BBCPersian.com
  • راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
به روز شده: 12:42 گرينويچ - چهارشنبه 22 اکتبر 2003
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيدصفحه بدون عکس
واکنشهای خارجی و داخلی به پذيرش پروتکل توسط ايران
دومينيک دو ويلپن و حسن روحانی
وزير خارجه فرانسه و دبير شورايعالی امنيت ملی ايران - تلاش اروپا به نتيجه رسيد

پذيرش خواست آژانس بين المللی انرژی اتمی در مورد شفافيت بيشتر در برنامه های هسته ای از سوی دولت ايران واکنش های گسترده خارجی و داخلی را در پی داشته است.

جرج بوش، رييس جمهوری آمريکا که از جزيره بالی ديدن می کند، تصميم جمهوری اسلامی برای قبول نظارت گسترده تر بين المللی بر فعاليت های هسته ای و توقف برنامه غنی سازی اورانيوم آن را "تحولی بسيار مثبت" توصيف کرد و افزود که اينک به ايرانيان بستگی دارد که ثابت کنند که خواست های جامعه بين المللی را پذيرفته اند.

همچنين، کالين پاول، وزير خارجه آمريکا، نيز از تصميم دولت ايران استقبالی محتاطانه به عمل آورد و ضمن ستايش از مذاکرات وزيران خارجه آلمان، بريتانيا و فرانسه با مقامات ايرانی که منجر به اعلام خبر پذيرش خواست آژانس بين المللی از سوی جمهوری اسلامی شد، افزود که "عمل به اين تصميم است که اهميت دارد."

مقامات آمريکايی تصميم ايران برای همکاری با آژانس بين المللی انرژی اتمی را تحولی مثبت دانسته اما گفته اند بايد در انتظار اقدامات عملی ايران بود

خبرگزاری دانشجويان ايران - ايسنا - نيز از قول ولاديمير پوتين، رييس جمهوری روسيه، گزارش کرده است که با پاسخ ايران به تقاضای جامعه بين المللی در مورد برنامه های هسته ای اين کشور، دليلی برای ادامه همکاری دو کشور در زمينه برنامه های هسته ای وجود ندارد.

پيشتر از قول يک مقام روسی گزارش شده بود که تصميم ايران اقدامی مثبت بوده است.

سخنگوی وزارت انرژی اتمی روسيه گفته است که تصميم ايران باعث می شود فشارهای بين المللی بر روسيه در مورد ادامه همکاری هسته ای با ايران از ميان برداشته شود.

تاکنون روسيه شريک اصلی در برنامه های هسته ای ايران بوده و در ساخت نيروگاه اتمی بوشهر با اين کشور همکاری داشته است.

امضای پروتکل

روز سه شنبه، 21 اکتبر، در پی ملاقات وزيران خارجه سه کشور اروپايی با مقامات جمهوری اسلامی، اعلام شد که ايران پذيرفته است که پروتکل الحاقی به پيمان منع گسترش تسليحات هسته ای را امضا و با آژانس بين المللی انرژی اتمی در مورد فعاليت های خود در اين زمينه همکاری کامل به عمل آورد.

خبرگزاری کار ايران به نقل از حسن روحانی، دبير شورايعالی امنيت ملی که نظارت بر مذاکرات در مورد اختلاف نظر جمهوری اسلامی و آژانس را برعهده داشت، گزارش کرد که دولت پيوستن ايران به پروتکل الحاقی را پذيرفته و به صورت موقت و تا اطلاع ثانوی، غنی سازی اورانيوم را متوقف می کند.

مديرکل آژانس بين المللی انرژی اتمی ابراز اميدواری کرده که ايران طی چند روز آينده رسما آمادگی خود را برای امضای پروتکل الحاقی به اطلاع آژانس برساند و اطلاعات کاملی را در زمينه فعاليت های هسته ای گذشته و حال خود در اختيار اين نهاد قرار دهد

شورای حکام آژانس بين المللی با صدور قطعنامه ای تا پايان ماه اکتبر به ايران مهلت داده بود تا پروتکل الحاقی را امضا و ضمن شفافيت کامل در فعاليت های هسته ای خود، برنامه غنی سازی اورانيوم را که محصول آن می تواند کاربرد نظامی داشته باشد، متوقف کند.

محمد البرادعی، مديرکل آژانس بين المللی انرژی اتمی، در واکنش نسبت به تصميم روز سه شنبه ايران ابراز اميدواری کرده است که اين کشور طی چند روز آينده رسما آمادگی خود را برای امضای پروتکل الحاقی به اطلاع آژانس برساند و اطلاعات کاملی را در زمينه فعاليت های هسته ای گذشته و حال خود در اختيار اين نهاد قرار دهد.

در همانحال، خبرگزاری کار ايران - ايلنا - از قول سخنگوی آژانس گزارش کرده که مناقشات ايران و آژانس بين المللی هنوز پايان نيافته است.

مليسا فلمينگ، سخنگوی آژانس بين المللی انرژی اتمی، گفته است که تمامی اظهارت مقامات ايرانی شفاهی بوده و لازم است اين کشور موضع خود را کتبا اعلام کند و تا پايان ضرب الاجل تعيين شده از سوی شورای حکام، به تمامی سوالات آژانس در باره برنامه های هسته ای خود پاسخ دهد.

وی هشدار داده است که عدم اعلام کتبی و ارايه نکردن عملکرد برنامه های هسته ای به آژانس باعث می شود پرونده ايران به شورای امنيت سازمان ملل متحد واگذار شود.

تصميم ديرهنگام

در مورد تاثير تصميم دولت بر برنامه های هسته ای ايران، محمد خاتمی، رييس جمهوری، روز چهارشنبه، 22 اکتبر، گفت که از آنجا که ايران در صدد توليد تسليحات هسته ای نبوده است، با قبول شرايط بين المللی چيزی را از دست نداده است.

وی گفت که زمان امضای پروتکل هنوز تعيين نشده است و افزود که بررسی در اين زمينه ادامه دارد.

الحاق رسمی ايران به پروتکل الحاقی مستلزم تصويب آن در مجلس است.

غلامعلی مزروعی، نميانده مجلس، در گفتگو با خبرگزاری ايسنا گفته است که "اين پروتکل بايد مسير قانونی خود را طی کند و قطعا در مجلس موافق و مخالف صحبت می کنند اما اکثريت مجلس با آن موافق است."

در مورد نظرات مجلس، آقای مزروعی گفته است که نمايندگان مجلس در جريان مذاکرات دولت و وزيران خارجه کشورهای اروپايی نبوده اند و افزوده است که "اما اين کاری است که بايد انجام می شد."

 به نظر می رسد اگر ما سال گذشته يا قبل از ورود به اين مباحث يعنی قبل از قطعنامه شورای حکام پروتکل را می پذيرفتيم بهتر بود و اجازه نمی داديم بحث انرژی اتمی ايران تبديل به يک بحث جهانی و بين المللی شود زيرا اين مساله عوارض منفی برای کشور در پی داشت

غلامعلی مزروعی نماينده مجلس

وی اظهار نظر کرده است که "به نظر می رسد اگر ما سال گذشته يا قبل از ورود به اين مباحث يعنی قبل از قطعنامه شورای حکام پروتکل را می پذيرفتيم بهتر بود و اجازه نمی داديم بحث انرژی اتمی ايران تبديل به يک بحث جهانی و بين المللی شود زيرا اين مساله عوارض منفی برای کشور در پی داشت."

محسن صفايی فراهانی، نماينده تهران در مجلس نيز، ضمن اظهار اينکه مجلس در جريان مذاکرات نبوده، از تاخير در تصميم گيری در اين زمينه انتقاد کرده و گفته است "اگر ايران پذيرفته که به قرارداد الحاقی بپيوندد، خوب است، اما حق اين است که اگر می خواستيم اين کار را انجام دهيم، آن را در خردادماه انجام می داديم."

علی شکوری راد، از نمايندگان تهران در مجلس نيز با تاکيد بر اينکه تصميم به پذيرش پروتکل می توانست زودتر صورت گيرد، گفته است که "متاسفانه فرصت های بهتری که برای امضای پروتکل وجود داشت از دست رفت، شرايطی که هنوز اروپا و آمريکا در اين مورد با هم به اتحاد نرسيده بودند و می شد زودتر اين کار را انجام داد و فرصت های بين المللی جمهوری اسلامی را حفظ کرد."

واکنشهای گوناگون

اعلام تصميم ايران واکنش های گوناگونی را در داخل کشور به همراه داشته در حاليکه قطعی به نظر می رسد که اين تصميم بدون رضايت و تاييد رهبری جمهوری اسلامی، به خصوص آيت الله خامنه ای، اتخاذ نشده است.

آقای روحانی، دبير شورايعالی امنيت ملی و مسوول اصلی مذاکرات اخير در مورد برنامه های هسته ای ايران، از جمله شخصيت های - هرچند معتدل - محافظه کار تلقی می شود که توسط رهبر جمهوری اسلامی به اين مقام منصوب شده است.

روزنامه های طرفدار دولت در شماره های روز چهارشنبه خود عموما تصميم مقامات را مورد تقدير قرار دادند در حاليکه روزنامه جمهوری اسلامی، از نشريات محافظه کار، به انعکاس ديدگاه مخالفان اين تصميم مبادرت کردند.

در مورد ديدگاه های مختلف، خبرگزاری ايسنا گفتگوی خود با گروهی از شخصيت های جمهوری اسلامی را گزارش کرده که طی آن اکثر مصاحبه شوندگان از پذيرش خواست آژانس بين المللی حمايت کرده اند.

 هنوز هم منطقی ترين و عادلانه ترين راه، نپذيرفتن پروتکل الحاقی و خروج از پيمان منع گسترش جنگ افزارهای هسته ای است

حسين شريعتمداری مدير مسوول کيهان

ماشا الله شمس الواعظين، دبيرکل انجمن مستقل دفاع از آزادی مطبوعات، به ايسنا گفته است که "عملکرد ايران طی ماه های اخير در برخورد با انرژی هسته ای حايز مديريت ماهرانه بوده است."

حسن آفريده، رييس کميسيون انرژی مجلس، نيز نتايج مذاکرات تهران را تحولی مثبت ارزيابی کرده و گفته است که "مذاکرات تهران نشان می دهد که اتحاديه اروپا از آمريکا جدا شده و اجماع جهانی عليه ايران شکسته می شود."

همچنين فياض زاهد، رييس دفتر مطالعات استراتژيک حزب همبستگی، با اظهار اينکه از ابتدا معلوم بود که جمهوری اسلامی پروتکل الحاقی را امضا خواهد کرد، از مخالفان امضای پروتکل انتقاد کرده و گفته است که "بايد اين اقدام دولت و حکومت را مورد تقدير قرار داد."

در مقابل، حسين شريعتمداری، مدير مسوول روزنامه کيهان، به ايسنا گفته است که "هنوز هم منطقی ترين و عادلانه ترين راه، نپذيرفتن پروتکل الحاقی و خروج از پيمان منع گسترش جنگ افزارهای هسته ای است."

آقای شريعتمداری در مورد مذاکرات تهران اظهار نظر کرده که وزيران خارجه سه کشور اروپايی برای تحميل نظرات آمريکا به ايران آمدند و افزوده است که "بهترين دليل بر صحت اين نظر اين است که اين سه وزير دقيقا همان چيزی را از ما مطالبه کردند که در قطعنامه غيرقانونی و قرون وسطايی شورای حکام (آژانس بين المللی انرژی اتمی) آمده بود."

وی پيش بينی کرده است که اتحاديه اروپا در برابر تصميم ايران به تعهدات خود عمل نخواهد کرد.

همچنين، گزارش شده است که بسيج دانشجويی دانشگاه تهران و دانشگاه علوم پزشکی با صدور بيانيه ای نتيجه مذاکرات تهران را موجب تعجب و ناباوری دانسته است.

اين گروه با صدور بيانيه ای تصميم مقامات دولتی را مورد انتقاد قرار داده و به آنان هشدار داده که "مبادا با در نظر نگرفتن منافع ملی عملی را مرتکب شوند که ننگ آن در تاريخ ماندگار شده و همواره مورد لعن و نفرين اين ملت قرار گيرند."

اخبار روز
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيدصفحه بدون عکس
BBC Copyright Logo بالا ^^
صفحه نخست|جهان|ايران|افغانستان|تاجيکستان|ورزش|دانش و فن|اقتصاد و بازرگانی|فرهنگ و هنر|ویدیو
روز هفتم|نگاه ژرف|صدای شما|آموزش انگليسی
BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران