دکتر علی شريعتی در مقطعی، تحولی فکری و فرهنگی در جامعه به وجود آورد که می توان حتی از آن دوران به عنوان دوران تفکر شريعتی نام برد.

در آن موقع مارکسيسم به عنوان تفکری علمی و مدرن بين قشر دانشجو مطرح بود و باعث شده بود جوانان مذهبی دچار خودکم بينی شوند چون اسلام سنتی پاسخگوی نياز مبارزاتی آن روز نبود.

شريعتی اين نياز روشنفکران مسلمان را بر طرف کرد.

او به مبارزه فرهنگی و آگاهيبخش معتقد بود و اسلام را به گونه ای معرفی و تعريف می کرد که زيربنای فکری جوانان را برای جذب به سازمان مجاهدين خلق فراهم می کرد.

شريعتی می خواست از اسلام انگيزه و حرکتی فکری به وجود بياورد و به همين جهت مجاهدين شريعتی را تأييد می کردند و از جمله ای از شريعتی که گفته بود: "اگر نمی توانيد کار حسينی بکنی، لااقل کار زينبی کن"، استفاده می کردند که او مبلغ مبارزه مسلحانه است.

از طرف ديگر هم گفته می شد که حسينيه ارشاد سوپاپ اطمينانی است برای خالی کردن احساسات جوانهای مسلمان و غيرمستقيم آن را به رژيم حاکم نسبت می دادند و می گفتند رژيم حسينيه ارشاد را در برابر مجاهدين علم کرده است.

بعد از انقلاب و پس از آنکه روحانيت پايه های قدرتش را تحکيم کرد، عده زيادی از طرفداران شريعتی که در اقليت قرارگرفته و سرخورده شده بودند، جذب مجاهدين شدند.

مجاهدين هم تلاش می کردند آنان را جذب سيستم عقيدتی خودشان بکنند اما تفکر شريعتی موازی با تفکر مجاهدين در داخل اين سازمان پيش می رفت.

مسعود رجوی، رهبر سازمان مجاهدين خلق پس از انقلاب ايدئولوژيک سال 1364 که خودش را به رهبری خاص الخاص ارتقا داد، هيچ رقيب فکری را بر نمی تابيد و فکر می کرد هر کس می تواند درخشش او را به لحاظ عقيدتی و به لحاظ اسلام ناب محمدی که خود را نماينده آن می دانست تحت الشعاع قراردهد و کمرنگ کند.

پس از اين انقلاب ايدئولوژيک، سازمان قصد داشت دوگانگی فکری درون خود را از ميان ببرد و سيستم فکری خود را يکدست کند.

به همين لحاظ برنامه ای با نام فاز شريعتی زدايی آغاز کرد، با اين دستاويز که "شريعتی مبارزه مسلحانه را قبول ندارد و اسلام در مقايسه با مجاهدين راستگرا محسوب می شود و نبايد تفکر راست درون تفکر چپ وجود داشته باشد".

به اين ترتيب، عده ای از مجاهدين تفکر شريعتی را کنار گذاشتند اما عده ای حاضر به اين کار نشدند و از سازمان جدا شدند.

اين عده در سال 1365 در منطقه کردستان عراق گروهی به نام رزمندگان خلق تشکيل دادند و تلاش کردند از عراق خارج شوند و به اروپا بروند، عده ای از آنها هم به ايران رفتند، چون راه خارج بسته و خارج شدن از منطقه خيلی مشکل بود.

در ميان آن دسته از مخالفان حکومت ايران که در خارج از کشور فعاليت می کنند، حضور انديشه شريعتی بيشتر از طريق سازمانی به نام ارشاد تبليغ می شود که احسان، پسر دکتر شريعتی آن را رهبری می کند اما در ميان ديگر فعالان سياسی خارج از کشور حضور تفکر شريعتی حس نمی شود.