رئیس سابق موساد جزئیاتی از نفوذ اطلاعاتی اسرائیل در ایران و جاسوسی هسته‌ای را فاش کرد

یوسی کوهن، رئیس سابق موساد، در مصاحبه‌ای بی‌سابقه با شبکه ۱۲ اسرائیل ابعاد تازه‌ای از عملیات اطلاعاتی و امنیتی اسرائیل در قبال ایران را فاش کرده و از جمله به محسن فخری‌زاده و سرقت اسناد هسته‌ای پرداخته است.

بنا بر این مصاحبه ۲۰ نفر از عوامل موساد در عملیات سرقت اسناد هسته‌ای در تهران حضور داشتند.

آقای کوهن حاضر نشد صراحتا مسئولیت خرابکاری در تاسیسات نطنز را بپذیرد اما گفت: "ما به ایران روشن می‌گوییم: نمی‌گذاریم به تسلیحات هسته‌ای دست یابید. کجای این حرف را نمی‌فهمید؟"

برخی از دست‌اندرکاران برنامه هسته‌ای ایران و همچنین شماری از تاسیسات مرتبط در سال‌های اخیر هدف سوءقصد و خرابکاری‌هایی بوده‌اند که عمدتا به اسرائیل نسبت داده می‌شود.

فخری‌زاده چه اهمیتی برای موساد داشت؟

محسن فخری‌زاده، رئیس سابق سازمان پژوهش و نوآوری وزارت دفاع ایران در آذر ۱۳۹۹/نوامبر ۲۰۲۰ در جاده فیروزکوه به ضرب گلوله کشته شد.

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی او را مدیر برنامه "آماد" ایران معرفی کرده بود که بر فعالیت‌های هسته‌ای با قابلیت نظامی تمرکز داشت.

یوسی کوهن، رئیس سابق موساد، به شبکه ۱۲ اسرائیل گفته: "او سال‌ها هدف عملیات گردآوری اطلاعات بود".

آقای کوهن گفت موساد سال‌ها آقای فخری‌زاده را از نزدیک زیر نظر داشت و از جمله به طور فیزیکی به او نزدیک بود.

به گفته او اهمیت او از حیث دانش اتمی و مدیریت "دانشمندان برنامه هسته‌ای نظامی ایران" بود.

رئیس سابق موساد در پاسخ به سوالی از موضعش درباره کشتن دشمنان پرنفوذ اسرائیل گفت: "اگر کسی قدرتی دارد که خطری متوجه شهروندان اسرائیل می‌کند، وجود آن شخص باید خاتمه یابد."

او در عین حال گفت اگر یک هدف بالقوه حاضر به تغییر مسیرش شود، اسرائیل به او کمک خواهد کرد. او گفت برخی دانشمندان هسته‌ای ایران پس از هشدارهای اسرائیل، از جمله به طور غیرمستقیم، کارشان را ترک کرده‌اند.

خبرنگار اسرائیلی از آقای کوهن پرسید اگر چنین افرادی حاضر به توقف کارشان نشوند چه؟ او پاسخ داد: "به دیدار دوستانشان خواهند رفت".

ایلانا دایان، خبرنگار اسرائیلی درباره سوءقصد به جان محسن فخری‌زاده گفت هرچند "یوسی کوهن نمی‌تواند مسئولیت این کار را بپذیرد، اما امضای شخص او را می‌توان پای جزء جزء عملیات دید."

سرقت اسناد تورقوزآباد چه طور انجام شد؟

یوسی کوهن در بخش دیگری از مصاحبه‌اش به سرقت اسناد هسته‌ای از انباری در تورقوزآباد، در جنوب تهران پرداخته است.

او فاش کرده که ۲۰ مامور موساد، که هیچ کدام اسرائیلی نبودند، در این عملیات حضور داشتند.

آقای کوهن گفته پس از شناسایی این انبار به عنوان محلی که اسرار هسته‌ای ایران در آن نگهداری می‌شود، دو سال برای دستیابی به اسناد برنامه‌ریزی شد.

رئیس سابق موساد گفت آنها برای تمرین یک نسخه بدل از محل نگهداری اسناد ساختند.

به گفته او عوامل موساد برای سرقت اسناد تنها هفت ساعت وقت داشتند و پس از آن نگهبانان و خودروها می‌رسیدند و آن موقع "نمی‌شود از روی نرده بپرید یا از وسط دیوار بگذرید".

یوسی کوهن گفت در شب عملیات "مشکل به خصوصی" پیش آمد، با این وجود تصمیم بر این شد که برنامه مطابق نقشه قبلی پیش برود.

تیم موساد آژیرها را از کار انداخت و در انبار را باز کرد و ۳۲ گاو صندوق را باز کرد. یوسی کوهن گفت باز کردن هر یک از گاوصندوق‌ها "چند دقیقه‌ای طول می‌کشید".

آقای کوهن گفت تصاویر اسناد فارسی و دیگر چیزهایی که در گاوصندوق بود به طور زنده به مرکز فرماندهی در تل‌آویو مخابره می‌شد.

او گفت: "فهمیدیم به چیزی که می‌خواستیم دست پیدا کردیم و بر برنامه هسته‌ای نظامی ایران تسلط داریم. برای همه ما هیجان فراوانی داشت."

خبرنگار اسرائیلی گفت پس از سرقت اسناد چندین کامیون برای فریب مقام‌های اطلاعاتی ایران در اطراف تهران حرکت داده شد تا آنها نتوانند کامیون حامل اسناد را شناسایی کنند. یوسی کوهن این حرف را تکذیب نکرد.

او گفت صبح روز بعد مقام‌های ایرانی متوجه خالی شدن انبار اسناد شدند و همه راه‌های خروجی کشور را بستند.

بعدتر بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، در یک نشست خبری این اسناد را ارائه کرد تا با نشان دادن تحقیقات ایران درباره تسلیحات هسته‌ای بگوید "ایران دروغ گفته بود".

مقام‌های ایرانی نخست نگهداری اسناد هسته‌ای در تورقوزآباد و به سرقت رفتن آن را تکذیب می‌کردند اما به تازگی محسن رضایی، فرمانده پیشین سپاه پاسداران، اذعان کرد: "اسناد به کلی سری هسته‌ای ما سرقت شده است".

انفجار نطنز چگونه انجام شد؟

یوسی کوهن در مصاحبه‌اش با شبکه ۱۲ اسرائیل طوری صحبت می‌کرد که گویی از نزدیک با تاسیسات هسته‌ای مختلف ایران آشنا است.

ایلانا دایان از او پرسید اگر می‌توانستند به نطنز بروند آقای کوهن او را به کجا می‌برد؟

او پاسخ داد به "زیرزمین"، "جایی که قبلا سانتریفوژها در آن می‌چرخیدند" و افزود البته آن محل دیگر شبیه قبل نیست.

خانم دایان گفت: "مگر آنکه تعمیرش کرده باشند" که آقای کوهن در پاسخ تاکید کرد: "آنجا دیگر آن شکلی نیست که قبلا بود".

رئیس سابق موساد مستقیما مسئولیت دو انفجار اخیر در نطنز را نپذیرفت، اما خبرنگار شبکه ۱۲ اسرائیل روایتی با جزئیات از آن ارائه داد.

ایلانا دایان در گزارش خود گفت: "مردی که مسئول این انفجارها است ستون‌های مرمری محلی را تامین کرده بود که سانتریفوژها در آن قرار داشتند. وقتی آنها پایه‌های مرمر را در تاسیسات نطنز نصب می‌کردند هیچ تصوری نداشتند که حجم عظیمی از مواد منفجره در آنها کارگذاری شده است."

مصاحبه رئیس سابق موساد چه اهمیتی دارد؟

مصاحبه یوسی کوهن تنها چند روز پس از آن انجام شده که او ریاست موساد را به دیوید بارنیا تحویل داد. رویدادهایی که او درباره‌شان صحبت کرده بسیار متاخر هستند.

هرچند مقام‌های ارشد دیگری هم پیش از این با گذشت زمان بخش‌هایی از اسرار طبقه‌بندی‌شده را عمومی کرده‌اند، اما چنین مصاحبه‌ای با این جزئیات از طرف یک رئیس سابق دستگاه اطلاعاتی اسرائیل، آن هم با فاصله‌ای چنین اندک از دوران مسئولیت، سابقه ندارد.

مطابق مقررات اسرائیل، انتشار گزارش‌هایی که حساسیت‌های نظامی و امنیتی داشته باشد باید به تایید واحد سانسور نیروهای مسلح برسد.

با توجه به اینکه قاعدتا دستگاه امنیتی اسرائیل به انتشار مصاحبه یوسی کوهن مجوز داده، رسانه‌های مختلف می‌گویند می‌توان این مصاحبه را به عنوان هشدار اسرائیل به ایران همزمان با مذاکرات وین تعبیر کرد.

ایران در برابر رخنه‌ امنیتی اسرائیل چه کرده؟

در سال‌های اخیر دستگاه‌های اطلاعاتی و امنیتی ایران بارها با اتهام‌های فساد مالی، ناکارآمدی و سیاسی‌کاری روبرو شده‌اند. از جمله محمود احمدی‌نژاد، رئیس جمهور سابق، می‌گوید یک "باند فاسد نفوذی" در آنها رخنه کرده است.

محسن رضایی، فرمانده پیشین سپاه و دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام هم گفته: "کشور به طور گسترده یک آلودگی امنیتی پیدا کرده است".

با وجود آنکه عملیات خرابکارانه منتسب به اسرائیل در یک سال اخیر تشدید شده، مشخص نیست که مقام‌های ایرانی چه طور با این مشکل روبرو شده‌اند.

یوسی کوهن گفته است که همه عوامل موساد که در سرقت اسناد هسته‌ای نقش داشتند سالم هستند، هرچند اسرائیل ناچار شده چند نفر از آنان را از ایران خارج کند.

پیش از این دستگاه‌های امنیتی و قضایی ایران بارها افرادی را به جاسوسی برای اسرائیل متهم کرده‌اند، اما در بسیاری از این موارد یا هیچ سند و مدرکی منتشر نشده و یا اطلاعات منتشرشده متناقض یا جعلی بوده‌اند.

در سال ۱۳۹۱ تلویزیون ایران برنامه‌ای را پخش کرد که در آن چند نفر، از جمله مجید جمالی فشی و مازیار ابراهیمی، اعتراف می‌کردند که در ترور دست‌اندرکاران برنامه هسته‌ای ایران نقش داشته‌اند.

اما گزارش تحقیقی بی‌بی‌سی فارسی فاش کرد که افراد حاضر در آن برنامه تحت شکنجه وادار به اعتراف دروغین علیه خود شده بودند.

به جز فعالان مدنی، روزنامه‌نگاران و یا مخالفانی که در پرونده‌سازی‌های این چنینی به جاسوسی متهم می‌شوند، برخی از هواداران حکومت نیز درگیر پرونده‌های جاسوسی بوده‌اند که محمدحسین رستمی، رضا گلپور و چند مداح مشهور از این جمله‌اند.

علاوه بر اینها پرونده‌هایی نیز وجود دارد که بدون اطلاع‌رسانی و شفافیت قضایی پیگیری می‌شود و بعدها اطلاعات اندکی از آنها به رسانه‌ها درز می‌کند.

از جمله مجید انصاری، معاون پارلمانی و حقوقی سابق حسن روحانی، در سال ۱۳۹۵ گفت: "مگر در همان نهادها و ارگان‌هایی که اکنون از آنها صحبت می‌شود نفوذ نبوده؟ ما فردی داشتیم که در همانجا نفوذ کرده بود و اعدام هم شده است. همین سال گذشته انجام شد."

یکی از بلندپایه‌ترین چهره‌های مطرح در کشمکش امنیتی ایران و اسرائیل، علیرضا عسگری، سرتیپ بازنشسته سپاه است که در سال ۱۳۸۵ در ترکیه ناپدید شد. مقام‌های ایرانی اسرائیل را به ربودن این فرمانده نظامی متهم می‌کنند.

آقای عسگری پیش از ناپدید شدنش بیش از یک سال در ایران بازداشت بوده که دلیل آن روشن نیست.

اسماعیل احمدی مقدم، فرمانده سابق نیروی انتظامی که به دلیل فساد مالی حکم انفصال خدمت گرفت، درباره علیرضا عسگری گفته بود برای آزادی آقای عسگری به علی‌اکبر ناطق نوری، بازرس ویژه رهبر مراجعه کرده بود.

به گفته او "آقای ناطق نوری گفت این همه آدم خیانت کردند و راست راست می‌گردند، حالا این حاج رضا که هزاران خدمت کرده اگر فرضا خطایی هم کرده باشد، نباید خدماتش نادیده گرفته شود."

بر این مبنا اتهامات آقای عسگری "اثبات نشد".

برخی رسانه‌های اسرائیلی در سال ۱۳۸۹ از خودکشی او در زندان اسرائیل خبر دادند اما کمی بعد به دستور ارتش اسرائیل خبر خودکشی را پاک کردند.