از شادی تا شوک؛ واکنش کاربران شبکه‌های اجتماعی به مرگ هاشمی رفسنجانی

یکی از تصاویری که در شبکه‌های اجتماعی می‌چرخد، عکسی است از اکبر هاشمی رفسنجانی که در حالت رکوع، سایه‌اش روی آیت‌الله خامنه‌ای افتاده است. حالا آیا این سایه با مرگ آقای هاشمی، کنار رفته است؟

اکبر هاشمی رفسنجانی در نقطه‌ای از قدرت نشسته بود که انگار کسی گمان نمی‌کرد مرگ سراغ او هم می‌رود و خبر مرگش بسیاری از ایرانیان را شوکه کرد.

توییت آرش عاشوری‌نیا نشانه‌ای از این بهت است که نوشته: "کی فکرشو می‌کرد که اکبر بمیره؟"

فاصله انتقال این سیاستمدار ۸۲ ساله به بیمارستانی در تجریش تا مرگش چندان طول نکشید و همین بر بهت کاربرانی که عادت دارند، سیاستمداران پیر جمهوری اسلامی را دست‌کم چند هفته‌ای بر تخت بیمارستان ببینند، اضافه کرد.

مرگ اکبر هاشمی رفسنجانی باعث شد که نامش خیلی زود به یکی از ترندهای اول توییتر تبدیل شود.

واکنش کاربران ایرانی شبکه‌های اجتماعی به مرگ اکبر هاشمی رفسنجانی ترکیبی از اندوه، ترس و نگرانی، آرزوی آمرزش و خوشحالی است.

همان طور که کاربری به نام بهارمستان نوشته "در طی ۳۷ سال، ﺍﺣﺴﺎﺳﺎﺕ و نظر ﻣﺮﺩﻡ ایران ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻫﯿﭻ ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪﺍﺭ ﺩﯾﮕری ﺑﻪ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﺭﻓﺴﻨﺠﺎﻧﯽ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﻧﻮﺳﺎﻥ ﻧﺒﻮﺩﻩ" است.

تغییر نگاه و سیاست خود آقای هاشمی در سال‌های پس از انقلاب، از دلایل عمده این "نوسان احساسات" بوده است.

ژیلا بنی‌یعقوب که روزنامه‌نگار است در توئیتی نوشته است که "در یک‌سری از واکنش‌ها خیلی راحت می‌شود ترس را دید. خیلی‌ها شرایط کشور را با مرگ هاشمی ترس‌آور توصیف می‌کنند."

کاربری به نام دون ایمان نوشته "خلا قدرتی که بعد از هاشمی رخ می‌دهد ترسناک است."

در سال‌های اخیر اختلاف نظرهای میان رهبر جمهوری اسلامی و آقای هاشمی، او را به یکی از رهبران سیاسی نزدیک به منتقدان نظام تبدیل کرده بود و مرگش برای منتقدانی که با حضور او گمان می کردند کسی را در حکومت دارند، شوکه کننده بود.

برخی آقای هاشمی را در لباس فرماندهی جنگ ایران و عراق و نقش او در پایان دادن به جنگ هشت ساله یاد می‌کنند. کاربری به نام لیل از او به عنوان "ساقی جام زهر" برای آیت‌الله خمینی نام برده است.

او از نظر بسیاری از مردم سیاستمدار قدرتمندی بود که می‌توانست بر نظر رهبر سرسخت انقلاب تاثیر بگذارد و او را وادار به پذیرفتن قطعنامه شورای امنیت کند.

از سوی دیگر همزمانی مرگ اکبر هاشمی رفسنجانی با سالگرد مرگ محمدتقی خان امیرکبیر کسانی را به یاد نقش او در بازسازی بعد از جنگ انداخته است.

عنوان "سردار سازندگی" و "امیرکبیر ایران" که پس از جنگ برای نامیدن او به کار برده می‌شد امروز هم از سوی برخی کاربران شبکه‌های اجتماعی تکرار شد تا تاثیر او را بر روند توسعه اقتصادی ایران یادآوری کنند.

کاربری به نام احسان نوشته است که نام هاشمی رفسنجانی او را به یاد سال‌های سخت بعد از جنگ و راه‌اندازی کارخانه‌ها و کارگاه‌ها می‌اندازد.

اما در دهه هفتاد، روزگار آقای هاشمی فقط به "سازندگی" نگذشت و کسانی به نقش او در کشته شدن روشنفکران منتقد جمهوری اسلامی اشاره کرده‌اند.

"عالیجناب سرخ‌پوش" لقبی است که برخی اصلاح‌طلبان در سال‌های دولت آقای خاتمی برای یاد کردن از اکبر هاشمی رفسنجانی و نقش او در قتل مخالفان، ابداع کردند.

کاربری به اسم سرپیکو نوشته است "در نظر بعضی انگار مرگ باعث تطهیر آدم‌ها می‌شود. هاشمی رفسنجانی همان کسی است که دستگاه اطلاعاتی‌اش دهه هفتاد روشنفکران مملکت را سلاخی کرد."

کاربری به نام سیزده هم نوشته است "در واقع رفسنجانی هیچ وقت دوست و خیرخواه مردم نبود، فقط در اواخر عمر با مردم دشمن مشترک داشت."

حوادث سال ۸۸ و فاصله گرفتن آقای هاشمی از رهبر جمهوری اسلامی باعث شد، او از جانب برخی هواداران آقای خامنه‌ای به عنوان "فتنه‌گر" و "عامل فتنه" نامیده شود. اما اکنون مرگ او باعث شده که آنها با وجود انتقادهایشان از اهمیتش در نظام جمهوری اسلامی بنویسند.

کاربری به نام زهرا اچ‌بی نوشته است "حالا من نقدهایی به رفسنجانی داشتم اما مهمترین حسنش این بود که منتقد درون نظام بود و به نظرم نظام بهش احتیاج داشت."

کاربری به نام مصطفی نوشته است: "هاشمی وزنه انقلاب بود وزنه‌ای که میتوانست زمان بحران کفه انقلاب را سنگین‌تر کند کاش هاشمی همان هاشمی سی سال گذشته باقی می ماند."

این تغییر نگاه از نظر دیگران دور نمانده و مثلا کاربری به نام حامد نوشته است: "مرد روزهای سخت انقلاب و نظام یا ارباب فتنه؟ آخرش کدام؟"

تنها کاربران ایرانی نیستند که نام هاشمی رفسنجانی را ترند کرده‌اند. کاربران عرب زبان هم با هشتگ وفات رفسنجانی درباره این چهره سیاسی ایران اظهارنظر می‌کنند.

تاثیرگذاری او در جنگ ایران و عراق و ارتباطش با رهبران جهان عرب از از وجوهی است که مرگ آقای هاشمی رفسنجانی را برای کاربران کشورهای عربی قابل توجه کرده است و بسیاری از آنها مرگ یکی از چهره‌های تاثیرگذار جمهوری اسلامی را به معنای تضعیف ایران تلقی کرده و از آن ابراز خوشحالی کرده‌اند.

اکبر هاشمی رفسنجانی در هشتاد و دو سالگی درگذشت اما تاثیرش بر سیاست ایران و منطقه چنان عمیق بوده است که می‌توان آن را از خلال القابی که به شوخی و جدی برایش ساخته‌اند دریافت.

اما خبر ساده همین است که اکبر هاشمی رفسنجانی مرده است، مردی که نامی ساده و لقب‌های فراوان داشت.

با این حال سایه مردی که در این لحظه خبرها حول جنازه‌اش در جماران می‌چرخد و تصورات مردم از قدرت و ثروتش، افسانه‌‌های بسیاری را ساخته بود از سر جمهوری اسلامی برنخواهد خاست.