افغانستان؛ ۴۸ ساعت آخر جمهوری اسلامی

صبح ۱۴ اوت/آگوست

Children from Kunduz province sleep on the ground in a makeshift camp at Shahr-e-Naw Park, Kabul

کودکان آواره جنگ از شهر قندوز در پارک شهر نو کابل خوابیده‌اند

کودکان آواره جنگ از شهر قندوز در پارک شهر نو کابل خوابیده‌اند

صبح کابل؛ طالبان پشت دروازه‌های پایتخت

An image of a White House press release, confirming the sending of 5000 troops to help with the evacuation effort

ساعت‌ها در صف‌های طولانی در برابر اداره گذرنامه

ساعت‌ها در صف‌های طولانی در برابر اداره گذرنامه

تا این روز، شهرهای عمده به دست طالبان افتاده است، کابل در محاصره است. هزاران نفر از سراسر کشور برای فرار از جنگ وارد کابل شده‌اند و شمار زیادی در راهند. حمایت کمی از طرف دولت به آنها رسیده است و شب‌ها در پارک‌ها و اماکن عمومی به سر می‌برند.

۹:۳۰ صبح، ارگ: جلسه آغازین

Commander of U.S. Central Command Gen. Kenneth McKenzie

محمد اشرف غنی، رئیس جمهور در جلسه توجیهی صبح در ارگ، دستورکار برنامه‌های روزانه خود را شامل ضبط یک بیانیه خطاب به ملت، حمایت از بیجاشدگان جنگ که از سراسر کشور به کابل گریخته‌اند و دیدار با رهبران سیاسی کشور قرار داد.

 

بعدازظهر ۱۴ اوت‌/آگوست

Afghan policemen stand guard at a checkpoint along a road in Kabul on August 14, 2021.

۱۴ اوت/ آگوست، پلیس هنوز در حال بازرسی خودروها در سطح شهر کابل است

۱۴ اوت/ آگوست، پلیس هنوز در حال بازرسی خودروها در سطح شهر کابل است

ظهر کابل؛ شتاب مردم به سوی بانک‌ها

Customers start lining up outside banks to take out cash

از روز شنبه مردم برای برداشتن سپرده‌های خود در برابر بانک‌ها صف کشیدند

از روز شنبه مردم برای برداشتن سپرده‌های خود در برابر بانک‌ها صف کشیدند

در سطح شهر کابل، وضع نگران کننده است. صف‌های طولانی در  برابر بانک‌ها و دستگاه‌های خودپرداز شکل گرفته‌اند. مردم به طور فزاینده‌ای نگران کمبود مواد غذایی و کشانده شدن جنگ به داخل پایتخت هستند. صف‌ها در برابر بانک‌ها در روز یکشنبه با تمام شدن پول بانک‌ها، طولانی‌تر می‌شوند.

منطقه سبز کابل؛ دود بر فراز سفارت آمریکا

مردم ستون دود بر فراز سفارت آمریکا در کابل مشاهده می‌کنند که بنا به گزارش‌ها ناشی از سوزاندن اسناد و تجهیزات توسط کارمندان پیش از تخلیه سفارت است.

۱:۳۰ بعد از ظهر؛ ارگ اهالی کابل را دعوت به آرامش می‌کند

محمداشرف غنی، رئیس جمهور یک پیام تلویزیونی کوتاه منتشر کرد تا به شهروندان کابل اطمینان دهد که پایتخت امن است. او عصر روز جمعه بیانیه‌ایی در قلعه بالاحصار ضبط کرده بود که فراخوان برای «مقاومت تا آخر» داشت.

۴:۳۰ بعد از ظهر؛ بررسی وضعیت در ارگ

Former President Ashraf Ghani meeting Political and Jihadi leaders at the Presidential Palace, Aug 14 2021, afternoon

آخرین نشست مشورتی رئیس جمهور با رهبران سیاسی و جهادی از جمله حامد کرزی، رئیس جمهور پیشین در ارگ برگزار شد. آقای غنی با پیشنهاد رهبران سیاسی برای «اجتناب از خونریزی» در پایتخت، با فرستادن یک هیات «با صلاحیت» موافقت کرد تا روز بعد برای تفاهم با طالبان به قطر بروند. در این جلسه، هیچ کس از کلمه «استعفا» استفاده نکرد ولی وحید عمر در خاطراتش نوشت: «برداشت من از پیام رهبران سیاسی در آن مجلس واضح است: رییس جمهور باید کنار برود.»

۶:۳۰ بعد ازظهر؛ آخرین جلسه با همکاران آمریکایی

Former President Ashraf Ghani meeting US ambassador Ross Wilson and General Pete Wasley at the Presidential palace, Aug 14 2021

آخرین تبادل نظر محمد اشرف غنی با همکاران بین المللی در مورد وضعیت کشور؛ راس ویلسون، سفیر آمریکا در کابل و ژنرال پیت واسلی، فرمانده آمریکایی نیروهای بین المللی در افغانستان. شمارش معکوس ساعات پایان جمهوری آغاز شده است.

۷.۳۹ بعدازظهر - ارگ: آخرین انتصاب

An image of Sami Sadat, the Helmand Special Forces Commander, appointed to take charge of security in Kabul, Aug 14 2021

رئیس جمهور، سمیع سادات، فرمانده نیروهای ویژه در هلمند را به عنوان فرمانده امنیت پایتخت تعیین کرد.

۹:۲۷ شب؛ پیام فراخوان مقاومت اشرف غنی حذف شد

Former President Ashraf Ghani and security officials at Bala Hissar, Aug 13 2021

ارگ تصاویری از بازدید روز جمعه رئیس جمهور از  بالاحصار همراه با وزیر دفاع و مقام‌های امنیتی را منتشر کرد. اما بیانیه ویدئویی ضبط شده در آن روز که خواستار مقاومت در برابر طالبان بود، بی‌سر و صدا کنار گذاشته شد.

شب ۱۴ اوت/ آگوست

A view of the American embassy in Kabul at night

چشم‌انداز سفارت آمریکا در کابل در شب

چشم‌انداز سفارت آمریکا در کابل در شب

واشنگتن: بایدن سربازان آمریکایی اعزام می‌کند

An image of a White House press release, confirming the sending of 5000 troops to help with the evacuation effort

جو بایدن، رئیس جمهور آمریکا اعلام کرد که ۵۰۰۰ سرباز آمریکایی را برای تامین امنیت تخلیه دیپلمات‌ها و شهروندان آمریکایی و متحدان بین المللی به کابل اعزام می‌کند.

همزمان، فرمانده سنتکام به نمایندگان طالبان در دوحه قطر هشدار داد که اگر جان آمریکایی‌ها در خطر قرار بگیرد، با پاسخ سریع و شدید آمریکا روبرو خواهد شد و از طالبان خواست که تا پایان روند تخلیه آمریکا وارد کابل نشوند.

Commander of U.S. Central Command Gen. Kenneth McKenzie

ژنرال فرانک مکنزی، فرمانده سنتکام به طالبان هشدار داد

ژنرال فرانک مکنزی، فرمانده سنتکام به طالبان هشدار داد

واشنگتن: دیپلماسی در واپسین لحظات

وزارت خارجه آمریکا در بیانیه‌ای گفت که آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه با محمداشرف غنی، رئیس جمهور و عبدالله عبدالله، رئیس شورای مصالحه ملی تلفنی صحبت کرد و در مورد فوریت تلاش‌های دیپلماتیک و سیاسی جاری برای کاهش خشونت صحبت کردند. وزیر خارجه بر تعهد ایالات متحده در حمایت از مردم افغانستان تاکید کرد.

بعدها، بلینکن در مصاحبه‌ای یادآوری کرد که اشرف غنی به او گفته بود که «تا سرحد مرگ خواهد جنگید» اما روز بعد از کشور گریخت.

صبح ۱۵ اوت/ آگوست

Taliban fighters and local people sit on an military vehicle Afghan on a street in Jalalabad

جنگجویان طالبان و مردم محل روی یک خودروی نظامی در خیابانی در جلال آباد نشسته‌اند

جنگجویان طالبان و مردم محل روی یک خودروی نظامی در خیابانی در جلال آباد نشسته‌اند

جلال آباد؛ ننگرهار به دست طالبان افتاد

Taliban fighters sit on a vehicle along the street in Jalalabad province on August 15, 2021.

نیروهای طالبان در جاده جلال آباد روی یک خودروی نظامی دولتی نشسته‌اند.

نیروهای طالبان در جاده جلال آباد روی یک خودروی نظامی دولتی نشسته‌اند.

ننگرهار آخرین ولایت بزرگ کشور است که پیش از کابل بدون شلیک یک گلوله به دست طالبان افتاد. طالبان با در دست گرفتن ننگرهار راه‌های ارتباطی خود با پاکستان را نیز کاملا در اختیار خود درآورد. خبرگزاری رویترز گزارش داد که «در حال حاضر هیچ درگیری در جلال آباد در جریان نیست، زیرا والی تسلیم طالبان شده است.»

Screen grab of a tweet from Nangarhar provincial governor, Zaiulhaq Amarkhil welcoming the handover of power without bloodshed

ضیا الحق امرخیل، والی ننگرهار در توییتی اعلام کرد: «خوش وقتم که قدرت در ننگرهار بدون خونریزی در مرکز و ولسوالی‌ها به صورت مسالمت‌آمیز به طالبان واگذار شد.»

نیمه‌شب، بلخ؛ عطامحمد نور: مزارشریف با «توطئه» سقوط کرد

همزمان، عطامحمد نور، والی پیشین بلخ که فرماندهی عمومی نیروهای مقاومت در برابر طالبان را در این ولایت برعهده گرفته بود، در فیسبوک خود سقوط شهر مزارشریف را به «توطئه» نسبت داد و نوشت که «این توطئه در حال حاضر متوجه کابل و سران آن است.» بنا به گزارش‌ها، او و همراهانش آن شب از بندر حیرتان گذشتند و به ازبکستان گریختند.

۹ صبح؛ همزمان با پیشروی طالبان زندانیان پلچرخی آزاد شدند

نیروهای طالبان کنترل زندان پلچرخی در حومه کابل را به دست گرفتند. تعداد زیادی از زندانیان آزاد شدند. خبرگزاری پژواک ویدیویی منتشر کرد که صدها زندانی در حالی که وسایل خود را حمل می‌کنند، راهی شده‌اند.

۱۰ صبح - طالبان کنترل زندان بگرام را به دست گرفتند

A screengrab of a tweet by Taliban spokesman Zabiulla Mujahid claiming the movement have taken control of Bagram prison

ذبیح الله مجاهد، سخنگوی طالبان در توییتی اعلام کرد: «زندان مهم در میدان هوایی‌ (فرودگاه) بگرام فتح گردید. قرار معلومات تازه تمام محبوسین از زندان آزاد شدند».

۱۰ صبح - کارمندان دولتی سراسیمه به خانه باز می‌گردند

صبح آن روز شمار کمی از کارمندان به سرکار حاضر شدند، اما با وخیم شدن وضعیت، مقام‌ها و کارمندان سراسیمه محل کار خود را ترک می‌کنند.

در همین حال، گزارش‌ها در شبکه‌های اجتماعی از حضور افرادی با پرچم‌های طالبان در بخش‌هایی از شهر باعث اضطراب بیشتر شهریان کابل می‌شود.

۱۱:۱۰ صبح - طالبان: وارد کابل نمی‌شویم

Statement by the Taliban saying fighters will not enter the city by force

سخنگوی طالبان بیانیه‌ای منتشر کرد و به ساکنان کابل «اطمینان» داد که جنگجویان این گروه «نه با زور و درگیری بلکه به صورت مسالمت‌آمیز وارد شهر کابل خواهند شد.»

۱۱:۱۹ صبح - کابل: صحبت کرزی و عبدالله

Ex-President Hamid Karzai and Abdullah Abdullah, the Chairman of the National Reconciliation Council discuss last minute diplomacy

حامد کرزی، رئیس جمهور پیشین و عبدالله عبدالله، رئیس شورای عالی مصالحه ملی برای بحث در مورد رفتن هیاتی با صلاحیت در آخرین لحظه به قطر برای گفتگو با نمایندگان طالبان صحبت می‌کنند.

ظهر، کابل - فرار از شهر

ازدحام و ترافیک سنگین در خیابانهای پایتخت، هزاران خودرو و مردمی که سعی می‌کنند به خانه یا محلی امن برسند.

بعدازظهر۱۵ اوت/آگوست

Pedestrians and motorists stuck in traffic gridlock as Afghans rush to safety amidst rumours of Taliban in the city on August 15 2021

۱۵ اوت/آگوست، عابران پیاده و رانندگان در ازدحام ترافیکی گیر کرده‌اند

۱۵ اوت/آگوست، عابران پیاده و رانندگان در ازدحام ترافیکی گیر کرده‌اند

۱۲.۱۱ بعدازظهر، پیام ارگ برای آرامش مردم

Screengrab of a tweet from the Presidential Palace seeking to assure people

ارگ ریاست جمهوری در اعلامیه‌ای تایید کرد که صدای تیراندازی در شهر شنیده شده اما اطمینان می‌دهد که «نیروهای امنیتی و دفاعی در هماهنگی با همکاران بین المللی وضعیت امنیتی شهر کابل را در کنترل دارند.»

غنی از مشاورش می‌خواهد که برنامه روزانه رئیس جمهور را منتشر کند.

اما در خیابان‌های کابل اضطراب و بی‌ثباتی در حال افزایش است، ادارات دولتی، مدارس و مغازه‌ها تعطیل شدند.

نیمه روز- تغییر وضعیت در ارگ ریاست جمهوری

Screengrab of a tweet from Matin Bek, saying things are under control

متین بیک، رئیس دفتر رئیس جمهور، در توییتی به مردم پایتخت اطمینان داد که سراسیمه نشوند، وضعیت کابل «تحت کنترل است.»

حمد الله محب، مشاور امنیت ملی غنی بعدها گفت آن روز وضعیت در ارگ تغییر کرده بود و جلسه امنیتی فراخوانده شد که ظاهرا برگزار نشد.

ظهر- فرار مقام‌ها از پایتخت

چهره‌های سیاسی به سفارت پاکستان در کابل رفته و راهی اسلام آباد می‌شوند اما بنا به گزارش‌ها هواپیما چند ساعت در فرودگاه کابل گیر ماند. پیش از این، سفارت پاکستان در کابل در فیسبوک خود تصویری از آنها را منتشر کرد. اعضای کابینه نیز برای سوارشدن به آخرین پروازهای خطوط هوایی ترکیه و کام‌ایر به فرودگاه رفتند.

A group of Afghan politicians at the Pakistan embassy in Kabul before flying out to Islamabad, apparently on invitation by the Pakistani government

سفارت پاکستان در کابل با انتشار این عکس گفت که شماری از رهبران سیاسی، ظاهرا به دعوت دولت پاکستان راهی اسلام آباد شدند

سفارت پاکستان در کابل با انتشار این عکس گفت که شماری از رهبران سیاسی، ظاهرا به دعوت دولت پاکستان راهی اسلام آباد شدند

۱۲:۳۰ - ارگ در شرف سقوط

وحید عمر، مشاور رئیس جمهور در خاطرات خود می‌نویسد: «دیگر من مطمینم که برای داکتر غنی چیزی به نام حکومت و دستگاه اداری و امنیتی نمانده است. دیگر چیزی به نام دولت وجود ندارد. دولت رسماً فروپاشیده است».

۱۴:۴۹- آخرین پیام رئیس جمهور

رئیس جمهور یک پیام کوتاه خطاب به مردم افغانستان ثبت می‌کند تا اطمینان خاطر بدهد، اما ویدئو لرزان و صدا از دور می‌آید که نشان می‌دهد برخی از کارکنان رسانه‌ای قبلاً آنجا را ترک کرده‌اند.

اوایل بعدازظهر، فرار از ارگ ریاست جمهوری

هنوز در مورد توالی دقیق رویدادها که منجر به تخلیه ارگ ریاست جمهوری شد سردرگمی وجود دارد. وحید عمر، مشاور آقای غنی، نوشته که «رئیس جمهور در آخرین دقایق توسط مشاور امنیت ملی و قوماندان (فرمانده) محافظان با یک موتر از قصر نمبر(شماره) یک به یکی از چرخ‌بال‌ها انتقال داده می‌شود.»

غنی همراه با تعدادی از همکاران نزدیک و محافظانش آنجا را با سه هلی‌کوپتر به مقصد نامعلومی ترک کردند.

۵ بعدازظهر - پیام حامد کرزی

حامد کرزی، رئیس جمهور پیشین ویدیویی در فیسبوک خود منتشر کرد که او را با دختران خردسالش نشان می‌دهد. او می‌گوید هنوز در کابل است و با رهبری طالبان در تماس است تا در مورد یک راه‌حل مسالمت‌آمیز گفتگو کند.

۵:۳۰ پنجشیر، امرالله صالح: هرگز به طالبان سرخم نمی‌کنم

Screengrab of Tweet by Vice President Amrullah Saleh, saying he will not surrender to the Taliban

امرالله صالح، معاون اول رئیس جمهور که زمان دقیق خروجش از کابل روشن نیست، در پیامی در توییترش، ظاهرا از پنجشیر، می‌گوید: «من هرگز، هرگز و تحت هیچ شرایطی در برابر تروریست‌های طالب سر خم نخواهم کرد. من هرگز به روح و میراث قهرمانم احمدشاه مسعود، فرمانده، اسطوره‌ای و راهنمایم خیانت نمی‌کنم. من میلیون‌ها نفری را که به من گوش کردند ناامید نخواهم کرد. من هرگز با طالبان زیر یک سقف نخواهم بود. هرگز.»

شب ۱۵ اوت/ آگوست

A military vehicle with unidentified militants patrolling in a street in Kabul, Aug. 15, 2021.

شب ۱۵ اوت/ آگوست، یک خودروی نظامی در حال گشت‌زنی کابل با افرادی که مشخص نیست از کدام طرف هستند

شب ۱۵ اوت/ آگوست، یک خودروی نظامی در حال گشت‌زنی کابل با افرادی که مشخص نیست از کدام طرف هستند

۶.۱۵، وزارت داخله: اعلام منع رفت و آمد شبانه

عبدالستار میرزاکوال، سرپرست وزیر داخله، تنها چند ساعت قبل از کنترل طالبان بر پایتخت، منع رفت و آمد شبانه از ساعت ۹ شب در پایتخت اعلام می‌کند. در همین حال، پیش از ورود نیروهای طالبان، گزارش‌هایی منتشر شد که نیروهای دولتی، یونیفورم‌های نظامی خود را با لباس‌های غیرنظامی عوض کرده و مواضع خود را رها کرده‌اند.

۶:۱۹ بعد از ظهر، عبدالله: اشرف غنی از کشور خارج شده

عبدالله عبدالله، رئیس شورای عالی مصالحه ملی ویدیویی در فیسبوک منتشر کرد و گفت آقای غنی از کشور خارج شده است و او را «رئیس جمهور پیشین» خواند.

۶:۲۶ بعدازظهر - افراد طالبان وارد کابل شدند

Published statement by the Taliban saying they will move into Kabul to prevent looting

طالبان در اعلامیه تازه، موضع قبلی اعلام شده در اعلامیه صبح خود را تغییر داد و اعلام کرد که نیروهایش وارد کابل می‌شوند، چراکه حوزه‌های پلیس در شهر کابل تخلیه شده و قادر به تامین امنیت شهر نیستند و برای جلوگیری از ناآرامی و دزدی.

۷:۳۹ بعدازظهر- کابل، شورای هماهنگی

پس از فرار اشرف غنی و مقام‌های دولتی، سه چهره سیاسی افغانستان، عبدالله عبدالله، گلبدین حکمتیار و حامد کرزی یک «شورای هماهنگی» برای جلوگیری از ناآرامی و انتقال مسالمت‌آمیز را اعلام کردند. اما، آقای حکمتیار در گفتگو با بی‌بی‌سی گفت آنها که تاکنون جلسه‌ای نداشته‌اند.

۱۰:۲۷ شب، پیام اشرف غنی از مکان نامعلوم

Former President Ashraf Ghani's statement on Facebook, saying he is now abroad

غنی در پیامی در فیسبوک خود تایید کرد که از کشور خارج شده است. این اولین پیام او از تبعید بود. او گفت «برای جلوگیری از دریای خون و کشته شدن بیشمار هموطنان و ویرانی شهر کابل از کشور خارج شده است.» بعدا مشخص شد که آقای غنی ابتدا به ازبکستان فرار کرد و سپس از آنجا به امارات متحده عربی رفت.

۱۰.۳۰ شب - نیروهای طالبان وارد ارگ شدند

Taliban pictured inside the Presidential Palace, late on August 15

تیم شبکه الجزیره همراه با جنگجویان طالبان وارد ارگ ریاست جمهوری شدند و به این ترتیب پایان جمهوری اسلامی افغانستان رقم خورد.

نیمه‌شب، دوحه - طالبان بازگشت «امارت اسلامی» را اعلام کرد

ملا عبدالغنی برادر، یکی از بنیانگذاران طالبان و رئیس دفتر طالبان در دوحه در پیام ویدیویی بازگشت «امارت اسلامی» را تبریک گفت و افزود که حالا طالبان حاکم بر کشور هستند.

نیمه‌شب، فرودگاه کابل: هزاران نفر در تلاش خروج از کشور

فرودگاه کابل صحنه هرج و مرج کامل است. هزاران نفر در تلاش برای خروج از کشور به فرودگاه هجوم آورده و حتی وارد باند پرواز شده‌اند.

افغانستان در حال تجربه شب پراضطراب در انتظار اولین روز حکومت طالبان است.

بعد از۲۰سال، پایان نظام جمهوری اسلامی در افغانستان

نمایی از باند پرواز فرودگاه کابل در روز بعد

نمایی از باند پرواز فرودگاه کابل در روز بعد

حقوق مولفان

تصاویر:

GETTY, AP

طراح: مریم نیکان