روند افزایش بهای نفت خام و فرآورده های نفتی از اول سال جاری سرعت گرفته است

روز سه شنبه، 6 مه (17 اردیبهشت)، در معاملات بازار نفت لندن بهای نفت خام از نوع برنت دریای شمال به بشکه ای 119.07 دلار رسید در حالیکه بهای نفت سبک آمریکا نیز به بهای بشکه ای 120.93 دلار معامله شد.

بهای نفت خام در روزهای اخیر رو به افزایش بوده و نگرانی در مورد احتمال اختلال در عرضه نفت از نیجریه و از شمال عراق همراه با پیش بینی تقاضای بیشتر مصرف کنندگان آمریکایی علت این افزایش دانسته شده است.

تحولات بازار نفت در حالی گزارش می شود که روند رشد اقتصاد جهانی با دشواری هایی مواجه بوده است.

به همین دلیل، برخی اقتصاددانان گفته اند که افزایش بهای نفت خام می تواند مانع از بهبود شرایط اقتصادی در بریتانیا و سایر کشورهای جهان شود.

در ماه ژانویه سال جاری قیمت نفت خام در بازار جهانی برای اولین بار از مرز بشکه ای 100 دلار تجاوز کرد و از آن زمان، به رکوردهای جدیدی نیز دست یافته است.

در مجموع، قیمت نفت خام در خلال چهار ماه گذشته حدود 25 درصد و طی هفت سال اخیر، حدود 400 درصد رشد کرده است.

از جمله عوامل موثر در رکورد جدید قیمت نفت، کاهش نفت تولیدی نیجریه به میزان حدود یکصد و شصت و چهار هزار بشکه در روز گزارش شده است.

کاهش عرضه و چشم انداز افزایش تقاضا

شرکت هلندی رویال شل گفته است که گروه های تندرو در نیجریه لوله های انتقال نفت مورد استفاده این شرکت را هدف حمله قرار داده و به بخش هایی از آن آسیب رسانده اند.

	خرابکاری در خط لوله انتقال نفت نیجریه باعث نگرانی در مورد کمبود عرضه شده است

از سرگیری عملیات نظامی ارتش ترکیه علیه چریک های کرد در شمال عراق هم باعث نگرانی در مورد توقف تولید در این حوزه نفتی و کاهش احتمالی عرضه در بازار جهانی شده است.

در عین حال، پیش بینی بهبود چشم انداز اقتصادی آمریکا و احتمال افزایش مصرف نفت در این کشور، احتمال رشد مصرف را به همراه داشته و به بالا رفتن قیمت نفت در بازارهای آسیایی منجر شده است.

گزارش وضعیت بخش خدمات در اقتصاد آمریکا که روز دوشنبه انتشار یافت حاکی از آن است که
نرخ رشد این بخش ظاهرا به اندازه ای که بیم آن می رفت کاهش نداشته است.

در حالیکه ایالات متحده از جمله مصرف کنندگان عمده نفت در جهان است و معمولا تقاضا برای بنزین با نزدیک شدن تعطیلات تابستانی رشد سریعی دارد، معامله گران در بازار نفت با پیش بینی افزایش تقاضای جهانی، قیمت بالاتری را مناسب دانسته اند.

با توجه به این تحولات، روز دوشنبه تحلیلگران بانک سرمایه گذاری گلدمن ساک پیش بینی کرده اند که ممکن است بهای نفت در خلال شش ماه تا دو سال آینده به حدود 150 تا 200 دلار برسد.

اقتصاددانان معتقدند که اگر قیمت نفت خام در سطح کنونی 120 دلار باقی بماند یا به 150 دلار افزایش یابد، نتایج نامطلوبی برای اقتصاد کشورهایی مانند بریتانیا خواهد داشت.

در بریتانیا، پیش بینی های مربوط به از سرگیری رشد اقتصادی بر اساس بهای نفت خام در حد 100 دلار در هر بشکه مبتنی بوده است و قیمت بالاتر نفت می تواند مانع از تحقق این پیش بینی شود.

بهای کنونی نفت به خصوص فشار فراوانی را بر اقتصاد کشورهای مصرف کننده در جهان سوم وارد کرده و به نگرانی در مورد شرایط قشرهای کم در آمد در این کشورها دامن زده است.

رشد تقاضای جهانی

در حالیکه اخیرا یکی از مقامات اوپک گفته است که احتمالا قیمت نفت خام به حدود 200 دلار خواهد رسید، اقتصاددانان معتقدند که در چنین صورتی، نمی توان نسبت به بهبود نرخ رشد اقتصادی کشورهای مصرف کننده اطمینان داشت.

	رشد سریع بهای نفت بر مشکلات کشورهای مصرف کننده در جهان سوم افزده است

از عوامل اصلی در افزایش قیمت نفت در سال های اخیر رشد اقتصادی کشورهایی مانند چین و هند بوده که عمدتا به نفت وارداتی وابسته اند.

چین طی این سال ها در صدد تنوع بخشیدن به منابع تامین نفت وارداتی مورد نیاز خود بوده و از جمله اخیرا قراردادی را برای خرید نفت از ونزوئلا امضا کرد که شامل سرمایه گذاری مشترک در احداث پالایشگاهی در استان گوانگودنگ چین بوده است.

براساس این قرارداد، ونزوئلا، که در حال حاضر بخش اعظم نفت خود را به آمریکا می فروشد، صادرات نفت به چین را به چهارصد هزار بشکه در روز، یعنی پنج برابر میزان کنونی، افزایش خواهد داد.

معاون مدیرعامل شرکت پتروچاینا، که بزرگترین شرکت فعال در بخش نفت و گاز چین است، گفته است که این شرکت در نظر دارد با همکاری شرکای خارجی، فعالیت خود را در زمینه خرید و تصفیه نفت گسترش دهد.

این شرکت همچنین مذاکراتی را با قطر برای احداث پالایشگاه نفت و یک مجتمع پتروشیمی در چین آغاز کرده است.

ماه گذشته، شرکت پتروچاینا یک قرارداد بیست و پنجساله را برای خرید گاز مایع طبیعی از قطر با این کشور امضا کرد.

چین همچنین از خریداران عمده نفت خام ایران بوده است.