمينی به ناچار به تعبير خودش جام زهر را سرکشيد و قطعنامه سازمان ملل را پذيرفت از اين اقدام به عنوان يک پيروزی بزرگ نام برده شد. چون در آن موقع نيز مثل وضعيت فعلی استدلال می شد که توطئه دشمن خنثی شده است.