طرح گوگل برای ارائه محتوای کتابخانه های دانشگاهی بر روی اينترنت موافقان و مخالفان گسترده ای دارد

يک انجمن صنفی که نماينده ناشران مجلات دانشگاهی و کتابهای پژوهشی است، نامه ای به گوگل نوشته و مدعی شده است که اين پروژه عواقب مالی مشکل سازی برای ناشران خواهد داشت و می تواند به فروش آثار آنها لطمه بزند.

اواخر سال گذشته گوگل خبر داد که با پنج دانشگاه بزرگ جهان از جمله هاروارد و آکسفورد توافق کرده است تا بخش اعظم آثاری را که در کتابخانه های آنها نگهداری می شود تصويربرداری کند و در اينترنت قرار دهد.

هدف اين طرح آن بود که به پژوهشگران در هر نقطه جهان امکان بدهد تا تنها با چند کليک ماوس به متون مهمی دست يابند که قبلا دورازدسترس بوده است.

رئيس کتابخانه دانشگاه آکسفورد گفت که اين طرح می تواند اهميتی تقريبا به اندازه اختراع ماشين چاپ بيابد.

گوگل نيز مدعی شد که انگيزه اش از چنين برنامه ای کاملا نوعدوستانه است و آن را تحقق آرزويی قديمی دانست که بنيانگذاران ميلياردرش، سرگی پيج و لری برين از دوران دانشجويی، هنگامی که بر پروژه يک کتابخانه ديجيتال کار می کردند در سر داشتند.

اما اين طرح گوگل از همان آغاز با مخالفتهايی روبرو شد. آخرين نمود اين مخالفتها، در نامه ای خطاب به مديران گوگل بروز يافت که از سوی انجمن نشريات دانشگاهی آمريکا، انجمنی که نماينده ناشران غيرانتفاعی کتابهای آکادميک است، نوشته شد.

اين سازمان خواسته است تا با پاسخ به شانزده سئوال، به مسائلی که مورد توجه و دغدغه ناشران هستند، توضيح روشنی بدهد. از نظر اين سازمان، برنامه تصويربرداری از کتب، مقررات حمايت از حقوق مؤلفان را به طور اساسی و در سطح گسترده ای نقض می کند.

همچنين طرح گوگل با مخالفتهايی در فرانسه هم روبرو شده است. محافل فرانسوی، نگران هستند که اين پروژه بر تسلط زبان انگليسی و شيوه تفکر انگلوساکسون بر فرهنگ جهانی بيفزايد.

فرانسه و چند کشور ديگر اروپايی به تازگی توانسته اند حمايت اتحاديه اروپا را برای راه اندازی يک پروژه رقيب به دست آورند تا کتابهای غيرانگليسی زبان را پس از تصويربرداری در اينترنت عرضه کنند.

حاميان و هواداران طرح گوگل می گويند که حقوق مولف در اين پروژه حفظ می شود زيرا بسياری از آثاری که به طور کامل تصويربرداری و ارائه می شوند، متونی قديمی هستند که مولفانشان زنده نيستند و در مورد آثاری که دارای حق مولف يا کپی رايت هستند، تنها فهرستی از محتوای کتاب و خلاصه ای چندخطی بر روی اينترنت در دسترس قرار خواهد گرفت.