هيچ نامزدی از طرف دفتر مشترک تنظيم انتخابات به دليل جرائمی مانند نقض حقوق بشر يا ارتکاب به جرائم جنايی، سياسی، حقوقی و داشتن نيروهای مسلح رد نشد

در اين فهرست نام 18 نفر به چشم می خورد که از ميان 23 تن که برای شرکت در انتخابات ثبت نام کرده بودند انتخاب شده اند.

رييس دفتر مشترک انتخابات گفت که 115 مورد شکايت، اتهام و اعتراض درباره برخی نامزدها يا معاونان پيشنهادی آنها به اين دفتر ارسال شد.

وی افزود که دادگاه عالی يا ستره محکمه، اين اتهامات را به دليل اينکه هيچيک از نامزدها در يک دادگاه با صلاحيت محکوم نشده اند، وارد ندانست و بدين ترتيب کسی از طرف دفتر مشترک تنظيم انتخابات به دليل جرائمی مانند نقض حقوق بشر يا ارتکاب به جرائم جنايی، سياسی، حقوقی و داشتن نيروهای مسلح رد نشد.

بدين ترتيب در ميان اشخاص حذف شده، از داوطلبان مشهور انتخابات نام کسی مطرح نشده و بنابر این به نظر می رسد که ترکيب قبلی نامزدهای انتخابات که بسياری از آنها از چهره های سياسی، جهادی افغانستان هستند، در صف بنديهای سياسی همچنان حفظ شده است.

پرسش اين جاست که آيا می توان با انتخابات آينده افغانستان (9 اکتبر 2004) فرماندهان و چهره های بانفوذ کشور را از طريق شيوه ای مثبت و دمکراتيک وارد حيات سياسی و اجتماعی نوين کشور کرد.

ديدگاههای شما

انتخابات در شرايط فعلی افغانستان که حکومت کنترل کامل به اوضاع کشور ندارد و حتی نمی تواند يک والی را جابجا کند چگونه می تواند عادلانه و بی طرفانه برگزار شود؟ و کسانيکه تفنگ در دست دارند و خود نامزد انتخابات هستند و اگر هم نامزد نيستند دارای افراد مسلح هستند و طرفدار يکی از کانديدها می باشند، از اسلحه شان به نفع خود استفاده نکنند؟ سعيد ناطقی - قم

جنگسالاران نمی توانند در آينده سياسی افغانستان نقش مثبت سياسی داشته باشند به چندين دليل، چون روح جنگ طلبی در نهاد اين افراد طوری تبلور دارد که دليل موجوديت اينها را همين جنگ مستحکم دارد، اين اشخاص از لحاظ روانی طوری به وجود آمده اند که جنگ به عنوان حرفه و پيشه اينها گرديده است، بنابر اين وارد کردن اين با اين طرز تفکر به حيات سياسی افغانستان که در دموکراسی حرف اول را می زند کار ناممکن پنداشته می شود. چون اين اشخاص عادت به تفنگ دارند يعنی هر خواست فقط خود را از لوله تفنگ بدست آورده اند! بنابراين فکر اينکه خواست و انديشه خود را بدون تفنگ هم می شود به دست آورد تفکر غيرمنطقی به حساب می آيد. شما چطور می توانيد اين اشخاص را متقاعد کنيد که می شود مبارزه کرد، البته بدون اسلحه و چون طوريکه پيشتر عرض کردم ايجاد و بنای اين افراد همان اسلحه است. علی - دبی

به نظر من افغانستان بعد از سپری نمودن يک دوره جنگ های تحميلی درست است که توانسته است به نوع آزادی نسبی برسد، اما اين به اين معنی نيست که دولت بتواند به اين زودی عناصر مصلحت پرست را تحت شعاع قرار بدهد و خيلی راحت پروسه اجرای انتخابات را در سراسر کشور آغاز کند. اما به اين معنی هم نيست که با به تعويق انداختن آن مردم را پيش از پيش در انتظار نشاند. چون اکثريت مردم در خارج و داخل افغانستان چشم به نتيجه انتخابات دوخته اند تا شايد سرنوشت خودشان را تعيين کنند اما نبايد هم فراموش کرد که زورمداران ما با تکيه نمودن به اريکه قدرت نمی تواند مقام و قدرت خود را حفظ کنند چون مردم ما اگر چه اکثريت بيسواد را در بر می گيرد اما می دانند که آزادی چيست و چگونه بايد به دست آورد. عبدالموسی وير خلمی - بلخ

درست است که اين کانديداهای امروز، ديروز باهمديگر درگير جنگهای خونين داخلی بودند و امروز اين چهرها را باز هم مشاهده می کنيم ... اما اينک که عرصه مبارزاتی برای همه افغانستانی ها بازشده حق هر هموطن مجرب و لايق است که خود را کانديد کند و يک افغانستان نوين و دمکرات را به همه هموطنان جهانيان دهند. وفا تمکی - فرانسه

اين انتخابات رياست جمهوری در اين موقع نادرست است چون اينهايی که کانديد شدند سالها حريف تفنگ سالاری و جنگ های قومی، نژادی، منطقه ای را راه انداختن و قتل عام های زيادی را به وجود آوردند... آنطوری که ديده می شود ظاهر شاه ديگری بوجود می آيد. و اما نقصها و بی توجهی هايی وجود دارد که آن نبود پارلمان افغانستان است اگر پارلمان و نماينده های واقعی مردم وجود داشت اين مسائل تا حدی حل شده بود (بايد انتخابات پارلمان پيش از انتخابات رياست جمهوری برگزار می شد.) حسن علی جاويد - امريکا

حضور دهشت افکنان داخلی و خارجی، مداخلات کشور های خارجی، موجوديت عناصر مسلح و وابسته به دشمنان حريت، ارزش ها و منافع ملی افغانستان و حضور فعال دول مغرض در امور داخلی ميهن آبائی ما بعضی از علل عدم حضور فعال شخصيت های ملت گرا در بين نامزادان انتخابات رياست جمهوری سال جاری بشمار می رود. اين بر مردم ماست که به بشريت ثابت سازد که ملت افغان شايسته رهبری مردمسالار می باشد ورنه دست نشاندگان خارجی زمام امور دولت داری را تحت پوشش انتخابات بدست خواهند گرفت و بلا های نا آمده را بر سر ملت ما پياده خواهند نمود. سيد حسيب مصلح - استراليا

با در نظر داشت انکشافات اخير در قبال اوضاع کنونی کشور و با مراجعه به تاريخ گذشته کشور می توان به پاسخ سوال شما جواب ( بلی ) گفت. زيرا انتخاب ريئس جمهور توسط آراء مردم خود طريقه و شيوه مثبت و دمکراتيک در مسايل سياسی و اجتماعی يک کشور ميباشد. اما اينکه نحوه برگزاری اين انتخابات در کشور ما تا چه حدی شفاف و عادلانه خواهد بود سؤاليست خارج از بحث امروزی. ولی در مورد غير عادلانه بودن آن بطور فشرده ميتوان گفت بدون شک تخطی های از معيارات قبول شده صورت خواهد گرفت که قربانی ديگريست که مردم ما برای نهادينه شدن اين پديده برای آينده بايد بپذيرند. همچنان با نگاه به ليست ۱۸ نفری نامزدهای اين مقام که به احتمال زياد تا زمانی برگزاری آن از تعداد آنها کاسته خواهد شد بعضی از شخصيت های را می بيبنيم که در گذشته ها با فرهنگ مبارزه مسالمت آميز سياسی کمتر معتقد بودند و يا اصلاً به آن معتقد نبودند ولی حالا به اين اصل اعتقاد پيدا کرده اند اما اينکه انگيزه آن چيست به صراحت می توان گفت که وقوع حادثه ۱۱ سپتامبر سال ۲۰۰۱ ميلادی و پيامدهای ناشی از آن در قبال افغانستان است. از طرف ديگر با توجه به بحثهای دمکراتيک به شيوه معقول و مثبت آن در تالار وزارت اطلاعات و فرهنگ در رابطه به مسايل عمده کشور توسط شخصيتهای سياسی و فرماندهان سابق کشور خود بيانگر اين است که فرماندهان و چهره های بانفوذ کشور وارد شدن به عرصه سياسی و اجتماعی کشور را از طرق مثبت و دمکراتيک آن در حال آموختن و آزمايش کردن است. ولی بايد توجه داشت که در افغانستان برای بار اول اين راه و شيوه مورد استفاده قرار می گيرد و نبايد آنطوری که ديگران در غرب و امريکا و ممالک پيشرفته اين راه را در حال حاضر می پيمايند از مردم٬ فرماندهان و چهره های بانفوذ سياسی اين کشور توقع داشت. کاوه - افغانستان

مسلم است که با انتخابات آزاد و عادلانه چهره های با نفوذ و شناخته شده وارد حيات سياسی افغانستان خواهند گرديد. اما برای ايجاد انتخابات عادلانه و دموکراتيک در قدم اول تأمين امنيت سايت های انتخاباتی را يک امر مبرم می بينيم تا خود مردم بدون هيچ نگرانی سرنوشت و امور سياسی کشورشان را تعيين کنند. همچنان رسانه های خبری داخل افغانستان، نشريه ها، ارگان های دولتی و کمسيونهای زيربط مسئوليتی را که در قبال مردم دارند، بايد مسئولانه عمل نمايند و برای هر يک از نامزدها فرصت بدهند تا مردم را راجع به خود و برنامه های کاری شان در جريان قرار بدهند. در حاليکه کمتر از دو ماه به موعد انتخابات باقی مانده، اما متأسفانه تا حالا اکثر مردم حتی با نام نامزدها آشنايی ندارند، اين مسئوليت را پروسه تنظيم انتخابات به عهده داشت تا مردم را در جريان قرار می داد. همچنان طوريکه ديديم، کمسيون انتصابی برگزاری انتخابات در جريان اعلام فهرست کانديدهای رياست جمهوری نتوانست موقعيت بيطرفی اش را حفظ و مورد جلب اعتماد مردم قرار گيرد که متأسفانه به اصل خود برگشت. به هر صورت به خاطريکه ما برای بار اول شاهد انتخابات توسط آرای مردم در افغانستان هستيم اين انتخابات را به فال نيک گرفته و به نفع مردم خود می دانيم. فريد منگان احمدی - جاغوری

در افغانستان اصلاً انتخابات يک برنامه مصروف کننده برای فريب مردم است. در هرات طالبان و جنگ را مجدداً احياء کرده اند و کشته ها بجا گذاشته. تأمين امنيت در کشور برای انتخابات سراسری شرط حتمی است. و رأی دهی کدام بهبود در نظام اجتماعی و اقتصادی نخواهد ببار آمد. از ديدگاه من مقامات دولت نبايد از مردم سوء استفاده به نفع خود نمايند. غوثی - سوييس

يا اين خيلی عجيب نيست که با وجود يکصدوپانزده مورد شکايت و با حضور الحال ويرانه های شهر کابل و با حضور هزاران هزار بيوه و يتيم دور جنگهای دو دهه بخصوص دهه نود هنوز هم ما نيازی به ثبوت ساختن جرائم جنگی بعضيها داريم؟ پس اگر همين آقايانی که امروز خودشان را کانديد و رقيب درجه يک آقای کرزی می نامند، مسئول کشتارها و ويرانی نيستند کی را بايد محاکمه کرد؟ خيلی تعجب آور است که همه اينان گناه را يکی بر ديگری می اندازند و مردم زجرديده ما معتقدند که سگ زرد برادر شغال است و بدين معنی که يکی از آن گروههايی که سالها قبل درگير و شامل جنگ بوده اند، هرگز نمی توانند رأی اکثريت به دست آورند. مگر آنکه از ميل تفنگ و از زور کار گيرند. آزاده افغانی - ننگرهار

فهرست کانديدان انتخابات قريب الوقوع بوضوح نشاندهندة اين واقعيت است که روحيه جديدی در کشور شکل گرفته است و آن، تلاش از راه دموکراتيک و کسب رأی مردم است، اما متأسفانه آنان که بايست برای ايجاد دولت ملی در همين دوره انتقالی تلاش می کردند و توافقنامه بن را به اجرا می گذاشتند تمامی هم و غم خود را برای تثبيت پايه قدرت خود متوجه کردند، در نتيجه، آنچه نبايست می شد، شد و آنچه بايست می شد، نشد. اينک آقای کرزی را داريم که خارجيها دارند برای ما رئيس جمهور می سازند، حال آنکه ايشان تنهاترين کانديدايی است که برای احراز کرسی رياست جمهوری متوسل به ماشينری (امکانات) دولت و دالرهای امريکاست، نه به رأی مردم. به قول آن برادر که گفته بود: زور کاکاست که انگور د تاکهاست. همينطور ديگران هم بايست از قانونمدار بايست يادگرفته باشند و گرفته اند که زورسالاری پيشه کنند و به رأی مردم اصلاً توجه نکنند. راستی چه فرقی است بين آنکه رأی مردم را به زور تفنگ بگيرد يا اينکه تمامی دستگاههای دولتی وغيردولتی را در خدمت خويش قرارداده، اکاذيب به خورد مردم دهد. مگر حمايت جامعه جهانی مهم است يا رأی مردم؟ اگر حمايت جامعه جهانی مهم است، پس بگذاريد همين آقای کرزی خود را و همين پولهای و نيروهای کاری را بيجا هدر ندهيد. عبدالله - کابل

شکی نيست که انتخابات يگانه وسيله مناسب برای وارد کردن چهره های با نفوذ کشور به شيوه مثبت به کرسی قدرت است و در شرايط کنونی کشور و در حالی که بسختی ميتوان تفنگسالان را از سر راه پيشرفت و ترقی کشور برداشت، گام مثبتی خواهد بود. اما کميسيون مشترک انتخابات و استره محکمه با "تبرئه" دادن بعضی از کانديداهای رياست جمهوری در حقيقت مرتکب اشتباه تاريخی بس بزرگی گشتند که اگر بزودی بازنگری نگردد می تواند فاجعه تاريخی تلقی شود. اين "متهمان" ممکن است با استناد به حکم استره محکمه؛ فيصله مذکور را تبرئه خويش تلقی کرده و در آينده حضور در مقابل محکمه باصلاحيت و پاسخگويی در مقابل اعمالی که انجام داده اند را به چالش بکشانند. استره محکمه با صدور همچو فتوايی راه را برای اين افراد باز کرد تا حداقل در حکومت بعدی حتی اگر برنده هم نشوند نقشی سياسی ايفا کنند که اين امر با وجود اتهاماتی که بر آنها وارد است گام منفی محسوب می شود کما اينکه می توانند پديده تفنگسالاری را زنده نگه دارند. تاکنون شرايط مساعدی در کشور حاکم نبوده تا محکمه باصلاحيت تشکيل شود و به اتهام متهمان به ارتکاب جرائم ضدبشری رسيدگی صورت گيرد. بنائاً تصميم استره محکمه مبنی بر خطا بوده است که عدم محاکمه آنها را در محکمه ذيصلاح دال بر اهليت آنها کرده و برای آنها اجازه کانديدا شدن داده است. اگر استفرار سياسی در کشور حاکم بود شما نه تنها شاهد فقط ۱۱۵ مورد شکابت بلکه شاهد هزاران شکايت عليه اين متهمان بوديد. تنها در طول سالهای دهه نود بيش از ۶۵ هزار نفر از سکنه کابل به قتل رسيدند، هفتاد درصد شهر کابل ويران شد، نود درصد سکان کابل که هشتاد درصد نيروی متخصص کشور به شمار می رفتند برای هميشه کشور را ترک کردند که اينک من حيث پيامد آن، کشور به کمبود شديد نيروی متخصص روبروست. م.ن.ن. - کابل

در شرايط فعلی که مردم افغانستان در شرايط حساس تاريخی قرار دارد و اولين بار است که انتخابات بعد از ساليان طولانی جنگ و بدبختی تجربه می شود و همچنان هر روز به اختلافات قومی، مذهبی، ملی وغيره دامن زده می شود و از طريق رسانه های جمعی افراد جامعه يکديگر خويش را به نقض حقوق بشر، تجاوز، قتل و بی حرمتی محکوم می کنند و ملت افغانستان نيز آگاهی لازم سياسی را کسب نکرده است، فرد را بايد انتخاب کرد که در گذشته مرتکب جنايت نشده باشد و ميان کانديدان فعلی کسانی اند که شايستگی و لياقت رهبری را در آينده افغانستان از هر لحاظ داند، اگر واقعاً انتخابات آزاد و دور از فشار خارجی، خصوصاً آمريکاييها صورت بگيرد و دخالت اجنبی وجود نداشته باشد، مسلماً مردم اين تشخيص را دارند که به چه کسی رأی بدهند و چه کسی را انتخاب کنند. در صورت مداخله اجنبيهای آمريکايی مسلماً همان مهره دست نشانده که قبلاً آمريکاييها به قدرت رساندند باز هم بر سر قدرت خواهد آمد که اين بار با نيرنگ و حيله جديد وارد عرصه انتخابات شده است که از اين طريق بتواند به اهداف خويش همانا قدرت طلبی دست يابد که اين خود در آينده فاجعه خواهد بود زيرا با انتخاب دو معاون از دو قطب مخالف که ساليان را با خصومت سپری کرده اند خود دليل روشن بر قدرت طلبی کانديدای رياست دولت فقير و بدون در و کلکين افغانستان است. محمدمحسن ايوبی - کابل

بدبختانه افغانستان بعد از دوره خفقان آور جنگ بيست وپنج ساله با چنين انتخاباتی روبرو شده است که چهره های بانفوذ شناخته شده نمی تواند. فقط مردم چهره های جنگی قهرمانان جنگی و آنهايی را می شناسند که با زور تفنگ بالايشان حکومت کرده اند، حتی برای مردم نام تعدادی از افراد نا آشناست و از طرف ديگر، بين کانديداها لياقت و کفايت اين مسئوليت به نظر نمی رسد. حلقات روشنفکری اميدی به اين انتخابات چندان ندارند زيرا اولاً بايد مردم آماده پذيرفتن وفهم کافی از انتخابات داشته باشند و بعداً سهم درآن بگيرند يا حداقل تحصيلاتی که مردم به آن اعتماد داشته باشند و ظرفيتی که بتواند کشور را از اين بدبختی نجات دهد. سيد سلطانعلی فخری - کابل

اعلان ليست (فهرست) کانديداهای رياست جمهوری مخالف قانون اساسی کشور است چون اکثر کانديداها واجد شرايط ماده ۶۲ فقره ۳ نيستند. نهادهای حقوق بشر صدها دوسيه (پرونده) مستند عليه آنها دارند، چون اکثريت آنها اعتقاد به دموکراسی ندارند چطور می توان از آنها اميد جامعه دموکراتيک داشت؟ آزموده را آزمودن خطاست. سحر - کابل

اين انتخابات، انتخاباتی عادلانه نخواهد بود اما باز هم می توانيم بعضی مشکلات را با اين انتخابات حل کنيم. بعضی از اشخاص گفتند که تعداد از کانديدان بايد از کانديداتوری از طرف اداره انتخابات صلب صلاحيت شوند اما اين راه حل درست نيست. اين هيجده کانديدا در انتخابات به مردم افغانستان رجوع خواهند کرد و مردم هم جواب مثبت يا منفی خود را خواهند داد. به اين صورت، شخص دلخواه مردم با رأی مردم به قدرت خواهد رسيد و رهبران که در انتخابات، دوم سوم و چهارم می شوند در پارلمان آينده کشور به صفت مخالف اقتدار ايفای وظيفه خواهند کرد. اين راه حل بسيار صلح آميز است. فضل الدين - شبرغان (جوزجان)

اگر فرمانده و چهره بانفوذ کشور کمی از دموکراسی آگاهی داشته باشد که بله می توان وارد حيات سياسی و اجتماعی کشور شد اما افراد با نفوذ زيادی وجوددارد که نه تنها ازدموکراسی چيزی نمی دانند که دموکراسی رابه شيوه های ديگر تعبير می کنند يا بهتر بگويم دموکراسی را وارونه معنی می کنن. بنائاً (بنابراين) بايد در قدم اول دموکراسی را آموخت بعد از شيوه دمکراتيک وارد عمل شد. جانعلی پرورش - تهران

انتخابات کاری است پسنديده ولی اگر فرماندهان قبل از آنکه به زندگی صلح آميز برگردند به رقابتهای جديد کشانيده می شوند. در صورتی که فرماندهان مسلح در ساحه (حوزه) های اقامتشان باقدرت عمل می کنند جای رشد شخصيتهای ملی که سابقه جهادی يا طالبی نداشته باشند کمتر به نظر می خورد. از طرف ديگر فرماندهان مسلح اگر در رقابت منفی باهم قرار بگيرند سنگينی درگيريهايشان مثل هميشه متوجه مردم بی دفاع ما خواهد بود. ضياءالحق - فنلاند

قسمی که ديده می شود، ازامضای موافقتنامه بن در پنج ديسمبر ۲۰۰۱، قوماندانها (فرماندهان) و رهبران بانفوذ مجاهدين به اين واقعيت توجه دارند که مشکل افغانستان امروزی که طی بيشتر از دو دهه جنگ، همه داروندار کشور بين رفته فقط از طريق تفاهم و درک همديگر حل شدنی است. ولی بايد واقعيتهای موجود کشور را درنظر گرفت. چون بيشتر از دو دهه در افغانستان تفنگ حاکيمت داشته است و هنوز هم در بخش بزرگ از کشور نيروهای مسلح آشوبگر امنيت را مختل می سازند، نمی شود يکشبه اين همه تفنگ را در سلاحخانه ها جمع آوری کرد و راه صد ساله دموکراسی را يکشبه پيمود و به مجرد وصول به نهم اکتوبر همه ديموکرات شوند و کشور به ديمواکراسی نمونه تبديل شود. پشتيبانی رهبران و قوماندانهای مسلح از پروسه (فرايند) انتخابات و حتی نامزدی تعداد از اين رهبران و قوماندانهای مسلح و بانفوذ در انتخابات که همه می دانند يک برنده دارد و آن هم از قبل معلوم، خود گويای اين حقيقت است که تفنگ جذابيت خود را از دست داده است. بنائاً (بنابراين) اشتراک در حيات سياسی کشور از طريق پروسه ديموکراسی و نه از طريق سلاح ضرورت زمان بوده بنائاً فرماندهان و چهره های با نفوذ کشور نظر به مقتضی وقت مجبوراً در پروسه سياسی واجتماعی کشور از طريق شيوه مثبت و ديموکراتيک وارد شوند، و در غير آن نظر به جبر زمان محکوم به فنا خواهند بود. مصلح الدين - تخار