|
از موتسارت چه می دانيم؟ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
جهان هنر خود را برای بزرگداشت ۲۵۰ مين سالگرد تولد موتسارت آماده می کند. ولفگانگ آمادئوس موتسارت (۱۷۵۶-۱۷۹۱) را بيشتر دوستداران موسيقی بزرگترين آهنگساز تاريخ بشر می دانند. موتسارت ۳۶ سال بيشتر عمر نکرد، اما آثار او از نظر کمی و کيفی در سطحی حيرت انگيز است. از او بيش از ۶۰۰ قطعه درخشان باقی مانده که بيشتر آنها از شاهکارهای موسيقی کلاسيک هستند. موتسارت از زمره آن نوابغ بداقبال بود که قدر او بيشتر پس از مرگش شناخته شد. اين واقعيت که او در عمری کوتاه توانست اين همه آثار برجسته بيافريند، زندگی او را به معجزه نزديک کرده است. هنردوستان که از درک و توجيه عظمت هنر او ناتوان بودند، پيرامون او به خبرسازی و شايعه پردازی دست زدند. زندگی و کار او را با شاخ و برگهای زيادی آرايش دادند. طی زمان موتسارتی شکل گرفت که با چهره واقعی هنرمند ارتباط زيادی ندارد. درباره او گفته اند: موتسارت در سه سالگی به خوبی کلاوسن می نواخت. با چشم بسته، از زير پيانو و در حال راه رفتن، دشوارترين آهنگ ها را اجرا می کرد. پدرش مردی خشن و بيرحم بود و پسر خردسال خود را به کارهای سخت وا می داشت. در پنج سالگی آهنگ می ساخت و چند سمفونی تصنيف کرد. سه سمفونی مهم خود (شماره ۳۹، ۴۰ و ۴۱) را تنها ظرف سه هفته تدوين کرد. موتسارت با تنها يک بار شنيدن يک قطعه موسيقی، می توانست متن يا پارتيتور آن را روی کاغذ بياورد. معمولا متن نهايی هر قطعه را به طور کامل در ذهن داشت و با يک بار نشستن قطعه را تصنيف می کرد. موتسارت به تمام سازهای ارکستر مسلط بود و می توانست در آن واحد دو ساز بنوازد. اپرای بزرگ دون جوانی را طی پنج روز تصنيف کرد. در سراسر زندگی با فقر روبرو بود و هرگز روی آسايش نيافت. همسرش زنی سطحی و سر به هوا بود، او را دوست نداشت و تنها برای پول با موتسارت ازدواج کرده بود. موتسارت از کار در دربار و اجرای موسيقی برای اشراف نفرت داشت. موتسارت با آهنگسازان معاصر خود ميانه ای نداشت و ترجيح می داد با مردم عادی رفت و آمد کند. موتسارت دشمنان و رقيبان زيادی داشت که به او زهر دادند و باعث مرگ او شدند. رقيب اصلی او آهنگساز ناموفقی بود به نام ساليری (۱۷۵۰-۱۸۲۵) که با توطئه چينی موتسارت را به کشتن داد. موتسارت در گمنامی مرد و در گوری ناشناس به خاک سپرده شد. موتسارت واقعی که بود؟ بی گمان شما هم موسيقی موتسارت را شنيده ايد. اما آيا او را می شناسيد؟ موتسارت يکی از هدايای خداوند به بشريت است. امکان ندارد وقتی که به موسيقی جاودانه اش گوش می سپاريم اين موضوع را متوجه نشويم. او متعلق به تمام بشرييت است همانطور که سعدی، حافظ، مولوی و گوته و دانته. هادی - تهران واقعا حيف که اين نابغه زمانی متولد شد که موسيقی گرفتار قيد و بند کلاسيک بود. شايد اگر اين استعداد چند دهه ديرتر به دنيا می آمد و به موسيقی می پرداخت موسيقی تحولی شگرف می يافت. گرچه می توان گفت موتسارت موسيقی کلاسيک را تمام کرد و آن را به بتهوفن سپرد. مانی - تهران آيا اين واقعيت دارد که ساليری در قتل او نقش داشته است؟ تا جايی که من می دانم داستان فيلمی که از موتسارت ساخته شده بر اساس نوشته ای از پوشکين بوده و به نظر ساخته و پرداخته پوشکين است. به هر حال هر چه بوده آثار او فوق العاده درخشان و بی مانند هستند. روحش قرين رحمت و شادی. شهاب - تهران در برخی منابع گفته شده اتفاقا او در دوران کودکی زندگی مرفه و خوبی داشته و پدرش او رادر انجام فعاليتهای مربوط به موسيقی تشويق می کرده است. ضمنا منابعی می گويند که توطئه های ساليری عليه وی شايعه است. نويد - تهران سالييری آهنگساز هم عصر موتسارت گفته بود: "اين خداست که با دهان اين جوانک برای زمينيان آواز ميخواند". بروزو - ميشيگان اين جمله به نظر نادرست می آيد که "در سراسر زندگی با فقر روبرو بود و هرگز روی آسايش نيافت." به قول همينگوی فقر و گرسنگی ذهن را سپيد ميکند. خالق چنين آثاری زيبا چطور ميتوانسته گرسنه بوده و روی آسايش نديده باشد. بهروش - تهران اينکه پدرش فردی بيرحم بود و همسرش زنی سطحی به نظر من قابل قبول نيست زيرا که روح و روحيهای به اين لطافت بايد زاييده محيطی ملايم و ذوقپرور باشد. احسان - تهران موتسارت آوای رقص آسمانی بود. موسيقی ناب او موسيقی زمينيان نيست. ک ح - آخن با توجه به اين زندگی نامه بايد افسوس دنيای امروز را خورد که موسيقی های خشن و بی محتوا بيشترين رواج را دارند اما آثار لطيف موتسارت متروک شده اند. اين هنرمند بزرگ بايد الگوی تمام مردم دنيای امروز باشد که با تمام مشکلات و دشمنانی که داشت بهترين کارها را عملی کرد. شهاب ديلمقانی - تهران |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||