هواپیمای اوکراینی هنگام سقوط ظاهرا 'در صدد بازگشت به فرودگاه بود'

ایران گفته است که از کشورهای ذینفع برای حضور در جریان تحقیقات پیرامون سقوط هواپیمای مسافربری شرکت هواپیمایی اوکراین دعوت خواهد شد. همزمان به نقل از منابع ایران گزارش شده که هواپیما قبل از سقوط در صدد بازگشت به فرودگاه بوده است. یک مقام اوکراینی از تمایل به تحقیق در مورد احتمال اصابت موشک و اقدامات تروریستی به عنوان عوامل بروز سانحه خبر داده است.

روز پنجشنبه، ١٩ دی (٩ ژانویه)، سازمان هواپیمایی کشوری ایران در اطلاعیه‌ای به نقل از علی عابدزاده، معاون وزیر راه و رئیس این سازمان، اطلاعات اولیه در مورد سقوط هواپیمای مسافربری از نوع بوئینگ ٨٠٠-٧٣٧ متعلق به شرکت هواپیمایی اوکراین را در اختیار رسانه‌های خبری قرار داد. این هواپیما صبح روز گذشته کوتاه مدتی پس از برخاستن از فرودگاه امام خمینی تهران سقوط کرد و تمامی ١٧٦ سرنشین آن کشته شدند.

آقای عابدزاده ضمن اعلام تشکیل گروه‌های یازده گانه جهت بررسی این سانحه، گفته است که دستگاه‌های ثبت اطلاعات پرواز و ضبط صدای کابین خلبان پیدا و تحویل مسئول بررسی سانحه شده است. وی افزوده است که در اثر سانحه و آتش‌سوزی هر دو جعبه حاوی دستگاه های مذکور آسیب دیده است.

رئیس سازمان هواپیمایی کشوری گفته است که قطعات هواپیما از محل سانحه گردآوری شده و به محل امن انتقال یافته است.

این مقام ایرانی گفته است که مطابق استانداردهای پیمان شیکاگو، از همه کشورهای ذینفع دعوت شده است تا نسبت به معرفی نماینگان خود برای فرآیند بررسی سانحه اقدام کنند. گزارش شده است که تیم تخصصی کشور اوکراین، به عنوان کشور ثبت کننده و بهره‌بردار از هواپیما به ایران آمده است.

سازمان هواپیمایی کشوری ایران گفته است که اطلاعات اولیه مربوط به این سانحه برای کشورهای اوکراین و همچنین آمریکا، به عنوان کشور سازنده هواپیما و سوئد و کانادا به عنوان کشورهای متقاضی اطلاعات ارسال شده است. چند تن از قربانیان سانحه هواپیما از شهروندان کانادا سوئد بوده و این دو کشور خواستار دریافت اطلاعات در این مورد شده بودند.

روز گذشته به نقل از آقای عابدزاده گزارش شد که ایران جعبه سیاه هواپیما را برای بررسی به شرکت بوئینگ در آمریکا نخواهد فرستاد و بررسی آن را ایران خود برعهده خواهد گرفت. وی در عین حال افزوده بود در صورتی که نیاز به اطلاعات و کمک فنی در این مورد باشد، از کشورهای دارای فناوری لازم کمک گرفته خواهد شد.

به گفته رئیس سازمان هواپیمایی کشوری هواپیمای اوکراینی پس از برخاستن از باند فرودگاه تا ارتفاع ٨٠٠٠ پا صعود کرد و پس از آن، اطلاعات هواپیما از صفحه رادار حذف شد و با از دست دادن سریع ارتفاع، به زمین برخورد کرد.

وی گفته است که پیش از سانحه، هیچ پیامی رادیویی از خلبان در مورد وضعیت غیرعادی هواپیما دریافت نشده بود و به گفته شاهدان عینی، از جمله افراد روی زمین و خدمه یک پرواز عبوری، آتش‌سوزی در هواپیما مشاهده و به سرعت بر دامنه آن افزوده شد. پس از برخورد به زمین، هواپیما منفجر و متلاشی شد.

آقای عابدزاده گفته است که مسیر برخورد هواپیما نشان می‌دهد که هواپیما ابتدا در حال خروج از فرودگاه به سمت غرب حرکت می‌کرده، پس از بروز مشکل به سمت راست چرخش کرده و در زمان سقوط دارای خط سیری در مسیر بازگشت به فرودگاه بوده است.

آقای عابدزاده تایید کرده است که ١٤٦ نفر از مسافران ایرانی، ١٠ نفر دارای گذرنامه افغانستان، ٥ نفر دارای گذرنامه کانادا، ٤ نفر دارای گذرنامه سوئدی، دو نفر دارای گذرنامه اوکراینی، و ٩ خدمه پرواز تبعه اوکراین بوده اند. وی افزوده است که ممکن است برخی از سرنشینان دارای تابعیت دیگری هم بوده باشند اما مبنای اطلاعات منتشر شده گذرنامه هایی بوده که با آنها از مرز هوایی خارج شده‌اند.

در فهرست اسامی قربانیان این سانحه، شماری از افرادی که تحت تابعیت کشورهای دیگری ثبت شده‌اند دارای اسامی ایرانی هستند. برخی از مسافران نیز که با گذرنامه ایرانی با این هواپیما از ایران خارج شده‌اند تابعیت دوگانه ایرانی و خارج داشته‌اند.

تحقیق پیرامون احتمال حمله موشکی و عملیات تروریستی

در خبری دیگر در همین زمینه، الکسیی دنیلوف، دبیر شورای امنیت ملی اوکراین از برنامه کارشناسان اعزامی این کشور برای جستجو جهت احتمال وجود بقایای موشک‌های ضد هوایی روسی در محل سانحه خبر داده است.

آقای دنیلوف در صفحه فیسبوک خود نوشته است که کارشناسان سوانح هوایی اوکراینی در نظر دارند تمامی احتمالات از جمله اصابت موشک، تصادف با شیء پرنده، انفجار موتور هواپیما و عملیات تروریستی را بررسی کنند.

در ژوئیه سال ٢٠١٤، یک هواپیمای مسافربری خطوط هواپیمایی مالزی در مسیر پرواز از هلند به مالزی در خاک اوکراین سقوط کرد. گروه تحقیق به رهبری کارشناسان هلندی نتیجه گرفت که سقوط هواپیما ناشی از اصابت یک فروند موشک زمین به هوای ساخت روسیه بود. این هواپیما در منطقه استقرار شورشیان تحت حمایت روسیه در اوکراین سقوط کرد.

روسیه ارتباط با این حادثه را تکذیب کرده است.

به مناسبت حادثه سقوط هواپیما و کشته شدن تعدادی از شرکت کنندگان در مراسم تشییع جنازه قاسم سلیمانی، دولت ایران روز پنجشنبه را عزای عمومی اعلام کرده است.

پیشتر، وزیر خارجه آمریکا نیز در پیامی در توییتر خود سانحه هوایی روز گذشته را به بازماندگان قربانیان و ملت ایران تسلیت گفته بود. وی گفت که دولت آمریکا این واقعه را دنبال می‌کند و آماده کمک به اوکراین در تحقیقات پیرامون آن است.