برای به در کردن روز سيزدهم فروردين همه با هم به دامن طبيعت می روند و تفريح می کنند

عدد سيزده در بسياری از فرهنگ ها و باورهای عاميانه بدشگون و ناخجسته (نحس) خوانده شده است. گفته اند که دوازده روز اول ماه فروردين که با روز عيد نوروز شروع می شود، برای ايرانيان روزهايی فرخنده و خجسته بوده است.

به دنبال اين روزها، سيزدهم فروردين فرا می رسد که ايرانيان آن را بدشگون می دانسته اند که می توانسته شکست و اندوه به همراه داشته باشد.

برای پرهيز از نحوست و گزندهای احتمالی اين روز بدشگون است که مردم، از دارا و ندار و کوچک و بزرگ، به دامن طبيعت می روند و سراسر روز را به شادی و تفريح می گذرانند. با اين شگرد، آفت اندوه را از خود دور می سازند و سالی شاد و پرشگون آغاز می کنند.

سيزده بدر رسمی بسيار کهنسال است و با آئين هايی ويژه همراه بوده است. بخش اصلی مراسم اين است که مردم در گروه های بزرگ به طبيعت می روند، سبزه های سفره هفت سين خود را به آب روان می سپارند و خود به دست افشانی و پای کوبی می پردازند.

ديده بوسی، نوش خواری و شرکت در بازی های نشاط آور جمعی از رسوم اين روز است. اما شايد معروف ترين مراسم خاص اين روز گره زدن گياه باشد، که رمز پيوند زن و مرد است. دختران دم بخت، با دلی شاد و نيتی پاک، آرزو می کنند که هرچه زودتر همسر دلخواه خود را بيابند و پای سفره عقد بنشينند.

از نگاه خوانندگان

در شهر ما خمين مانند همه ايرانيان به کوه و دشت صحرا ميروند ولی مراسم خاص شهر ما کوهی است بنام بوجه و مردم از طلوع آفتاب تا ظهر در آنجا مشغول پايکوبی و ديدار هستند و از همه مهم تر برای شگون تخم مرغ بازی ميکنند. هر نفر تخم مرغ خود را به تخم مذغ ديگری می کوبد و تخم مرغ هرکس شکسته شد بازنده است و تخم مرغ بازنده از آن برنده ميباشد و دختران نيز سبزه گره ميزنند تا بختشان باز شود و جالب اينکه با همه بگير و ببند های اوائل انقلاب برای منسوخ کردن اين مراسم هرروز رونق بهتری پيدا کرده و اخيرا هم خانمها همپای آقايان به اين مراسم می آيند... مهدی - خمين

مراسمی که مردم در ۱۳ نوروز بجا می آورده اند بسيارند. در اينجا به دو نمونه جالب از آنها اشاره ميکنم: دخترهای دم بخت در روز ۱۳ وقتی در دامان طبيعت از حال و هوای نوروز سرشار شور و تخيل ميشدند در کنار جوی آبی می نشستند و در حالی که سبزه های تازه را می چيده و به آب می دادند اين شعر را با خود زمزمه ميکردند و اميدوار بودند که آرزويشان برآورده شود: "سيزده بدر سيزده بدر سال دگر دنبال شوهر بچه به بغل عووه عووه عووه عووه" (منظور صدای نوزاد بوده) و پيرزن ها در اين روز جايی مفروش از سبزه و چمن را پيدا ميکردند. بر روی سبزه ها ميخوابيدند. و در حالی که از اين سو به آن سو می غلطيدند با خود اين شعر را زمزمه ميکردند: "ای زمين پاينده، ای بهار سرزنده از اين دنده به اون دنده تا سال دگر زنده از اين دنده به اون دنده تا سال دگر زنده" و خلاصه اينکه هرکس به فراخور حال و روز خود و آرزويی که در دل داشت نحسی ها و ناکامی های سال کهنه را از وجود و طالع خود بيرون می ريخت و خود را آماده ميکرد تا در سال جديد به آرزوهای زيبايش نائل گشته و کامروا شود. شاد باشيد و کامروا... شجاع الدين شفايی - اصفهان

من و خانواده ام صبح زود به طرف ده بالا که يکی از جاهای ييلاقی يزد هست ميرويم و در آنجا آتشی درست کرده و ناهار را در دل طبيعت ميخوريم و با کلی صفا بعد از ظهر بر ميگرديم به طرف شهر. منصور حسين زادگان - يزد

بنظر من سيزده نوروز يعنی بهترين زمان فصل بهار بيشتر يک سنت است که از نياکان ما به ارث رسيده و بحث نحس بودن آن حقيقت نداشته و فقط يک خرافات است که در خيلی فرهنگ ها هست. در حول و حوش اين روز دو روز دير تر يا زودتر همه از منازل به بيرون ميزنند و بقولی خوش می گذرانند مثلا من در فصل بهار نيز چنين مراسمی را در مصر نيز ديده ام که به شم نسيم معروف است، يعنی بوئيدن بهار، و عينا مانند ما مردم به پارک ها رفته روز خوبی را ميگذرانند احتمالا چنين مراسمی در ديگر فرهنگها هم وجود دارد. صبوری - تهران

يکی از رسوم مردم ايران در روز ۱۳ بدر اينه که سبزه هايی رو که واسه لحظه تحويل سال خريدن تا اين روز نگه می دارن و اونو روز۱۳ بدر روی ماشين می گذارن و با خودشون به دامان طبيعت می برن! صادق - بوشهر

منشأ نحوست سيزده به عقيده يونانيان قديم اين است که رتق و فتق امور را خدايان دوازده گانه عهده دار بودند و بخوبی اداره می کردند؛ بر اثر علل مفصلی ناگهان الهه سيزدهمی پديد آمد و يکی از خدايان دوازده گانه را کشت و نظام امور را بر هم زد. از اين روی يونانيان سيزده را منحوس شمرده و برهم زننده نظام يا مخل آسايش و ايمنی می دانستند و سيزده در نظر آنها بد شگون گرديد. اين عقيده با نشر فرهنگ يونانيان در جهان (خصوصا بعد از کشور گشايی های اسکندر) به همه جا رفت و در ادبيات با عقائد و سنن اجتماعی اقوام مختلف داخل شد. چنانکه برخی بهنگام بر شماری از استعمال آن لفظ (۱۳) کراهت داشته و (۱+۱۲) استفاده می کردند. از اين روی مردم ايران نيز از پدران خود آموخته بودند که روز سيزدهم اول هر سال دست از هر گونه کار و کسب کشيده و به بيرون از خانه خود رفته در دامان طبيعت پناه گرفته تا نحوست اين روز بدر رود. سازند - ايران

سيزده بدر، بدور از خرافات، نشان از غنای عظيم فرهنگی ايرانيان دارد. پيوند با طبيعت که آيات آشکار خداوندی است رمز زيبای گردش در طبيعت است. علی علوی - تهران

خوب خيلی خوبه، ولی واسه ما سخت هم هست. چون همه خواهر برادرها تلپ می شن. خونه ما ما رسم داريم حتما صبح فال حافظ بگيريم بعدازظهر هم بايد آش رشته بخوريم. در ضمن مثل هميشه همه بايد کنار هم باشيم و هيچ کس اين ور و اونور نره و آروزوی با دوست بيرون رفتن به دلم مونده راستی حتما هم بايد بعد از ظهر همگی با هم برقصيم. سارا - تهران

آخرين سيزده بدر من در ايران به سال ۱۹۸۹ بر ميگرده. همگی ما دوستان صبح اين روز راه باغ شهر کرج را نشانه گرفتيم و تمامی روز را با ويولن و ضرب و آهنگ های دوست داشتنی اصيل به شب رسانديم. البته در اين بين کباب و نون زير کباب را هم نوش جون کرديم. عصر هم سبزه ها را گره زديم و به تهران بازگشتيم و جالبتر اينکه حتی پس از بازگشت به تهران از شب زنده داريمون دست نکشيديم. محسن - هلسينکی

ما فردا کله سحر می ريزيم توی چهار پنجتا ماشين و می ريم سراغ يکی از دوستان عزيزی که باغ بزرگی داشته باشد! هنوز معلوم نيست کدام دوست! اما تا فردا صبح معلوم ميشه. بالاخره يک جايی خودمون رو دعوت می کنيم، يک بيچاره ای رو انتخاب می کنيم و می ريزيم سرش و اون بايد از ما پذيرايی کنه و بهمون برسه. چند جا سراغ داريم و می تونيم روشون حساب کنيم: يا ميريم کرج، يا ميگون، يا کلاردشت، يا رودهن... بساط سوروسات هم فراهم خواهد شد به کوری چشم بدخواهان! جواد - تهران

رسم های کهن و باستانی ابرانيان براستی زيباست و تمام آن نشانه شکوه و عظمت فرهنگ ايرانی است. تقارن نوروز ايرانيان با بهار طبيعت، سفر شگفت انگيز ميليون ها ايرانی در مدت دو هفته و همچنين رسم خروج ميليونها ايرانی در روز سيزدهم بهار تنها نشانه غنا و بزرگی فرهنگ های اصيل ايرانيست. سيزده بدر بهمه خوش بگذرد. امين - شيراز